Στη Γιανγκ Σουάνγκ – Ζι το βραβείο Μπούκερ: «Η λογοτεχνία δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από την πολιτική»
Το φετινό Διεθνές Βραβείο Μπούκερ καλύτερου μυθιστορήματος μεταφρασμένου στα αγγλικά δόθηκε στο «Taiwan Travelogue» της συγγραφέως Γιανγκ Σουάνγκ – Ζι από την Ταϊβάν και στη μεταφράστρια Λιν Κινγκ, η οποία το μετέφρασε από τα μανδαρινικά. Κατά τη διάρκεια της απονομής στην πινακοθήκη Tate Modern του Λονδίνου η πρόεδρος της κριτικής επιτροπής Νατάσα Μπράουν τόνισε ότι το βιβλίο κατάφερε ένα «διπλό κατόρθωμα», καθώς διακρίθηκε «τόσο ως ρομαντικό μυθιστόρημα όσο και ως διεισδυτικό μεταποικιακό μυθιστόρημα».
Το μυθιστόρημα παρουσιάζεται ως μετάφραση ενός ανακαλυφθέντος απομνημονεύματος, γραμμένου από την οπτική γωνία μιας μυθιστοριογράφου, της Αογιάμα Τσίζουκο, που ταξιδεύει στην κατεχόμενη από την Ιαπωνία Ταϊβάν το 1938 και ξεκινά μια γαστρονομική περιήγηση μαζί με τη διερμηνέα της Τσίζουρου, την οποία και ερωτεύεται. Μέσα από γραφικές διαδρομές με το τρένο, ρύζι με χοιρινό μπρεζέ, συζητήσεις όλο ζωντάνια και τσάι χειμωνιάτικου πεπονιού, η Τσίζουκο καταγοητεύεται από τη συνοδό της και βάζει στόχο να τη φέρει πιο κοντά της. Ομως κάτι ωθεί την Τσίζουρου να κρατήσει τις αποστάσεις της. Μόνο έπειτα από έναν σπαρακτικό αποχωρισμό η Τσίζουκο αρχίζει να αντιλαμβάνεται τι είναι αυτό το «κάτι». Το μυθιστόρημα περιλαμβάνει φανταστικές υποσημειώσεις και επιλόγους από τους χαρακτήρες του βιβλίου. Καθώς και τις «πραγματικές» σημειώσεις της μεταφράστριας Κινγκ, που – κατά τη Νατάσα Μπράουν – «τυλίγουν με ένα επιπλέον μυθοπλαστικό φίλτρο την κεντρική ιστορία αγάπης».
Η Γιανγκ Σουάνγκ – Ζι με το «Taiwan Travelogue» κατέκτησε επίσης το βραβείο στην κατηγορία της Μεταφρασμένης Λογοτεχνίας στα αμερικανικά National Book Awards 2024.
«Δεν είμαστε χορωδία»
Οπως αναφέρει η «Guardian», κατά την ευχαριστήρια ομιλία της στην τελετή απονομής η Γιανγκ έθιξε τα πολιτικά ζητήματα της χώρας της λέγοντας: «Κάποιοι πιστεύουν ότι η τέχνη και η λογοτεχνία πρέπει να παραμένουν μακριά από την πολιτική, αλλά εγώ πιστεύω ότι η λογοτεχνία δεν μπορεί να αποσπαστεί από το έδαφος στο οποίο έχει αναπτυχθεί. Με αυτή την έννοια, η λογοτεχνία, σε θεμελιώδες επίπεδο, δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από την πολιτική. Αν εξετάσουμε τη σύγχρονη ιστορία της λογοτεχνίας της Ταϊβάν, γίνεται φανερό ότι εμείς οι συγγραφείς θέτουμε το ίδιο ερώτημα εδώ και έναν αιώνα: “Τι είδους μέλλον επιθυμεί ο λαός της Ταϊβάν;”». Στην ίδια εκδήλωση η Λιν Κινγκ ανέφερε στην ομιλία της ότι η εισβολή στην Ουκρανία ήταν καθοριστική για το μεταφραστικό της έργο επειδή αποφάσισε να μεταφράζει αποκλειστικά κείμενα από τη γλώσσα της Ταϊβάν. «Για εμένα όσο και για τους συναδέλφους μου μεταφραστές, στόχος μας είναι να μεταφέρουμε τόσο πολλές φωνές από την Ταϊβάν στα αγγλικά, ώστε κανείς να μην μπορεί να περιορίσει την ταϊβανέζικη λογοτεχνία σε ένα μονολιθικό σύνολο. Επειδή δεν είμαστε χορωδία, αλλά μια ατίθαση κακοφωνία, γεμάτη αντιφάσεις. Ακριβώς όπως κάθε υγιής και δυναμική δημοκρατία». Το έργο της Γιανγκ Σουάνγκ – Ζι πρόκειται να κυκλοφορήσει στα ελληνικά από τις εκδόσεις Βακχικόν με τίτλο «Ταϊβάν: Ημερολόγιο ταξιδιού», σε μετάφραση του Δημήτρη Χατζηκωνσταντίνου.