Kilo verme neden durur?
Zayıflama diyeti sırasında kilo vermenin durması pek çok insanın başına gelen ve canını sıkan bir durumdur. İyi planlamış bir zayıflama diyetiyle ilk dönemlerde işler yolunda gider.
Uyguladığınız diyetin sonucunu gördükçe, yani kilo verdikçe daha da şevkle yapmaya başlarsınız. Ancak bir süre sonra kilo vermeniz durur. Duraklama dönemi genellikle vücuttaki kilonun yüzde 10'unu verdikten sonra başlıyor. Bence zayıflama diyetinde kilo vermenin durmasının 2 önemli nedeni var.
1- Hızı azalan metabolizma
Yağlar vücudun deposudur. Kilo verirken metabolizma kendini korumak için yavaşlar ve kilo vermeyi durdurur. Bunu birikmiş paralarınızı harcamak gibi düşünün. Paranız azaldıkça daha az harcama yapmaya başlarsınız. Vücudumuz da aynen böyle davranıyor. Genetik şifrelerinde olan kıtlık endişesini hatırlayıp enerjisini daha az harcamaya başlıyor.
Tiroit hormonları yavaşlatıyor
Tiroit hormonları metabolizma hızını düzenleyen hormonlardır. Kilo kaybı arttıkça tiroit hormonları da metabolizmayı yavaşlatıyor. Sık sık şok diyetler ve çok düşük kalorili diyetler uygulayan kişilerde kıtlık metabolizması daha hızlı devreye giriyor. Ayrıca çok uzun süre aç kalarak diyet yapmaya çalışanlarda bu hormonal sisteme insülin hormonu da dâhil oluyor. Daha çok aç kalıp daha az kilo veriyorsunuz. Bu durum diyete uyumu güçleştiriyor.
2- Artan kalori miktarı
Kişiler belli bir miktar kiloyu verdiklerinde bunu bedenlerinde hissediyorlar. Tabii ki verilen kiloyu çevrelerindeki insanlar da fark ediyor. Bu durum iltifatları da beraberinde getiriyor. Zayıflama diyetinin başında ''Acaba kilo verebilir miyim?'' ,''Kaç kilo veririm?'' gibi endişelerle diyete uyum daha iyi oluyor. Diyeti uyguladıkça insanlar besinler konusunda bilgi sahibi de oluyorlar.
İltifatların ve kilo vermenin mutluluğu ile besin seçimleri de artıyor. “Elma yerine 1 paket bisküvi yedim”, “Süt yerine 1 avuç badem yedim ama küçük avuç”, “Ara öğünümü yemedim, yarım dilim pasta yedim ama ince dilimdi” gibi değişiklikler yapmaya başlıyorlar. Sonra 1400 kalorilik planlanan diyet 1800'e çıkıyor. Yavaşlamış metabolizma ve artan kalori miktarı diyet sırasında kilo vermenin durmasına neden oluyor.
Ne yapmak gerekiyor?
Zayıflama diyetine başlarken ilk yapılması gereken, küçük kilo hedefleri koyarak onlara ulaşmayı amaçlamak olmalıdır. Vücudun yüzde 10'luk kaybı ilk aşama için iyi bir hedeftir. Hedefe ulaşıldıktan sonra duruma bakılmalıdır. Metabolizma yavaşlıyor mu? Kişinin diyet motivasyonu azalıyor mu? Fiziksel aktivite hayata ne kadar dâhil edilebilir? Bir durum değerlendirmesi yapılarak diyete devam edilmeli veya diyete bir süre ara verilmelidir. Zayıflama diyetine ara verilirken verilen kilonun korunması için bir program yapılmalıdır.
Kilo vermeye ara verin
Kişi verdiği kiloyu koruduğu sürece ne kadar ara vermek istiyorsa verebilir. Bence kilo koruyarak verilen aralar kişilerin alışkanlık değiştirmesinde, kendi beslenme planlarını oluşturmasında uzun dönem için daha yararlı oluyor. Ara verme döneminde kişi verdiği kiloya alışıyor ve çok zayıfladığı fikrinden kurtuluyor. Tekrar zayıflama diyetine başlandığında daha iyi sonuçlar alınıyor. Metabolizma durduğunda 3 kilo için 4 ay diyet yapılırken ara verildikten sonra 3 hafta yapılıyor. Kilonun durduğu dönemlerde uygulanan uzun süreli şok diyetler uzun dönemde metabolizmanın daha da yavaşlamasına neden olacaktır. Bu tür diyetlerden her zaman uzak durmaya özen gösteriniz.
Diyetisyen Hacer Özkaya'nın Meydan Gazetesi'ndeki yazısı için tıklayınız..