Τζαλακώστας για το έπος του Αθηναϊκού: «Ο Σαργκάνης έλεγε “μπορούμε να προκριθούμε” – Φτάσαμε κοντά στο θαύμα»
Παρέα, που εξελίχθηκε σε αρμάδα. Από το χωμάτινο γήπεδο της Καισαριανής, Νήαρ Ηστ, στο αστραφτερό Μάντσεστερ. Από τις φτωχογειτονιές των Αθηνών στο Θέατρο των Ονείρων. Αυτή η ιστορία εκτυλίχθηκε πριν 35 χρόνια. Μάλλον η αρχή της, για να είμαστε ακριβείς. Τότε, οι Λόρδοι του Βύρωνος δίδαξαν καλούς τρόπους στους αμαθείς Άγγλους. Για όποιον δεν κατάλαβε περί τίνος πρόκειται. Αθηναϊκός – Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ.
Οι «πορτοκαλοκίτρινοι» στις 18 Σεπτεμβρίου 1991 δίνουν το πρώτο ευρωπαϊκό τους παιχνίδι και απέναντί τους, η κάτοχος του Κυπέλλου Κυπελλούχων, οι Κόκκινοι Διάβολοι του Σερ Άλεξ Φέργκιουσον. Η διαφορά δυναμικότητας χαώδης. Όπως και το πάθος και η θέληση, αλλά από την αντίστροφη πλευρά. Πρώτος αγώνας εν Ελλάδι 0-0. Δεύτερος στο Μεγάλο Νησί πάλι ίδιο σκορ.
Παράταση, ποιος να το πίστευε. Εν τέλει, δύο γκολ στο δεύτερο ημίχρονο του έξτρα ημιώρου θέτουν εκτός συνέχειας την ελληνική ομάδα. Ωστόσο, η ιστορία είχε ήδη γραφτεί. Η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ δεν μπόρεσε να κερδίσει σε δύο 90λεπτα τα παιδιά που απλά κοιτούσαν να το απολαύσουν και να το χαρούν.
Σαν σήμερα, οι «Λόρδοι του Βύρωνα» ήρθαν ισόπαλοι με τους «Μπέμπηδες» στον πρώτο αγώνα του ζευγαριού. Ο Βασίλης Τζαλακώστας, βασικός επιθετικός εκείνης της ομάδας, θυμάται και εξιστορεί στο tanea.gr συμπεριφορές παραγόντων και αντιπάλων, καταθέτει τα συναισθήματά του για αυτόν τον αγωνιστικό άθλο, καθώς και τα ταξίδια του προπονητή του στην Αγγλία.
Όταν μάθατε ότι κληρωθήκατε με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, πώς το αντιμετωπίσατε ως ομάδα; Σας το ανακοίνωσαν σε όλους ταυτόχρονα; Τι θυμάστε από το άκουσμα «Αθηναϊκός – Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ»;
«Το είχαμε στο μυαλό μας ως μια γιορτή. Θα πάμε να παίξουμε, να κάνουμε έναν καλό αγώνα. Όπως θυμάστε, την προηγούμενη χρονιά ήμασταν νεοφώτιστοι στην κατηγορία και φτάσαμε μέχρι τον τελικό του Κυπέλλου Ελλάδας απέναντι στον Παναθηναϊκό.
Ήμασταν τυχεροί, καθότι ο Παναθηναϊκός πήρε και το πρωτάθλημα, πετυχαίνοντας το νταμπλ, οπότε έπαιξε την επόμενη χρονιά στο Πρωταθλητριών, το σημερινό Champions League. Έτσι, μας δόθηκε η ευκαιρία να αγωνιστούμε στο Κύπελλο Κυπελλούχων με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ.
Δεν πιστεύαμε ότι θα μπορούσαμε να ανταγωνιστούμε αυτή την ομάδα. Απλά σκεφτόμασταν πως είναι μια γιορτή, θα απολαύσουμε και τα δύο παιχνίδια και θα ταξιδέψουμε στην Αγγλία, όπου μέχρι πρότινος δεν είχε πάει κανείς μας. Το μόνο που δεν θέλαμε, που φοβόμασταν, ήταν να μην διασυρθούμε».
Τη χρονιά που φτάσατε έως τον τελικό, στο πρωτάθλημα, καθ’ όλη τη διάρκεια της σεζόν, ήσασταν στην 3η-4η θέση και εν τέλει τερματίσατε 6οι. Εκείνη τη χρονιά πιστεύετε πως μπορούσατε να καταλάβετε ακόμη υψηλότερη θέση στο πρωτάθλημα;
«Η αλήθεια είναι ότι χαλαρώσαμε μόλις φτάσαμε στον τελικό. Αλλά δεν ξέρω αν μπορούσαμε να φτάσουμε πιο ψηλά. Τότε όλες οι ομάδες ήταν δυνατές: ο ΠΑΟΚ, ο Άρης, ο Ηρακλής, η ΑΕΚ, ο Ολυμπιακός, ο Παναθηναϊκός, ο ΟΦΗ, η ΑΕΛ, αλλά και άλλοι σύλλογοι. Πιστεύω ότι και η 6η θέση που κατακτήσαμε ήταν μεγάλο επίτευγμα.
Μην ξεχνάμε πως αυτό που καταφέραμε ήταν τεράστιο. Ήμασταν μια ομάδα που είχε ανέβει στην Α’ Εθνική. Παίζαμε στο γήπεδο της Καισαριανής, στο Νήαρ Ηστ, το οποίο ήταν ξερό. Φανταστείτε μια ομάδα που αγωνίζεται εκεί να πηγαίνει να παίξει με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ στο Old Trafford. Σκεφτείτε πόση απόσταση υπήρχε…
Εκείνη την περίοδο η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ άρχιζε να επανακάμπτει, να παίρνει τίτλους. Μάλιστα, τότε ήταν ήδη κάτοχος του Κυπέλλου Κυπελλούχων…»
Πώς σας προετοίμασε για αυτά τα δύο παιχνίδια ο προπονητής σας, Γκερντ Πρόκοπ;
«Ο Πρόκοπ είχε ταξιδέψει στην Αγγλία ειδικά για τη Μάντσεστερ, για να δει ένα παιχνίδι της. Ερχόμενος στην Ελλάδα, μας είπε πως είναι μια ομάδα απέναντι στην οποία μπορούμε να πετύχουμε κάτι. Εμείς λέγαμε: «Τι μας λέει τώρα αυτός;». Δεν πιστεύαμε ότι μπορούσε να συμβεί το οτιδήποτε. Δεν ξέρω τι αγώνα είχε δει, αλλά η Μάντσεστερ έπαιζε τότε με ψηλές μπαλιές.
Γενικά, στην Αγγλία εφάρμοζαν εκείνη την εποχή αυτό το στυλ παιχνιδιού. Εμείς, από την πλευρά μας, είχαμε ψηλά κορμιά και, βέβαια, τον Σαργκάνη κάτω από τα δοκάρια. Οπότε μάλλον όντως κάτι είχε δει.
Στον πρώτο αγώνα που παίξαμε, αγωνιστήκαμε στο «Απόστολος Νικολαΐδης», καθώς το γήπεδό μας ήταν υπό κατασκευή. Δεν μπορώ να πω ότι είχαμε τεράστια πίεση. Ήμασταν τυχεροί, βέβαια, γιατί αυτοί είχαν δύο δοκάρια, ενώ είχαμε και εμείς μία-δύο φάσεις. Έτσι, κατορθώσαμε και πήραμε αυτό το 0-0. Ήταν μια μεγάλη επιτυχία για εμάς. Δεν μπορούσαμε να φανταστούμε κάτι καλύτερο».
Το παιχνίδι όσο κυλά όχι μόνο δεν δέχεστε γκολ, αλλά χάνετε και ευκαιρίες. Η παρουσία του αείμνηστου Σαργκάνη κάτω από τα δοκάρια, παρ’ όλη την ποιότητα του αντιπάλου, σας ενέπνεε σιγουριά;
«Ο Νίκος ήταν ένας τερματοφύλακας ο οποίος σίγουρα ενέπνεε σιγουριά. Ήμασταν αρκετοί ως αρχηγοί, ο Χατζηαγγέλης, ήμουν εγώ, αλλά τον Σαργκάνη τον ψηφίσαμε όλοι αρχηγό της ομάδας, λόγω και της προσφοράς του και του μεγέθους του.
Αυτό όμως που ήθελα να πω για τον Νίκο είναι πως εμψύχωνε όλους μας, έδειχνε εμπιστοσύνη στην ομάδα και πίστευε πως ακόμα και με τη Μάντσεστερ θα έχουμε καλό αποτέλεσμα.
Θα σας πω κάτι που μάλλον δεν γνωρίζουν οι περισσότεροι. Είχαμε έναν χρηματοδότη στον σύλλογο, τον Κόνσλα, ο οποίος ήταν ένας επιχειρηματίας της περιοχής. Μας είχε τάξει ένα μεγάλο ποσό σε περίπτωση πρόκρισης με τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ.
Λέει, λοιπόν, ο Σαργκάνης: «Μπορούμε να προκριθούμε». Εμείς δεν το πιστεύαμε, βέβαια. Του έλεγε του παράγοντα: «Σίγουρα θα μας τα δώσεις τα λεφτά;». «Ναι», απάντησε εκείνος. Και ο Νίκος είπε: «Ωραία». Το πίστευε.
Και πράγματι τα διεκδικήσαμε, γιατί αποκλειστήκαμε στο δεύτερο ημίχρονο της παράτασης. Ο Σαργκάνης ήταν μεγάλος τερματοφύλακας και ήταν και ο ίδιος σε τρομερή κατάσταση, ειδικά στο δεύτερο παιχνίδι στο Μάντσεστερ.
Ως αρχηγός μας μετέδιδε την πίστη πως μπορούμε να κερδίσουμε οποιονδήποτε αντίπαλο».
Πόσο δύσκολο ήταν το έργο σας, όταν απέναντί σας είχατε τους αμυντικούς της Μάντσεστερ, καθώς και τον μεγάλο Πίτερ Σμάιχελ;
«Η πίεση που δεχθήκαμε ήταν αφόρητη. Είχαν δύο στόπερ, τον Μπρους και τον Πάλιστερ. Θυμάμαι χαρακτηριστικά τα ονόματα αυτών των δύο παικτών, οι οποίοι ήταν πάνω από 1,90 αμφότεροι. Ήταν σκληροί. Ήταν πολύ καλή ομάδα.
Στο δεύτερο παιχνίδι, θυμάμαι στο ημίχρονο ότι είχαν πιαστεί τα πόδια μου και ο φυσικοθεραπευτής της ομάδας μου έκανε μασάζ. Είχαμε και κάποιους τραυματισμούς, όπως του Σπηλιώτη και του Θεοδωράκου. Όμως είχαμε τόσο πάθος και δίψα για διάκριση και, όσο κρατούσαμε το μηδέν, όλο και υπερβάλλαμε εαυτόν.
Θα μπορούσαμε και να προηγηθούμε, είχα και εγώ δύο καλές στιγμές. Ήταν υπερβολική η προσπάθεια που κάναμε και γι’ αυτό κατορθώσαμε και πήραμε το αποτέλεσμα 0-0 στην κανονική διάρκεια. Από εκεί και έπειτα, δεχθήκαμε δύο γκολ στο δεύτερο ημίχρονο της παράτασης, από τον Χιουζ και τον ΜακΚλέρ».
Τελειώνοντας το παιχνίδι 0-0 με την «πλούσια», από πάσης πλευράς, Μάντσεστερ, πόσο περήφανοι νιώσατε για τον Αθηναϊκό, μια ομάδα από τις λαϊκές γειτονιές των Αθηνών;
«Ήμασταν πράγματι πολύ περήφανοι. Και πολλές φορές τη μνημονεύουμε αυτή τη στιγμή. Αυτό το επίτευγμα του Αθηναϊκού δεν το είχε και έχει πετύχει καμία ομάδα στην Ελλάδα. Ένας νεοφώτιστος σύλλογος να παίζει, μέσα σε έναν χρόνο, ευρωπαϊκό παιχνίδι κόντρα στη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ και να κατορθώνει να πάρει δύο ισοπαλίες, χάνοντας τελικά στην παράταση.
Αναμενόμενο ήταν πως η Μάντσεστερ θα προκριθεί. Αλλά αν κρατούσαμε άλλα επτά-οκτώ λεπτά και πηγαίναμε στα πέναλτι, είμαι σίγουρος ότι ο Σαργκάνης θα έκανε το θαύμα του. Γιατί στα πέναλτι ήταν φοβερός ο Νίκος».
Στον αντίποδα, οι άνθρωποι της Μάντσεστερ πώς το αντιμετώπισαν; Προσέξατε αν σάστισαν, αν έμειναν έκπληκτοι;
«Ναι, δεν το περίμεναν. Και αυτό που αποτυπώθηκε στο μυαλό μου σαν άσχημη εντύπωση των Άγγλων -παρότι φημίζονται για το fair play- είναι ότι στο δεύτερο παιχνίδι ίσως δεν περίμεναν τέτοια αγωνιστική αντίδραση από εμάς και, στο τέλος του αγώνα, δεν δέχθηκε κανένας τους να ανταλλάξουμε φανέλες. Αρνήθηκαν, πολύ προκλητικά.
Φανταστείτε πόσο άσχημα νιώσαμε εμείς. Περιμέναμε να πάρουμε μία φανέλα του Χιουζ, του Σμάιχελ. Νομίζω εγώ ζήτησα του ΜακΚλέρ, αλλά όλοι έλεγαν: «No, no». Πλήρης αδιαφορία».
Την ίδια συμπεριφορά είχε και ο Σερ Άλεξ Φέργκιουσον;
«Από τον Φέργκιουσον δεν θυμάμαι τίποτα, μόνο από τους παίκτες. Ίσως και εκείνοι να ήταν νευριασμένοι από την αντίστασή μας και γι’ αυτό να ενήργησαν έτσι».
Από τη στιγμή που φύγατε για το Μάντσεστερ μέχρι που γυρίσατε, πώς ζήσατε αυτή την εμπειρία;
«Σαν γιορτή. Κάναμε την εκδρομή μας και απλά δεν θέλαμε να φάμε πολλά γκολ. Θυμάμαι την ημέρα του αγώνα. Γυρνούσαμε στα ηλεκτρονικά καταστήματα για να πάρουμε καμία φωτογραφική μηχανή, κάποια ηλεκτρονική συσκευή. Το μυαλό ήταν εκεί. Δεν σκεφτόμασταν το ματς. Ήταν μια εκδρομή για εμάς».
Έτσι όπως ήρθε ο αποκλεισμός, στο δεύτερο ημίχρονο της παράτασης, υπάρχει ένα «αχ», ένα «τι πήγαμε να κάνουμε», που να δηλώνει πικρία;
«Εντάξει, να είμαστε ρεαλιστές. Βέβαια, αν αντέχαμε άλλα επτά-οκτώ λεπτά… Αλλά πόσο να αντέξεις εάν δέχεσαι συνεχώς πίεση; Η διαφορά των ομάδων ήταν πολύ μεγάλη. Οπότε ας είμαστε ρεαλιστές. Κάναμε την προσπάθειά μας. Φτάσαμε κοντά στο θαύμα.
Αν πηγαίναμε στα πέναλτι, θα είχαμε περισσότερες ελπίδες. Αυτοί θα είχαν περισσότερο άγχος και εμείς θα είχαμε τον Σαργκάνη. Δεν ξέρουμε τι θα γινόταν.
Είναι μια στιγμή για μας που έχει μείνει ανεξίτηλη στη μνήμη μας και, όταν βρισκόμαστε όλοι στον Βύρωνα, συζητάμε γι’ αυτό το παιχνίδι».
Τι νομίζετε πως έλειψε, εάν έλειψε, από εκείνη την ομάδα σας για να κάνει την υπέρβαση σε επίπεδο πρωταθλήματος; Και τι εύχεστε να γίνει, ώστε ο Αθηναϊκός να επανέλθει στην ανώτερη κατηγορία του ποδοσφαίρου της χώρας μας;
«Εκείνη την εποχή δεν μπορούσαμε να ζητήσουμε από τους εαυτούς μας τίποτα παραπάνω. Η ομάδα, όπως προείπα, ήταν νεοφώτιστη. Έγινε μεγάλη προσπάθεια και από τη διοίκηση, με επικεφαλής τον κ. Καλογιάννη.
Ήμασταν μια ομάδα που παίζαμε πολλά χρόνια μαζί. Θυμάμαι επτά-οκτώ παίκτες που ήταν πάνω από 10 χρόνια στον σύλλογο. Είχαμε πολύ καλό σύνολο, σε συνδυασμό με τις προσθήκες που έγιναν εκείνη τη χρονιά. Ήρθαν καλοί παίκτες και γίναμε πολύ δυνατοί.
Από εκεί και πέρα, ο Αθηναϊκός βρίσκεται στις ερασιτεχνικές κατηγορίες. Θέλει υπομονή. Οι υπεύθυνοι πρέπει να δώσουν έμφαση στις ακαδημίες και να προωθήσουν νέα παιδιά. Ανέβηκε πέρυσι η ομάδα στην Α’ ΕΠΣ, φέτος ο στόχος είναι η παραμονή, αλλά είναι δύσκολο να έρθουν παίκτες μεγάλης αξίας.
Για να κρατηθεί η ομάδα και να έχει μέλλον, πρέπει να στηρίζεται στα δικά της παιδιά. Από τη στιγμή που δεν υπάρχουν οικονομικές δυνατότητες να αγοράζεις παίκτες κάθε χρόνο, χρειάζεται εκεί να δοθεί έμφαση. Αυτό θα κάνει και η παρούσα διοίκηση».