Улас түрын дуугаа буряадаараа дууладаг болое!

Уулзалгын эхиндэ Владимир Ткаченко хүтэлэгшэтэй Залуушуулай камернэ оркестрэй залуу абьяастан Вивальдиин хүгжэм уянгатуулан зэдэлүүлхэдэнь, хүгжэм һайхашаан уяржа, гоёхоноор шэмэглээтэй Шэнэ жэлэй ёлкын хажууда, гоё һайхан тухай хөөрэлдөөн болохонь хадаа гэжэ би хүлеэн байбаб. Соёлоймнай сайд үндэр жэбжэгэр бэетэй, энеэбхилһэн һаруул шарайтай, искусстводо бэеэ үгэнги үнэн сэхэ сэдьхэлтэй хүн гээшэ гэжэ би баяртайгаар ажалыень адаглагшаб. Гансал нэгэ хэды үгэ сээжэлдээд, буряадаараа дуугардаг болоо һаань, ямар гоё байгааб даа гэжэ таамаглахада яахань һэм даа. Энэшье үдэр Тимур Гомбожапович соёлой жэл гэжэ зарлагдаһан үнгэрһэн жэлэй дүнгүүд тухай, туйлаһан амжалтанууд тухай, мүн ерэхэ жэлдэ ямар абьяас бэлигтэн манайда ерэжэ талаан бэлигээ харуулхаб, жэл бүри болодог Шэнэ жэлэй зургаадахияа болохо фестивалиин түлэб тухай хөөрэбэ. Нёдондо Яхадай Республикын «Виртуозы Якутии» абьяастанай ерэхэдэнь, баярлан хараһанаа һанаад, мүнөө жэл хэд ерэхэб гэжэ һонирхон шагнабаб.

Буряадта байдаг полягуудай «Наджея» эблэлэй дэмжэлгээр, Эрхүүдэ байдаг Польшын Генеральна консульствын мүнгэн туһаламжаар бүтээгдэһэн католигуудай сүмэдэ орган дээрэ зэдэлдэг хүгжэмэй концертээр Шэнэ жэлэй фестиваль эхилхэ юм байна. Энэ концертдэ хүн зон олоороо суглардаг, органна хүгжэмдэ дуратайшуул декабриин 27-до Дариуш Бонковски-Коис гэгшэ орган дээрэ наададаг хүгжэмшые соносохо аргатай гэжэ министр дуулгаба.

Хоёрдохи һонин мэдээсэл гэхэдэ, Шэнэ жэлэй фестивалиин үедэ Монголой гүрэнэй оперэ болон баледэй театрай артистнууд Буряад Уласай арад түмэнэй урда январиин 6-да «Монголия Опера Гала» гэһэн концерт харуулха юм. Харин январиин 7-ой үдэшэ манай нютагһаа гарбалтай пианист Дмитрий Маслеев Монголой гүрэнэй симфоническэ оркестртэй бэлиг шадабарияа харуулха байна. Ургажа ябаһан талаан бэлигтэй хүгжэмшэнэй алдар нэрэ суутай боложо байна,-гээд министр хэлэбэ.

Январиин 9-дэ опернэ театрай тайзан дээрэ, январиин 10-да Ород драмын театрай тайзан дээрэ «Мдзлевари» гэжэ грузин эрэшүүлэй хоор дуунуудаа зэдэлүүлхэ байна.

-Энэ гайхамшаг дуушадые заабол ерэжэ шагнаарайгты. Грузин арадай һайхан дуунууд танай сэдьхэлдэ һайшаагдахал байха,- гээд Тимур Цыбиков онсолон тэмдэглэбэ.

Монголой гүрэнэй опера болон баледэй театрай гол дуушан Арюуна Цыденжапова, Буряад театрай гол дуушад Ольга Жигмитова, Вероника Миронова, Булыт Раднаев гэгшэдтэй суг хамта январиин 10-да Северобайкальскда концерт харуулха юм.

Соёлой сайд Тимур Цыбиковэй гоё һайхан тухай хөөрэжэ байтар, мууда хүгтэй, юумые муу тээшэнь дэбэргэн тараадаг заримашуулай нэгэн Буряадай опернэ театрта ноябриин 29-дэ болоһон үйлэ хэрэг тухай асуудал табиба.

Театрай 75 жэлэй ойн баярай сайлалгын үедэ нэгэ хэды артистнууд наншалдаа үүсхээд, нэгэниинь үрүүгээ шаалгаа юм гү, али торожо унаа юм гү, гэмэлтэһэн байгаа хаш. Энээн тухай нюухын яааш аргагүй, холо хүрэтэр суу буу болоод, Иван Ургантын дамжуулгада Буряадай опернэ театрай артистнууд наншалдаа гээд алдар сууда гараһаниинь гэмшэлтэй байна.

Пресс-сайлалган дээрэ сэтгүүлшын асуудал табихадань, хоёр артистнуудай татсалдахадань, дүрбэниинь һалгаахамнай гэжэ носолдоод, бурхан хаража ээллээ гээшэ, ехэ аймшагтай осол болонгүй, гарасалдаһамнай болоо,-гээд Буряад Уласай соёлой яаманай сайд һанаһанаа сэхэ руунь хэлэбэ.

Асуудал табиха минии ээлжээн болоходонь, би иигэжэ хэлээб, гэбэл:

- Хүндэтэ Тимур Гомбожапович, намда асуудалшье бэшэ, минии һанаата болодог бодол тухай хэлэхэеэ һананаб.

Буряад Уласай түрын гимн дуун ородоор дуулагдадаг.

Гимнын түрэл хэлээрээ бэшэ байхадань, «Буряад Үнэн» сониной хуудаһанууд дээрэ гимнэеэ ондоо болгое гэһэн һанамжанууд толилогдоһон байха. Энэ ехэ хүндүүлхэй асуудал болоод байна. 2015 он - Уран зохёолой жэл гэжэ соносхогдоо бэлэй. Ерэхэ жэлдэ манай Уласай гимн зохёоһон Дамба Зодбич Жалсараевай түрэһөөр 90 жэлэй ой гүйсэхэ.

Буряад хэлэн дээрэ поэдэй шүлэгынь байна ха юм, тиимэһээ опернэ театрай симфоническэ оркестртэй, бэлигтэй бэрхэ опернэ дуушадтай Улас түрынгөө гимнэеэ һүр жабхалантайгаар, зориг түгэлдэрөөр бэлдээд, хүн зондоо дамжуулаа һаамнай, дэлгэрүүлээ һаамнай, буряад арад түмэнэймнай һүр һүлдэ үндэртэ дэбжэхэ, сэдьхэлдэмнай сэсэг бадарха, зүрхэндэмнай урма зориг түрүүлхэ һэн. Энээн тухай бодолгото боложо, бүтээхэ тээшэнь шиидхэхыетнай уряалнаб.

Минии хэлэһэниие соелой сайд Тимур Цыбиков яһала дэмжэбэ гэжэ ойлгоо бэлэйб. Яагаа хээгээшье һаа, олоной һанамжа ондоохон байха, хүндэтэ уншагшад һанамжа дурадхалаа эндэ бэшэжэ, намайе дэмжэлсыт гэжэ уряалха байнаб.