Жазғы саяхаттан кейін көліктің қай жерін тексеру керек: сарапшы кеңесі
Жазғы саяхаттан кейін көптеген көлік үйіне одометрдегі қосымша мыңдаған шақырыммен оралады. Жүргізушілерде заңды сұрақ туындайды: алыс жолдан соң бірден сервис орталығына барып, майды, сүзгілерді және басқа да шығыс материалдарын ауыстыру қажет пе?
Tengri Auto сарапшы Анатолий Русевтен ұзақ сапардан кейін көліктің қай тораптарын тексерген жөн, КҚТ станциясына бару қашан шынымен қажет және қай жағдайда қызмет көрсетуге асықпауға болатынын анықтады.
Ең алдымен нені тексеру керек?
Анатолий Русевтің айтуынша, көлік бірнеше мың шақырым жүріп өткені үшін ғана барлық шығыс материалдарын бірден ауыстырудың қажеті жоқ.
"Бірінші кезекте көлікке қандай күш түскенін және негізгі тораптардың қандай күйде екенін бағалау керек", - дейді Анатолий Русев.
Сарапшының айтуынша, тексеруді капот астындағы кеңістіктен бастаған жөн. Ең алдымен қозғалтқыш майының деңгейі мен күйін бағалау, салқындатқыш және тежегіш сұйықтықтарын тексеру, сондай-ақ сұйықтық аққан жерлердің жоқтығына көз жеткізу қажет. Егер көлік турбинамен жабдықталған болса, оның жұмысына да назар аударған жөн.
Келесі кезең - жүріс бөлігін тексеру. Сайлентблоктар, шарлы тіректер, руль ұштықтары, амортизаторлар, жетектер мен шаңқаптар ерекше назарды талап етеді. Мұндай тексеру, әсіресе, саяхат кезінде бұзылған немесе қара жолдармен жиі жүруге тура келген жағдайда өзекті.
Фото: depositphotos.com
Сондай-ақ тежегіштерді, шиналар мен дискілерді тексеру керек. Жоғары жылдамдықпен және толық жүктемемен алыс жолға шыққанда, бұл элементтерге қосымша күш түседі.
Май мен сүзгілерді мерзімінен бұрын ауыстыру керек пе?
Бірнеше мың шақырымдық жүрістің өзі қозғалтқыш майын белгіленген регламенттен ерте ауыстыру керек дегенді білдірмейді.
"Егер жоспарлы ауыстыруға дейін әлі уақыт болса, май сапалы және қозғалтқыш штаттық режимде жұмыс істеген болса, мерзімінен бұрын ауыстыру әдетте талап етілмейді", - деп түсіндірді сарапшы.
Бұл ретте қосымша қызмет көрсету қажеттілігі көбінесе сапар өткен жағдайларға байланысты. Егер көлік ұзақ уақыт ыстықта, тау жолдарында, толық жүктемемен немесе жоғары жылдамдықпен жүрсе, оралғаннан кейін кем дегенде қозғалтқыш майының деңгейі мен күйін тексерген жөн.
Ал егер жүріс қашықтығы жоспарлы ауыстыру аралығына жақындап қалса, сарапшы қызмет көрсетуді кейінге қалдырмай, оны алыс жолдан кейінгі көлікті жалпы тексерумен ұштастыруға кеңес береді.
Фото: depositphotos.com
Ауа сүзгісі де тек алыс сапар үшін автоматты түрде ауыстыруды талап етпейді. Алайда егер бағыттың едәуір бөлігі шаңды немесе қара жолдар арқылы өтсе, оралғаннан кейін оны тексеру керек. Егер сүзгі қатты ластанып, шаңға толып қалса, кезекті жоспарлы ТҚК-ны күтпей, оны ертерек ауыстырған дұрыс.
Жүріс бөлігі мен тежегіштерді қашан тексеру керек?
Русевтің айтуынша, алыс сапардан кейін болуы мүмкін ақаулар туралы көліктің өзі жиі "хабарлайды". Пайда болған тықыл мен шиқыл, рульдегі немесе шанақтағы діріл, сондай-ақ қозғалыс кезінде көліктің бір жаққа қарай тартуы қосымша диагностикаға себеп болуы тиіс.
Тежегіш жүйесіне ерекше назар аудару керек. Тежеу кезіндегі соққы, бөтен дыбыстар, педальға түсетін үйреншікті күштің өзгеруі немесе тежеу тиімділігінің айтарлықтай төмендеуі сақтандыруы тиіс. Мұндай жағдайларда сервис орталығына баруды кейінге қалдырмаған жөн.
Фото: depositphotos.com
Алыс сапардан кейін шиналар да назар аударуды қажет етеді. Қысымды, протектор мен бүйірлерінің күйін тексеру, сондай-ақ кесілген жерлердің, жарықтардың, жарықтардың (грыжа) және басқа да зақымданулардың жоқтығына көз жеткізу керек.
Егер сапардан кейін көлік бір жаққа қарай тарта бастаса немесе руль түзу тұрмаса, сарапшы дөңгелектердің қисаю-түзелуін (развал-схождение) тексеруге кеңес береді.
Қандай белгіні елеусіз қалдыруға болмайды?
Оралғаннан кейін көлік өзін басқаша ұстай бастады ма? Бұл - диагностика жасауға себеп.
"Діріл, жаңа шу мен тықылдар, отын шығынының артуы, динамиканың төмендеуі, қызып кету, күйік иісі, тежегіштердің өзгеруі, аспаптар панеліндегі қателердің пайда болуы, сұйықтықтардың ағуы немесе қозғалтқыш жұмысының өзгеруі - мұның бәрін елеусіз қалдыруға болмайды", - деп атап өтті Анатолий Русев.
Әсіресе сапарға дейін болмаған ақауларға назар аудару өте маңызды.
Электрмобильдер мен гибридтерді не істеу керек?
Электрмобильдер үшін алыс сапардан кейін қосымша сәттер бар. Бірінші кезекте жоғары вольтты батареяның күйіне және оны салқындату жүйесіне назар аударған жөн.
"Егер көлік ыстық ауа райында жылдам зарядтау станцияларында жиі зарядталса, термоменеджмент жүйесінде қателердің жоқтығына және салқындатудың штаттық режимде жұмыс істейтініне көз жеткізген жөн. Сондай-ақ зарядтау қосқышы мен кабелін тексеру керек",- деп атап өтті Анатолий Русев.
Көліктің астыңғы бөлігі ерекше назарды қажет етеді. Батарея шанақтың төменгі бөлігінде орналасқан, сондықтан қара және бұзылған жолдармен жүргеннен кейін батарея корпусының зақымдалмағанына көз жеткізу маңызды.
Фото: depositphotos.com
Сонымен қатар кәдімгі электркөлікке қозғалтқыш майын ауыстырудың қажеті жоқ. Рекуперацияның арқасында тежегіштер де баяу тозуы мүмкін, бірақ дискілерді, қалыптарды және тежегіш сұйықтығын бәрібір тексеру қажет. Механикалық тежегіштер сирек қолданылатындықтан, дискілерде кейде коррозия пайда болады.
Гибридтерге келсек, бәрі әлдеқайда күрделірек
Сарапшының айтуынша, гибридтерде тексерілетін тұстар көп, өйткені автомобильде электр жүйесі мен іштен жанатын қозғалтқыш қатар жұмыс істейді. Сондықтан жоғары вольтты бөліктен бөлек, қозғалтқыш майын, салқындатқыш сұйықтықты, сүзгілерді, тежегіштерді және жүріс бөлігін тексеру әлі де өзекті.
Сарапшы 12 вольттық батареяны да ұмытпауға кеңес береді. Электрокөлікте немесе гибридте тарту батареясының болуы кәдімгі төмен вольтты жүйені жоққа шығармайды, оның да жағдайын бақылап отыру қажет.
"Егер сапардан кейін қателіктер шықса, желдеткіштерден ерсі шу естілсе, динамика өзгерсе, жүріс қоры азайса немесе көлік жылдамдық алғанда және тежегенде әдеттегіден өзгеше болса, компьютерлік диагностика жасаған жөн", - деп түсіндірді ол.
Қорыта айтқанда, алыс сапардан кейін барлық шығын материалдарын бірден ауыстыру міндетті емес. Ең алдымен сұйықтықтарды, тежегіштерді, шиналарды, жүріс бөлігін және сүзгілерді тексеріп, содан кейін ғана автомобильдің күйі мен оның пайдалану жағдайларына қарай әрекет ету керек.