«Καμπανάκι» Europol: Το κυβερνοέγκλημα εξελίσσεται σε μεγάλη απειλή για την ασφάλεια και την οικονομία της ΕΕ

Η Europol δημοσίευσε την ετήσια έκθεσή της για την αξιολόγηση των απειλών του οργανωμένου εγκλήματος στο διαδίκτυο (IOCTA), καταγράφοντας μια ανησυχητική εικόνα για την ασφάλεια στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με τα ευρήματα, το κυβερνοέγκλημα δεν αποτελεί πλέον απλώς έναν τεχνικό κίνδυνο, αλλά μια δομική απειλή για την οικονομική σταθερότητα και την ασφάλεια ολόκληρης της ΕΕ.

Η έκθεση επισημαίνει τη «βιομηχανοποίηση» των εγκληματικών μεθόδων. Όπως προειδοποιεί η Catherine De Bolle, «οι κυβερνοεγκληματίες χρησιμοποιούν ταχύτατα προηγμένες τεχνολογίες για να ενισχύσουν την ταχύτητα, την αποτελεσματικότητα και την εμβέλεια των παράνομων δραστηριοτήτων τους». Το φαινόμενο αυτό στηρίζεται σε ένα υπόγειο οικοσύστημα που βασίζεται στο μοντέλο «έγκλημα ως υπηρεσία» (crime-as-a-service), όπου υβριδικοί δρώντες και εγκληματίες συνεργάζονται ανταλλάσσοντας εργαλεία παραβίασης και κλεμμένες βάσεις δεδομένων.

Το ransomware παραμένει η κυρίαρχη απειλή, με περισσότερες από 120 ενεργές «μάρκες» που καταγράφηκαν από την Europol το 2025. Πρόκειται για κακόβουλο λογισμικό που μπλοκάρει δεδομένα και συσκευές, απαιτώντας λύτρα σε κρυπτονόμισμα για την αποκατάσταση της πρόσβασης.

Σύμφωνα με την έκθεση, οι εγκληματίες εφαρμόζουν πλέον πολυεπίπεδες τακτικές εκβιασμού. «Το μοντέλο εκβιασμού μετατοπίζεται από την κρυπτογράφηση δεδομένων στην πίεση προς τα θύματα να πληρώσουν για να μην δημοσιοποιηθούν τα δεδομένα τους», αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Ο ρόλος της Tεχνητής Νοημοσύνης

Η Τεχνητή Νοημοσύνη διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στη νέα αυτή πραγματικότητα. Επιτρέπει στους απατεώνες να «εξατομικεύουν τις τεχνικές κοινωνικής μηχανικής, καθιστώντας τις πιο πειστικές και επικίνδυνες». Με αυτόν τον τρόπο, διευκολύνονται στοχευμένες επιθέσεις σε πολίτες της ΕΕ, ανεξαρτήτως γλώσσας ή γεωγραφικής θέσης.

Επίσης, η Europol εκφράζει ιδιαίτερη ανησυχία για την εμφάνιση της λεγόμενης «agentic AI», η οποία μπορεί να αυτοματοποιεί ολόκληρες εγκληματικές διαδικασίες χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, αυξάνοντας σημαντικά την κλίμακα και την ταχύτητα των επιθέσεων.

Αύξηση περιπτώσεων σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων

Η υπηρεσία κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για το υλικό σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων (CSAM). Η έκθεση καταγράφει ανησυχητική αύξηση στην παραγωγή παιδοφιλικού περιεχομένου που δημιουργείται με Τεχνητή Νοημοσύνη, ενώ οι αναφορές για οικονομικούς εκβιασμούς αυξήθηκαν κατά περίπου 70% μεταξύ του πρώτου εξαμήνου του 2024 και του 2025.

Τέλος, η Europol καλεί σε ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας και σε άμεση προσαρμογή των νομικών πλαισίων. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη λήξη του καθεστώτος παρέκκλισης της οδηγίας ePrivacy, καθώς «η ευρεία χρήση πλατφορμών με κρυπτογράφηση από άκρο σε άκρο δημιουργεί σημαντικά “τυφλά σημεία” στις έρευνες», δυσχεραίνοντας την ταυτοποίηση υπόπτων και θυμάτων.