Βενετία σε κίνδυνο: Τα σενάρια επιβίωσης απέναντι στην άνοδο της θάλασσας

Η Βενετία βρίσκεται αντιμέτωπη με την πρόκληση της ανόδου της στάθμης της θάλασσας και ερευνητές εξετάζουν τέσσερις πιθανές στρατηγικές προσαρμογής για τα επόμενα 300 χρόνια, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Scientific Reports».

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην πόλη είναι ήδη εμφανείς. Τα περιστατικά πλημμύρας έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία 150 χρόνια, με τα 18 από τα 28 ακραία συμβάντα – που κάλυψαν πάνω από το 60% της πόλης – να σημειώνονται μέσα στα τελευταία 23 χρόνια.

Η μελέτη αναφέρει ότι, «με τις σημερινές ανεπαρκείς πολιτικές μετριασμού των αερίων του θερμοκηπίου», η υπάρχουσα στρατηγική με τα κινητά φράγματα ενδέχεται να παρουσιάσει περιορισμούς εντός του τρέχοντος αιώνα. Οι ερευνητές συγκρίνουν τέσσερις εναλλακτικές λύσεις: κινητά φράγματα, περιμετρικά αναχώματα, μετατροπή της λιμνοθάσσας σε παράκτια λίμνη και μετεγκατάσταση της πόλης.

Ο επικεφαλής της έρευνας, καθηγητής Ωκεανογραφίας και Ατμοσφαιρικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Σαλέντο, Πιέρο Λαϊονέλο, εκτιμά ότι με πρόσθετα μέτρα τα υπάρχοντα φράγματα μπορούν να παραμείνουν αποτελεσματικά σε άνοδο της στάθμης της θάλασσας έως 1,25 μέτρα.

Εναλλακτικές λύσεις και μακροπρόθεσμες προοπτικές

Μεταξύ των επιλογών που εξετάζονται είναι η προστασία του ιστορικού κέντρου με αναχώματα που θα το απομονώνουν από την υπόλοιπη λιμνοθάλασσα, το κλείσιμο της λιμνοθάσσας με ένα «υπερ-ανάχωμα» ή ακόμη και η πλήρης μετεγκατάσταση της πόλης, των κατοίκων και των μνημείων στην ενδοχώρα.

Σύμφωνα με τη μελέτη, τα αναχώματα μπορεί να καταστούν αναγκαία εάν η στάθμη της θάλασσας αυξηθεί πάνω από μισό μέτρο – κάτι που θα μπορούσε να συμβεί πριν από το 2100, με βάση το σενάριο πολύ υψηλών εκπομπών ρύπων. Η στρατηγική της κλειστής λιμνοθάσσας θεωρείται βιώσιμη ακόμη και σε άνοδο άνω του μισού μέτρου και θα μπορούσε να προστατεύσει τη Βενετία από άνοδο έως και δέκα μέτρα.

Σε ακραία περίπτωση, οι ερευνητές δεν αποκλείουν τη μετεγκατάσταση της πόλης, εάν η στάθμη της θάλασσας υπερβεί τα 4,5 μέτρα. Τονίζουν ωστόσο ότι καμία στρατηγική δεν αποτελεί ιδανική λύση, καθώς απαιτείται ισορροπία ανάμεσα στην ασφάλεια των κατοίκων, την οικονομία, τα οικοσυστήματα και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς.

Οι συντάκτες της μελέτης προειδοποιούν ότι η κατασκευή μεγάλων έργων, όπως τα μόνιμα φράγματα, μπορεί να διαρκέσει 30 έως 50 χρόνια, γεγονός που καθιστά τον έγκαιρο σχεδιασμό απολύτως αναγκαίο.