Η Αρκτική λιώνει με ταχύτατους ρυθμούς – Χάνεται έκταση πάγου στο μέγεθος της Ισπανίας

Η κλιματική αλλαγή μεταμορφώνει με ταχύτατους ρυθμούς τους ωκεανούς στους πόλους, με συνέπειες τόσο για τις ανθρώπινες υποδομές στις ακτές όσο και για τα είδη που εξαρτώνται από τους θαλάσσιους πάγους για την επιβίωσή τους, σύμφωνα με την ετήσια έκθεση της ευρωπαϊκής υπηρεσίας Copernicus Marine.

«Το μήνυμα είναι πολύ ξεκάθαρο. Ο ωκεανός αλλάζει γρήγορα», δήλωσε ο γενικός διευθυντής του Mercator Ocean International, Πιέρ Μπαϊρέλ, κατά την παρουσίαση της έκθεσης.

Η 10η ετήσια έκθεση για την κατάσταση των ωκεανών καταγράφει σημαντικές μεταβολές σε ολόκληρο τον πλανήτη, από θαλάσσιους καύσωνες στη Μεσόγειο και τη Μαύρη Θάλασσα έως την οξίνιση των υδάτων και τη λεύκανση των κοραλλιών.

Οι πιο έντονες αλλαγές καταγράφονται στους πολικούς ωκεανούς, οι οποίοι καλύπτουν περίπου το ένα πέμπτο της συνολικής επιφάνειας των ωκεανών.

Στον Αρκτικό Ωκεανό, η θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας αυξήθηκε κατά 4,2 βαθμούς Κελσίου από το 1982 έως το 2024, δηλαδή περίπου έναν βαθμό ανά δεκαετία.

Η αύξηση αυτή είναι πολλαπλάσια από τον παγκόσμιο ρυθμό, καθώς η θερμοκρασία της επιφάνειας των ωκεανών συνολικά αυξήθηκε κατά περίπου 0,12 βαθμό Κελσίου ανά δεκαετία την ίδια περίοδο.

Σε ορισμένες περιοχές της Αρκτικής η άνοδος ήταν ακόμη μεγαλύτερη. Στη Θάλασσα του Κάρα, για παράδειγμα, η θερμοκρασία των επιφανειακών υδάτων αυξήθηκε κατά 6,7 βαθμούς Κελσίου μέσα σε τέσσερις δεκαετίες.

Χάνεται έκταση πάγου όσο η Ισπανία κάθε δεκαετία

Η ταχεία άνοδος της θερμοκρασίας έχει επιταχύνει την απώλεια του θαλάσσιου πάγου στην Αρκτική. Η έκταση του παγοκαλύμματος έχει μειωθεί κατά 17% μέσα σε 42 χρόνια, ενώ κάθε δεκαετία χάνονται περίπου 490.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα θαλάσσιου πάγου — έκταση σχεδόν ίση με αυτή της Ισπανίας.

Η υποχώρηση των θαλάσσιων πάγων, σε συνδυασμό με το λιώσιμο των πάγων στην ξηρά και την υποχώρηση του εδάφους σε ορισμένες περιοχές, αφήνει τις ακτές περισσότερο εκτεθειμένες στα κύματα και στη διάβρωση.

«Περίπου το 60% των παράκτιων υποδομών της Αρκτικής είναι ήδη ευάλωτο στη διάβρωση και στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας», δήλωσε η ωκεανολόγος του Mercator Ocean International Καρίνα φον Σουκμάν.

Οι επιπτώσεις στους αυτοκρατορικούς πιγκουίνους

Στο άλλο άκρο του πλανήτη, η υποχώρηση των θαλάσσιων πάγων απειλεί άμεσα και τους πληθυσμούς των πιγκουίνων στην Ανταρκτική.

Η μείωση του παγοκαλύμματος σε επίπεδα-ρεκόρ το 2022 συνέπεσε με μαζικές αποτυχίες στην αναπαραγωγή αυτοκρατορικών πιγκουίνων.

Τα μικρά κινδυνεύουν να πεθάνουν από το κρύο ή να πνιγούν όταν πέσουν στο νερό πριν αναπτυχθούν επαρκώς, καθώς ο πάγος πάνω στον οποίο μεγαλώνουν υποχωρεί πρόωρα.

Σύμφωνα με τα προγνωστικά μοντέλα, περισσότερο από το 90% των αποικιών των αυτοκρατορικών πιγκουίνων θα μπορούσε να εξαφανιστεί έως το 2100, εάν συνεχιστεί ο σημερινός ρυθμός απώλειας των θαλάσσιων πάγων.

Τον περασμένο Απρίλιο, ο αυτοκρατορικός πιγκουίνος χαρακτηρίστηκε είδος «σε κίνδυνο», ενισχύοντας τις ανησυχίες για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στα οικοσυστήματα της Ανταρκτικής.