Μη πολλάκις προς τον αυτόν λίθον πταίειν
Στην πλήρη του μορφή το παραπάνω απόφθεγμα από το λεξικό της Σούδας έχει ως εξής: Μη πολλάκις προς τον αυτόν λίθον πταίειν έχοντα καιρόν ομολογούμενον, δηλαδή «Μην κάνεις συνεχώς το ίδιο λάθος [κυρ. μη σκοντάφτεις πολλές φορές στην ίδια πέτρα], ενώ οι περιστάσεις είναι κατά γενική ομολογία ευνοϊκές για να πράξεις το σωστό». Αποτελεί εμπλουτισμένη εκδοχή ενός αποφθέγματος που αποδίδεται στον κωμικό ποιητή Μένανδρο (Μενάνδρου γνώμαι μονόστιχοι): Δις προς τον αυτόν αισχρόν προσκρούσαι λίθον, δηλαδή «Είναι ντροπή να σκοντάψεις δυο φορές στην ίδια πέτρα». Στο Βυζάντιο η εμπειρία από τα επαναλαμβανόμενα ανθρώπινα λάθη διόρθωσε την απαιτητική αρχαιοελληνική φιλοσοφική αντίληψη (το δις έγινε πολλάκις) και ανέδειξε τον διδακτισμό, καθώς συνόδευσε την αποτροπή με την προτροπή της ορθής ενέργειας στο πλαίσιο του καιρού, δηλαδή της «κατάλληλης στιγμής», της «ευνοϊκής περίστασης», της «ευκαιρίας».
Το γνωμικό του τίτλου ταιριάζει στη στάση που τηρεί η αντιπολίτευση απέναντι στην κυβέρνηση. Ο πρωθυπουργός είναι ο λίθος στον οποίο σκοντάφτουν συνεχώς τα κόμματα, ζητώντας εμμονικά να μετακινηθεί («να φύγει ο Μητσοτάκης»), αντί να επωφεληθούν από τις ευνοϊκές περιστάσεις και να διατυπώσουν εναλλακτική κυβερνητική πρόταση. Αυτό συνέβη και στην παρούσα περίπτωση: η αξιωματική αντιπολίτευση γνώριζε ότι η κυβέρνηση είναι «αμετακίνητη», αφού διαθέτει άνετη κοινοβουλευτική πλειοψηφία, και εντούτοις ζήτησε «εδώ και τώρα εκλογές».
Η σπουδή με την οποία αντέδρασε η αξιωματική αντιπολίτευση αποτελεί και αυτή σταθερά επαναλαμβανόμενο λάθος, όπως παλαιότερα οι δύο προτάσεις δυσπιστίας για το δυστύχημα των Τεμπών, με βάση θεωρίες περί συγκάλυψης που σύντομα αποδείχτηκαν ανυπόστατες. Από τη μελέτη των δικογραφιών προέκυψε ότι η αρχική ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ («κάθε δικογραφία είναι μια φωτογραφία της παρακμής και της διαφθοράς, στην οποία έχει βουλιάξει τον τόπο η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας») ήταν τουλάχιστον βιαστική. Το σημαντικότερο είναι ότι η αξιωματική αντιπολίτευση ζήτησε πρόωρες εκλογές, αντί να προτάξει τη συζήτηση για το πελατειακό κράτος και να κάνει τις κατάλληλες για την περίσταση προτάσεις, όπως συμβουλεύει το σχετικό απόφθεγμα.
Η μέχρι τώρα πορεία του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης πιστοποιεί ότι έχει αποφασίσει να μην κάνει επιλογές με κυβερνητική προοπτική αλλά πολλάκις προς τον αυτόν λίθον πταίειν. Αυτός ο λίθος στον οποίο μόνιμα σκοντάφτει λειτουργεί ως πρόσχημα για να μην υποστηρίζει ούτε τις πιο αποτελεσματικές μεταρρυθμίσεις, όπως αυτές που εντάσσονται στη στρατηγική πολιτική της ψηφιοποίησης των δημόσιων υπηρεσιών. Μη ψηφίζοντας τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ, έδειξε ότι στην πράξη παρέχει κάλυψη στην πελατειακή αντίληψη της πολιτικής (εδώ μάλλον χρειαζόταν εκείνο το αισχρόν [ντροπή!] που παρέλειψαν οι Βυζαντινοί). Εξάλλου, όταν το ζήτημα αφορά την αντιμετώπιση της πελατειακής συναλλαγής, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν έχει την έξωθεν καλή μαρτυρία: σε δημοσκοπική ερώτηση για τον πολιτικό που θα ήταν ο καταλληλότερος να αντιμετωπίσει τη διαφθορά βαθμολογήθηκε με 6, ενώ ο κατά την αντιπολίτευση πρωθυπουργός «της πιο διεφθαρμένης κυβέρνησης της Μεταπολίτευσης» μετρήθηκε στο 18.
Ο Μιχαήλ Πασχάλης είναι ομότιμος καθηγητής κλασικής φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.