Οργή Άγκυρας για την έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου – «Δίνετε βήμα σε τρομοκρατικές οργανώσεις»
Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών κατηγόρησε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ότι στηρίζεται σε «αβάσιμους ισχυρισμούς και παραπληροφόρηση», αντιδρώντας στην έκθεση για την Τουρκία του 2025 που εγκρίθηκε από την Ολομέλεια του Ευρωκοινοβουλίου.
Σε ανακοίνωσή του, το υπουργείο αναφέρει ότι η έκθεση «στοχεύει να επισκιάσει την τρέχουσα θετική ατζέντα» σε μια περίοδο που «η στρατηγική σημασία των σχέσεων Τουρκίας – ΕΕ αυξάνεται σταθερά». Κατηγορεί μάλιστα το Ευρωκοινοβούλιο ότι «παρέχει πλατφόρμα σε τρομοκρατικές οργανώσεις και κύκλους κατά της Τουρκίας», επισημαίνοντας πως αυτό δείχνει «πόσο μακριά βρίσκεται από την παρουσίαση στρατηγικού οράματος για το μέλλον των σχέσεων Τουρκίας – ΕΕ».
Η Άγκυρα, όπως υπογραμμίζει το τουρκικό ΥΠΕΞ, «απορρίπτει κατηγορηματικά» την «παραμόρφωση των νομικών διαδικασιών που διεξάγονται από την ανεξάρτητη τουρκική δικαιοσύνη», καθώς και την «στοχοποίηση του Υπουργού Δικαιοσύνης μας με αβάσιμους ισχυρισμούς».
«Η προσδοκία μας από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είναι ότι, στο τρέχον περιβάλλον αυξανόμενων παγκόσμιων προκλήσεων, θα υιοθετήσει μια προσέγγιση που θα συμβάλει στην προώθηση των σχέσεων μεταξύ της υποψήφιας χώρας Τουρκίας και της ΕΕ σε εποικοδομητική βάση και σύμφωνα με τα κοινά συμφέροντα», καταλήγει η ανακοίνωση.
Αυστηρό μήνυμα ΕΕ προς την Άγκυρα
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έστειλε αυστηρό μήνυμα προς την Άγκυρα, τονίζοντας ότι η Τουρκία «δεν μπορεί να επανέλθει στην ενταξιακή πορεία υπό τις σημερινές συνθήκες». Η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων εξέφρασε έντονη ανησυχία για την εσωτερική κατάσταση της χώρας, ενόψει της ψήφισης της σχετικής έκθεσης.
Ο εισηγητής Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ υπογράμμισε ότι η διαδικασία ένταξης δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις. «Η διαδικασία ένταξης της Τουρκίας στην ΕΕ δεν μπορεί να επανεκκινηθεί υπό τις τρέχουσες συνθήκες», ανέφερε, σημειώνοντας «απόλυτη έλλειψη βούλησης» συμμόρφωσης με τις ευρωπαϊκές αρχές.
Ο Ισπανός ευρωβουλευτής πρόσθεσε ότι «πλέον η Τουρκία είναι μια πραγματικά αυταρχική χώρα», ενώ αναγνώρισε πως «υπάρχει ισχυρό κομμάτι πολιτών που επιθυμεί δημοκρατία και όχι απολυταρχισμό». Τόνισε επίσης ότι «δεν θέλουμε να σκοτώσουμε και την τελευταία τους ελπίδα», αλλά υπενθύμισε πως το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα αποτελούν αδιαπραγμάτευτες προϋποθέσεις για την ΕΕ.
Αναφέρθηκε ακόμη στις κρατήσεις και φυλακίσεις στην Τουρκία, μεταξύ αυτών και του δημάρχου Κωνσταντινούπολης Εκρέμ Ιμάμογλου, υπογραμμίζοντας ότι οι διώξεις ακτιβιστών και πολιτικών αντιπάλων εμποδίζουν κάθε πρόοδο.
Σχέσεις Τουρκίας με Ελλάδα και Κύπρο
Ο Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ έκανε ειδική αναφορά στις σχέσεις της Τουρκίας με την Ελλάδα και την Κύπρο. Όπως σημείωσε, είναι αναγκαίο να οικοδομηθεί ένα λειτουργικό πλαίσιο συνύπαρξης, καθώς οι δύο χώρες αποτελούν κρίσιμους και αναπόσπαστους πυλώνες των ευρωτουρκικών σχέσεων.
Επεσήμανε ότι ζητήματα ασφάλειας και άμυνας παραμένουν κομβικά, ωστόσο εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρά ελλείμματα εμπιστοσύνης και αποκλίσεις από τις αρχές της καλής γειτονίας, που πρέπει να αντιμετωπιστούν ουσιαστικά.
Ανησυχίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
Η επίτροπος Διεύρυνσης Μάρτα Κος τόνισε ότι η έκθεση αντικατοπτρίζει σοβαρές ανησυχίες για τις εξελίξεις στην Τουρκία. Όπως είπε, η χώρα παραμένει «βασικός εταίρος, σύμμαχος στο ΝΑΤΟ και υποψήφια χώρα», αλλά χωρίς πρόοδο στα θεμελιώδη ζητήματα.
Η ίδια υπογράμμισε ότι, παρά τον στρατηγικό στόχο ένταξης, «δεν έχει υπάρξει απτή πρόοδος στο κράτος δικαίου και τις θεμελιώδεις ελευθερίες», ενώ διαπιστώνεται οπισθοδρόμηση από το 2018. Αναφέρθηκε επίσης σε φυλακίσεις πολιτικών, δημοσιογράφων και επιχειρηματιών, τονίζοντας πως χωρίς πρόοδο στο κράτος δικαίου «δεν θα υπάρξει δυνατότητα επανέναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων».
Στρατηγικά συμφέροντα ΕΕ – Τουρκίας
Η Μάρτα Κος σημείωσε ότι οι σχέσεις ΕΕ – Τουρκίας αναζωογονούνται σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος, όπως η διαχείριση μεταναστευτικών ροών, το εμπόριο και η τελωνειακή ένωση, καθώς η Τουρκία είναι ο πέμπτος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της ΕΕ.
Καταλήγοντας, επισήμανε ότι η Ένωση έχει στρατηγικό συμφέρον για σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο και για μια αμοιβαία επωφελή σχέση με την Τουρκία, λαμβάνοντας υπόψη τις γεωπολιτικές ισορροπίες με την Ελλάδα και την Κύπρο.