Gözler saat 17.00’de: Hürmüz’de gerilim tırmanıyor, İran’dan ABD’ye 'ateşkes ihlali' uyarısı
ABD Başkanı Donald Trump ve ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’a yönelik tansiyonu yükselten yeni bir deniz trafiği uygulamasını yürürlüğe koydu.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yapılan açıklamanın ardından ABD Başkanı Donald Trump, uygulamanın başlama saatine ilişkin bilgiyi sosyal medya platformu Truth Social üzerinden açıkladı.
Trump, “ABD, 13 Nisan saat (TSİ) 17:00'da İran limanlarına giriş veya çıkış yapan gemileri abluka altına alacak” diye yazdı. Pakistan'ın başkenti İslamabad’da gerçekleştirilen görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanması ve 2 haftalık kırılgan ateşkesin tehlikeye girmesinin ardından, ABD tüm İran limanlarına ve kıyı bölgelerine yönelik deniz ablukası başlatacak.
Abluka nasıl uygulanacak?
CENTCOM’un sosyal medya üzerinden duyurduğu kararda, 13 Nisan saat 17.00’den (TSİ) itibaren İran limanlarına giren ve çıkan tüm gemilerin denetim ve kısıtlamaya tabi olacağı belirtildi. Uygulamanın Basra Körfezi ve Umman Körfezi’ndeki tüm İran bağlantılı limanları kapsadığı ifade edildi. Açıklamada, uygulamanın “tarafsız şekilde” yürütüleceği ve farklı ülkelere ait gemilerin de bu kapsamda değerlendirileceği vurgulandı.
Karar metninde ayrıca, Hürmüz Boğazı üzerinden İran dışı limanlara giden ya da bu limanlardan gelen gemilerin seferlerinin ise engellenmeyeceği bilgisi yer aldı. Bu durumun küresel deniz ticareti açısından kritik bir geçiş noktası olan bölgede tansiyonu artırdığı değerlendiriliyor.
ABD tarafı, söz konusu adımın Trump’ın talimatı doğrultusunda alındığını belirtirken, İran kanadı ise müzakerelerin sürdüğü bir dönemde gelen bu kararın “baskı politikası” olduğunu söyledi. İranlı yetkililer, daha önce de benzer adımların diplomatik süreci zorlaştırdığını ifade etmişti.
İran: Ateşkes ihlali sayabilir
İran Devrim Muhafızları Hürmüz Boğazı'na yaklaşan askeri gemilerin ateşkes ihlali sayılarak karşılık göreceğini açıkladı. Halihazırdaki 2 haftalık ateşkesin, eğer bozulmazsa, 22 Nisan'a kadar sürmesi bekleniyor.
Ateşkes devam etse bile, birçok uzman Körfez'den geçen enerji akışının normale dönmesinin zaman alacağını ve bunun da küresel ekonomi için daha yüksek yakıt fiyatları ve daha yüksek enflasyon anlamına geleceğini tahmin ediyor.
Fox News'a konuşan Trump, petrol fiyatlarının Kasım ayındaki ara seçimlere kadar yüksek kalabileceğini söyledi; bu, savaşın potansiyel siyasi sonuçlarına dair nadir bir kabuldü.
"Yapılacak en ufak bir hata düşmanı Hürmüz'de ölümcül bir girdaba hapsedecek"
İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, “Yapılacak herhangi bir yanlış hamle düşmanı Hürmüz Boğazı'nda ölümcül bir girdaba hapsedecek” açıklamasında bulundu.
Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’nın sanal medya hesabından Hürmüz Boğazı'na ilişkin görüntüler paylaşıldı.
Görüntülerde bir insansız hava aracının (İHA) Hürmüz Boğazı üzerinde gözlem yaptığı görüldü. Açıklamada ise “Tüm trafik, silahlı kuvvetlerin kontrolü altında. Yapılacak herhangi bir yanlış hamle, düşmanı Hürmüz Boğazı'nda ölümcül bir girdaba hapsedecek” ifadeleri kullanıldı.
"Anlaşmaya varmanın yolları bulunacaktır"
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ABD ile İran arasında Pakistan’da yürütülen müzakerelerin sona ermesi ve İran heyetinin ülkeye dönmesinin ardından ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan açıklama yaptı.
Pezeşkiyan, "ABD hükümeti maksimalist yaklaşımdan vazgeçer ve İran halkının haklarına saygı gösterirse, mutlaka anlaşmaya varmanın yolları bulunacaktır" ifadesini kullandı.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan'ın başkenti İslamabad'da İran ile yapılan doğrudan müzakerelerin "bir anlaşmaya varılamadan" sona erdiğini açıklamıştı.
İran medyasında, İslamabad'daki Tahran-Washington görüşmelerinde ortak çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin ABD'nin aşırı talepleri olduğu belirtilmişti.
ABD basınından dikkat çeken iddia: ABD ve İran yeniden masaya oturabilir
Pezeşkiyan: ABD İran halkının haklarına saygı gösterirse anlaşmaya varmanın yolları bulunacak