Μετρήσιμη αποτελεσματικότητα
Ως άνθρωπος που ζω στην πόλη, που περπατάω και κινούμαι καθημερινά χωρίς αυτοκίνητο, πολύ συχνά ασχολούμαι με τα προβλήματα των ανθρώπων οι οποίοι υφίστανται τις συνθήκες της ζωής στην πρωτεύουσα, τις συνθήκες του δημόσιου χώρου της. Το ένα είναι οι άθλιοι δρόμοι και τα εξίσου άθλια πεζοδρόμια, παγίδες για τον οποιονδήποτε και ιδίως για τους ηλικιωμένους. Το άλλο είναι οι συγκοινωνίες.
Ποτέ δεν ήταν σε καλή κατάσταση οι συγκοινωνίες. Οταν όμως το 2004 λειτούργησε για πρώτη φορά το μετρό και οι συρμοί του περνούσαν ανά τρία λεπτά τις ώρες αιχμής, τα πράγματα καλυτέρευσαν εντυπωσιακά. Δυστυχώς, τη βελτίωση την υπονόμευσαν οι ίδιοι οι πολίτες. Ή, για να είμαι ακριβής, όσοι θεωρούν ότι δεν έχουν καμία υποχρέωση απέναντι στις δημόσιες υποδομές.
Το μετρό είναι φτηνό μεταφορικό μέσο και γίνεται ακόμα πιο φτηνό για κοινωνικές ομάδες που έχουν μεγαλύτερες ανάγκες (μαθητές και φοιτητές, πολύτεκνους, ηλικιωμένους). Παρ’ όλα αυτά, μικρό χρονικό διάστημα μετά τη λειτουργία του κυριάρχησε ευρύτερα η νοοτροπία του τζάμπα. Ή, για να είμαι ακριβέστερος, θεωρήθηκε προοδευτικό οι επιβάτες να χρησιμοποιούν το μετρό και τα άλλα μέσα συγκοινωνίας χωρίς να πληρώνουν. Τα χρόνια της χρεοκοπίας η τάση αυτή έγινε κίνημα. Αριστεροί ακτιβιστές με σύνθημα «Δεν πληρώνω» άρχισαν να επιτίθενται στους σταθμούς, να σπάνε τα ακυρωτικά μηχανήματα, να παροτρύνουν στο τζάμπα. Ηταν τα χρόνια που κυρίως ο ΣΥΡΙΖΑ χρησιμοποιούσε τη βία, ως ένα ακόμα επιχείρημα δυσαρέσκειας από «το σύστημα», προκειμένου να αποκτήσει ερείσματα προς την εξουσία.
Κάποια στιγμή, με αφορμή το τραγικό δυστύχημα σε ένα τρόλεϊ, με θύμα έναν νεαρό που δεν είχε εισιτήριο και, στην προσπάθειά του να αποφύγει τον έλεγχο, έπεσε και σκοτώθηκε, το κίνημα «Δεν πληρώνω» στοχοποίησε τους ελεγκτές και διεκδίκησε ηθικό κίνητρο για τους τζαμπατζήδες. Με τα χρόνια, μια συμπεριφορά – η έλλειψη εισιτηρίου – που, όταν ανακαλυπτόταν στους ελέγχους ισοδυναμούσε με μικρή διαπόμπευση, μετατράπηκε σε περηφάνια και καμάρι.
Το αποτέλεσμα ήταν το απόλυτο ξεχαρβάλωμα των συγκοινωνιών· ο διαλυμένος στόλος, η βρωμιά, οι συνωστισμοί, οι καθυστερημένες διελεύσεις. Χωρίς πόρους, πώς να συντηρήσεις ή να ανανεώσεις στόλο, να βρεις προσωπικό, να διατηρήσεις συνθήκες καθαριότητας; Η διάλυση έφτασε και στο μετρό. Τα χρόνια του ΣΥΡΙΖΑ, μια αγαπημένη μου συνήθεια ήταν να ανεβάζω στο Facebook τους πίνακες διελεύσεων συρμών στο μετρό – τα καλοκαίρια μπορούσε κανείς να περιμένει και 20 λεπτά!
Δυστυχώς, η κατάσταση αυτή συνεχίστηκε, επιδεινούμενη, και την πρώτη τετραετία Μητσοτάκη. Λες και κανείς υπουργός δεν είχε σχέση με αυτό το θέμα, τα πράγματα παρέμεναν στάσιμα.
Τα πράγματα άλλαξαν ριζικά πριν από περίπου ενάμιση χρόνο. Καταλαβαίνω ότι έφτασαν στο επιτελικό κράτος οι γκρίνιες των κατοίκων και των επισκεπτών. Η ουσία είναι ότι, επιτέλους, η κυβέρνηση αντιμετωπίζει το θέμα των συγκοινωνιών σοβαρά και οι προσπάθειες ουσιαστικής βελτίωσης έχουν αρχίσει. Είναι σημαντικό ότι, όπως χθες είπε ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, προστέθηκαν εκατοντάδες νέα αστικά λεωφορεία, γίνονται προσλήψεις, αυξάνονται μισθοί. Είναι σημαντικό ότι και με τα λεωφορεία, και με το μετρό, και με τους τζαμπατζήδες ασχολείται σοβαρά ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης – επειδή αυτός άλλαξε τις νοοτροπίες, ώστε η βελτίωση να είναι πλέον και μετρήσιμη.
Για κάποιες ιδέες του συγκεκριμένου πολιτικού, στο παρελθόν, είχα λύσει τη ζώνη μου για καβγά. Χαίρομαι ιδιαίτερα που, σήμερα, αποδεικνύεται παραγωγικός και ουσιαστικός. Αυτό περιμένει κανείς από τον πολιτικό: μετρήσιμη αποτελεσματικότητα.
Αστάθειες, πρώην σταθερές
Δεν περίμενα ότι θα ακούσω τη φωνή του Προκόπη Παυλόπουλου σε εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών – αλλά φαίνεται ότι σε αυτόν τον κόσμο, η φωνή του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας είναι μια σταθερά, σε βάρος άλλων σταθερών της μετα-ΣΥΡΙΖΑ περιόδου που έχουν υποχωρήσει.
Σήμερα, ο Προκόπης Παυλόπουλος έχει ένα άγχος: φοβάται ότι η σχεδιαζόμενη από την κυβέρνηση συνταγματική αναθεώρηση είναι παιχνίδι εντυπωσιασμού. Εχει κάποιους λόγους, να το υποστηρίζει. Δεν έχει όμως το πολιτικό κύρος να μας ζητά, να υπολογίζουμε τις ενστάσεις του· επειδή ήταν ο Πρόεδρος που δεν είχε κανένα πρόβλημα να υπογράψει χωρίς κανένα σχόλιο τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος που το 2015 ετοίμασε ο Αλέξης Τσίπρας, αν και γνώριζε τις επιπτώσεις της αποδοχής του από την πλειοψηφία, και για τη δημοκρατία και για τη χώρα.
Είναι υποχρέωσή μας να μην ξεχνάμε τις επιλογές των πολιτικών. Ιδίως των λαλίστατων με υψωμένο το δάχτυλο.
Σημείωση: Από τη Γεωργία Αντωνοπούλου, προϊσταμένη του τμήματος Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Δήμου Αθηναίων, έλαβα τη διαβεβαίωση ότι θα προχωρήσει άμεσα ο καθαρισμός και η συντήρηση της προτομής των τριών τραγωδών, μπροστά στον Εθνικό Κήπο, θέμα που ανέδειξα χθες. Είχε λέει ειδοποιηθεί ο ανάδοχος συντηρητής από τις 18/5. Για να δούμε, πόσο ταχύς είναι ο ανάδοχος.