«Νόσος των λεγεωνάριων» ή «νόσος των κλιματιστικών»: Ποια είναι τα συμπτώματα και πως μεταδίδεται
Δύο άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους και τουλάχιστον 72 έχουν νοσήσει από τη νόσο των Λεγεωνάριων στη Νέα Υόρκη φέτος, σύμφωνα με τις υγειονομικές αρχές. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, εννέα άτομα εξακολουθούν να νοσηλεύονται, ενώ 50 έχουν ήδη λάβει εξιτήριο.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η πιθανή εστία της επιδημίας εντοπίστηκε σε πύργους ψύξης συστημάτων κλιματισμού μεγάλων κτιρίων και ότι η πηγή της έκθεσης έχει πλέον, κατά πάσα πιθανότητα, εξαλειφθεί. Με αφορμή το περιστατικό εξηγούμε τι είναι η νόσος των Λεγεωνάριων, πως μεταδίδεται και τι μπορούμε να κάνουμε για να προστατευτούμε.
Η νόσος των Λεγεωνάριων που είναι γνωστή και ως νόσος των κλιματιστικών, αποτελεί σοβαρή μορφή πνευμονίας, δηλαδή φλεγμονή των πνευμόνων που προκαλείται συνήθως από μόλυνση. Προκαλείται από το βακτήριο λεγεωνέλλα, ενώ η προκύπτουσα λοίμωξη είναι γνωστή και ως λεγεωνέλλωση.
Οι περισσότεροι ασθενείς εκδηλώνουν τη νόσο εισπνέοντας βακτήρια λεγεωνέλλας, τα οποία υπάρχουν φυσιολογικά στο νερό ή στο έδαφος. Μέχρι σήμερα έχουν αναγνωριστεί 50 είδη λεγεωνέλλας, εκ των οποίων τα 28 σχετίζονται με νόσηση στον άνθρωπο, με πιο συχνό τον τύπο Legionella pneumophila.
Τα είδη της λοίμωξης
Υπάρχουν δύο κύριες μορφές της λοίμωξης: ο πυρετός Pontiac, μια αυτοπεριοριζόμενη γριπώδης συνδρομή, και η νόσος των Λεγεωνάριων, που εκδηλώνεται κυρίως με πνευμονία και μπορεί να αποβεί θανατηφόρα σε ποσοστό 5% έως 30% των κρουσμάτων.
Η λεγεωνέλλα αναπτύσσεται σε θερμοκρασίες νερού μεταξύ 20 και 45 βαθμών Κελσίου. Ευνοϊκά περιβάλλοντα είναι δεξαμενές και ντεπόζιτα ζεστού ή κρύου νερού, σωληνώσεις με στάσιμο νερό, θερμαντήρες, βρύσες, ντους, καθώς και οι εναποθέσεις αλάτων και διαβρώσεις στο εσωτερικό των σωλήνων.
Τρόπος μετάδοσης και επώαση
Η μετάδοση γίνεται αερογενώς, μέσω εισπνοής σταγονιδίων μολυσμένου νερού που διασκορπίζονται στον αέρα, όπως από κλιματιστικά, ντους ή σιντριβάνια. Δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Η περίοδος επώασης κυμαίνεται από 2 έως 10 ημέρες για τη νόσο των Λεγεωνάριων (συνήθως 5-6 ημέρες) και 24 έως 48 ώρες για τον πυρετό Pontiac.
Πηγές μόλυνσης και συμπτώματα
Πιθανές πηγές μόλυνσης περιλαμβάνουν συστήματα παροχής νερού, πύργους ψύξης, δεξαμενές αποθήκευσης, ιαματικές πηγές, κολυμβητικές δεξαμενές, σιντριβάνια και υγραντήρες ατμόσφαιρας.
Τα πρώτα συμπτώματα είναι πονοκέφαλος, μυϊκοί πόνοι και υψηλός πυρετός, που μπορεί να ξεπεράσει τους 40°C. Ακολουθούν βήχας (με ή χωρίς αιμόπτυση), δυσκολία στην αναπνοή, πόνος στο στήθος, ναυτία, έμετος, διάρροια και σύγχυση. Αν και προσβάλλει κυρίως τους πνεύμονες, σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις και σε άλλα όργανα.
Η πιο ήπια μορφή, ο πυρετός Pontiac, προκαλεί πυρετό, ρίγη, πονοκέφαλο και μυαλγίες, χωρίς να προσβάλλει τους πνεύμονες. Τα συμπτώματα υποχωρούν συνήθως μέσα σε λίγες ημέρες.
REUTERS/Gonzalo Fuentes
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο
Ιδιαίτερα ευάλωτα είναι τα άτομα άνω των 50 ετών, οι καπνιστές, όσοι λαμβάνουν κορτικοστεροειδή, πάσχουν από χρόνιες πνευμονοπάθειες, σακχαρώδη διαβήτη, νεφρική ανεπάρκεια ή νεοπλασματικά νοσήματα, καθώς και οι μεταμοσχευμένοι ασθενείς ή όσοι έχουν εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.
Οδηγίες για τουριστικά καταλύματα
Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC) έχει εκδώσει οδηγίες προς τους διευθυντές τουριστικών καταλυμάτων σχετικά με την πρόληψη της νόσου. Το ενημερωτικό φυλλάδιο περιλαμβάνει απαντήσεις σε ερωτήματα όπως: αν τα καταλύματα μπορούν να αποτελέσουν πηγή μόλυνσης, ποια είναι τα επικίνδυνα σημεία και ποιες ενέργειες πρέπει να γίνουν για την προστασία των επισκεπτών.
Πληροφορίες από Guardian- Associated Press, CDC