Новости за 21.02.2019

د فبرورۍ پر ۲۱مه هر کال په ټوله نړۍ کې د مورنیو ژبو نړیواله ورځ لمانځل کېږي.د دې ورځې په مناسبت په پېښور کې د ډاکټر خان تحریک هم یوه دستوره وکړه چې پکې ماشومانو ته په پښتو ژبه کې د زدکړو په اهمیت خبرې وشوې. په دې اړه د شبیر جان ویډیويي رپورټ وګورئ.

د فبرورۍ پر ۲۱مه هرکال په ټوله نړۍ کې د مورنیو ژبو نړیواله ورځ لمانځل کېږي. د دې ورځې په مناسبت په اسلام اباد کې د پښتون کلچر ټولنې هم د فبرورۍ پر ۲۰مه ماسخوتن یوه غونډه وکړه چې پکې د ژبو د اهمیت په اړه خبرې وشوې. په دې اړه د عمران یونس ویډیويي رپورټ وګورئ.

د ژبو جهاني ورځې په تړاو په اسلام اباد کې پښتون کلچر ارګنايزېشن یوه ادبي او کلتوري ناسته رابللې وه چې پکې د پښتو ژبې ليکوالانو، سياسي مشرانو، د مدني ټولنې فعالانو، زده کونکیو او هنرمندانو ګډون وکړ.

په تورخم کې مېشتو سوداګرو او د اصناف اتحاديې د تورخم لویه لاره د دوو ساعتونو لپاره بنده کړې وه. دوی وايي، له تېرو درېیو ...

ترکمنستان ته د افغان ولسمشر محمد اشرف غني له سفر سره په یو وخت کې د ولسي جرګې یو شمېر غړي د افغانستان په اقتصادي ...

په کندهار او ارزګان کې چارواکي وايي د وسله‌والو طالبانو ضد عملیاتو کې یې بریاوې ترلاسه کړي. په جنوب کې د ملي اردو د ۲۰۵ اتل قول اردو ویاند خواجه يحيی علوي وایي چې د کندهار په نېښ ولسوالۍ کې په ترسره شويو عملياتو کې دوه وسله‌وال او د ارزګان د ترينکوټ په ګرمابک سیمه کې ۵ وسله‌وال وژل شوي دي. د علوي په وینا دغه عملیات له وسله‌والو د سیمو د تصفیې په هدف ترسره شوي دي. وسله‌والو طالبانو تر اوسه په‌دې اړه رسنیو ته څه نه‌دي ویلي.

د فبرورۍ ۲۱مه په مورنۍ ژبې د زده‌کړې له نړیوالې ورځې سره برابره ده. که څه هم د افغانستان د اساسي قانون په ...

د سالنګ لاره د درنو واورو له امله تر اوسه د ټرافیکو پر مخ تړلې ده. د راپورونو له مخې اوس هم په سالنګونو کې واوره اوري او چارواکو ویلي چې له تېرې ورځې راهیسې لږ تر لږه ۱۵ برفکوچونه راغلي دي. د ازادي راډیو سیمه‌ییز خبریال وایي چې د سالنګ پر لارې د واورې ضخامت تر یو نیم مترو پورې رسېدلی دی.  چارواکو ویلي چې درنې واورې د توږلو چارې هم له ستونزو سره مخامخ کړې دي.

د بنګله‌دېش د پلازمېنې ډاکه په زاړه ښار کې د اپارتمانونو په بلاکونو کې د اور د لګېدو له امله لږ تر لږه ۶۹ کسان مړه شوي او لسګونه نور ژوبل دي. چارواکو ویلي چې تر اوسه د ۶۹ کسانو مړي موندل شوي او ښایي د مړو شمېر له دې زیات شي. تر اوسه د اور وژلو او د خلکو د ژغورنې هڅې روانې دي. اور په هغو بلاکونو کې لګېدلی چې خلک په‌کې اوسي او هم کیمیاوي مواد په ډیپوګانو کې ساتل کېږي. د بنګله‌دېش د اور وژنې د ادارې مشر علي احمد ویلي چې ښایي اور د ګازو له یوه ډبې څخه هغو بلاکونو ته چې په‌کې کیمیاوي مواد ساتل کېږي سرایت کړی و.

د ملګرو ملتونو د امنیت شورا یوې کمېټې د شمالي کوریا د یوه پلاوي غړو ته چې نومونه‌یې د ملګرو ملتونو د بندیزونو په فهرست کې دي، اجازه ورکړې چې د دې هېواد له واکمن کېم جونګ اون سره ویتنام ته لاړ شي، چېرې چې په پام کې ده د کېم او د امریکا د ولسمشر ډونالد ټرمپ ترمنځ بله کتنه وشي. د ملګرو ملتونو ډیپلوماتانو د چهارشنبې په ورځ وویل چې ویتنام له دغې کمېټې غوښتي و چې د شمالي کوریا دغو جګ‌پوړو چارواکو ته په استثنایي ډول اجازه ورکړي چې د فبرورۍ په ۲۷مه او ۲۸مه نېټه په هانوې کې له خپلو امریکایي سیالانو سره وګوري. Читать дальше...

سپینه ماڼۍ وایي چې راتلونکې میاشت به د چک جمهوریت صدراعظم اندري بابېش په سپینه ماڼۍ کې له ولسمشر ډونالډ ټرمپ سره وګوري. د سپینې ماڼۍ ویاندې سارا ساندرز پرون وویل چې ټرمپ به د مارچ په اوومه نېټه په سپینه ماڼۍ کې د بابېش او د هغې د مېرمنې هرکلی وکړي. دا له متحدو ایالتونو د بابېش لومړنۍ رسمي کتنه ده. ساندرز وویل، دواړه مشران به د دواړو هېوادونو ترمنځ د اړیکو د لاپیاوړتیا او هم د هغو نړیوالو ستونزو په وړاندې د ګډې مبارزې د اړتیا پر لارو چارو وغږېږي چې دواړو هېوادونه ورته اندیښنه لري. ساندرز د... Читать дальше...

د امریکا په استازو جرګه کې ډموکراټان به نن یو پریکړه‌لیک وړاندې کړي چې د مکسیکو له پولي سره د یوه دیوال د جوړولو لپاره په هېواد کې د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ له‌خوا د اضطراري حالت د اعلانولو د هڅو مخه نیسي. پر دغه پریکړه‌لیک به چې هغه د مهاجرت پالیسي او د اساسي قانون له مخې د واک ویشلو مسئله روښانه کوي، ښایي د مارچ تر نیمایي مخکې د دې جرګې د ټولو غړیو رأیې واخېستل شي. ولسمشر ټرمپ تېره اوونۍ رسماً په هېواد کې د اضطراري حالت د اعلانولو سند لاسلیک کړ چې پر اساس یې کولای شي دغه دیوال جوړ کړي.... Читать дальше...

امریکايي ورځپاڼې نيويارک ټايمز د افغانستان د سولې هڅو او د امریکايي چارواکو وروستیو څرګندونو ته پام کړی دی.

ټاکل شوې ده چې نن د افغانستان او ایرلنډ د کرکټ لوبډلو ترمنځ د کابل په وخت د مازدیګر پنځه نیمې بجې د هند په دهرادون ښار کې د شل اورونو لوبه پیل شي. د کرکټ بورډ د رسنیو د برخې مسوول فرید هوتک ازادي راډیو ته وویل: "د افغانستان کرکټ ټیم د ایرلنډ په وړاندې لومړۍ لوبه د شل اورونو کوي، د دې سفر په لړ کې به افغانستان له ایرلنډ سره درې شل اورېزې، پنځه پنځوس اورېزې او یوه ټېسټ لوبه ترسره کړي." د افغانستان کرکټ بورډ د دې لوبو لپاره وار له مخه ۴۵ لوبغاړي هند ته استولي وو چې تمرینات ترسره کړي. دا لوبې نړیوال جام ته د چمتوالې لپاره ترسره کيږي. Читать дальше...

د افغانستان دفاع وزیر اسد الله خالد په ابوظبۍ کې د متحد عربي اماراتو له ولیعهد شیخ محمد بن زید ال نهیان سره پرون وکتل. د افغانستان دفاع وزیر په عربي متحد اماراتو کې له نړیوال دفاعي نندارتون څخه هم د دې سفر پر مهال لیدنه وکړه، دا نندارتون چې ترڅنګ یې پر امنیتي چارو کنفرانس هم دی له څلورو ورځو راهیسې په ابوظبۍ کې پرانېستل شوی دی او نن یې وروستۍ ورځ ده. د اسد الله خالد او د متحد عربي اماراتو د ولیعهد د خبرو جزئیات نه‌دي خپاره شوي.

د اوکراین ولسمشر د ملګرو ملتونو له سرمنشي غوښتي دي چې پر هغو لارو چارو غور وکړي چې له مخې یې د اوکراین ختیځ ته ملګري ملتونه سوله ساتي ځواکونه استوي. پترو پروشینکو پرون د ملګرو ملتونو عمومي غونډې ته وویل، دی د ملګرو ملتونو د سوله ساتي ځواکونو د لېږلو په برخه کې خبرو ته چمتو دی، څو په اوکراین کې د ده په وینا د روسیې د مداخلې مخه ونیسي. روسیې د ۲۰۱۴ میلادي کال په مارچ میاشت کې د کریمیا ټاپو وزمه له خپلې خاورې سره یوځای کړه او د اوکراین په ختیځ کې د بیلتون غوښتونکو ملاتړ کوي. د ۲۰۱۴ میلادی کال... Читать дальше...

اروپایي ټولنې رومانیا ته، د فساد پرضد قوانینو کې د بدلون په خاطر خبرداری ورکړ. اروپایي ټولنې د رومانیا له حکومته غوښتې دي چې په‌دې برخه کې وضاحت ورکړي. انتقاد کوونکي وایي چې د رومانیا حکومت په‌دې ډول غواړي چې پر قضایي ادارو خپل کنټرول زیات کړي. د اروپایي ټولنې د کمېسیون ویاند مارګریټس شیناس پرون وویل، د رومانیا حکومت باید ډېر ژر اصلاحاتو ته مخه کړې او هغه ګامونه وانه‌خلي چې له فساد سره په مبارزه کې ورسره وروسته پاتېږي. د رومانیا حکومت د سې شنبې په ورځ داسې قانون تصویب کړ چې له مخې یې د لوی څارنوالۍ صلاحیت محدود شوی دی.

د ایران ولسمشر وایي، د واشګټن او تهران ترمنځ کړکېچ وروستۍ مرحلې ته رسیدلی دی. د ایران د دولتي ټلوېزیون د راپور له مخې حسن روحاني پرون د خپل هېواد کابینې ته وویل، امریکا له خپل ټول واکه زموږ پر ضد استفاده کړې او د واشنګټن او تهران ترمنځ کړکېچ نهایي حد ته رسېدلی دی. روحاني د امریکا له لوري پر ایران لګېدلو بندیزونو ته د اقتصادي ترورېزم نوم ورکړ. د واشنګټن او تهران ترمنځ وروسته تر هغه کړکېچ زیات شو چې تېر کال د مې په میاشت کې د امریکا د متحد ایالتونو ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ایران او د نړۍ د پیاوړیو... Читать дальше...

تمه ده چې د «پوهنه انتظار نه‌شي کولی» په نوم صندوق د یونېسف د نړیوالې ادارې په همکارۍ د افغانستان د پوهنې وزارت په چوکاټ کې نن خپل کار پیل کړي. دا صندوق به اجرائیه رئیس عبدالله عبدالله او د پوهنې وزیر محمد میرویس بلخي د سویډن له سفیر توبایس تایبرګ سره په ګډه پرانېزي. د دې پروګرام له مخې به په درېیو کلونو کې ۱۷۵ میلیونه ډالر پر یو نیم میلیون ماشومانو ولګول شي.

دا تړون به افغان ولسمشر اشرف غني له خپل ترکمن سیال قربان قلي بردي محمدوف سره په پلازمېنه عشق‌اباد کې لاسلیک کړي.

د سعودي عربستان ولیعهد محمد بن سلمان د نوي ډيلي د سفر پر مهال وویل چې په هند کې تر سل میلیارډه ډالرو د ډېرې پانګونې او سوداګرۍ فرصت شته.

نن مو په سروې پروګرام کې له فرزانې کوچۍ سره خبرې کړې دي. فرزانه د افغانستان د ورستیو پارلیماني انتخاباتو یا د ولسي جرګې ټاکنو په لومړي پړاو کې کامیابه ګرځېدلې کاندیده ده. تر سیاست مخکې فرزانه مدني فعاله پاتې شوی ده چې د ښځو د حقونو، د کوچیانو د حقونو، اقتصادي پیاوړتیا، تکنیکي برخو او د سولې د بیا رغونې لپاره یې کار کړی دی. فرزانه وايي په سیاسي چوکاټ کې د کوچیانو د فلاح او ترقۍ لپاره کار کول غواړي. د پروګرام کوربنه ملیحه امیرزاده ده.