Financial Times: Ο Ζελένσκι ζήτησε τη μεσολάβηση του Αμπράμοβιτς για να συναντηθεί με τον Πούτιν
Με διαμεσολάβηση του πρώην ιδιοκτήτη της Τσέλσι Ρομάν Αμπράμοβιτς επεχείρησε να εξασφαλίσει απευθείας ειρηνευτικές συνομιλίες με τον Βλαντίμιρ Πούτιν ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σύμφωνα με τέσσερις πηγές που γνωρίζουν την υπόθεση, όπως γράφουν οι Financial Times σε αποκλειστικό τους δημοσίευμα.
Ο Ουκρανός πρόεδρος κάλεσε τον Αμπράμοβιτς στο Κίεβο και του ζήτησε να μεταφέρει μήνυμα στον Ρώσο ομόλογό του ότι ήταν έτοιμος να συναντηθεί μαζί του για μια πρώτη διμερή σύνοδο, περισσότερο από τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία. Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το Κίεβο ήθελε να δείξει τη σοβαρότητά του ως προς τη διεξαγωγή απευθείας ειρηνευτικών συνομιλιών, τη στιγμή που οι ΗΠΑ – οι οποίες επιδιώκουν την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός – είναι απορροφημένες από τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.
Η ουκρανική ηγεσία εκτιμά ότι η επιτυχία της στην αναχαίτιση της ρωσικής προέλασης, η οποία έχει επιβραδυνθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες, καθώς οι ρωσικές δυνάμεις υφίστανται βαριές απώλειες, και οι επιθέσεις μεγάλης εμβέλειας σε βάθος ρωσικού εδάφους, μπορούν να ενισχύσουν την πίεση για άμεση εκεχειρία. Ωστόσο, ο Πούτιν εμφανίζεται πεπεισμένος ότι οι υπέρτερες ρωσικές δυνατότητες θα κάμψουν τελικά την ουκρανική αντίσταση και δεν έχει δείξει ενδιαφέρον για συνάντηση με τον Ζελένσκι.
Η εμπλοκή του Ρώσου δισεκατομμυριούχου, ο οποίος βρίσκεται υπό κυρώσεις, δεν είχε γίνει γνωστή έως τώρα. Ο Πούτιν δήλωσε την Παρασκευή ότι συνάντησε «έναν από τους εκπροσώπους των επιχειρηματικών μας κύκλων» και «αυτόν, ας πούμε, τον συνάδελφο» στις 21 Μαΐου, μετά την επιστροφή του από το Κίεβο, και του είπε ότι δεν βλέπει λόγο να συναντηθεί με τον Ζελένσκι. «Το μόνο νόημα θα ήταν οι Ουκρανοί να σταματήσουν την προέλαση των ενόπλων μας δυνάμεων», ανέφερε ο Ρώσος πρόεδρος σε ακροατήριο στο οικονομικό φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης, προσθέτοντας ότι ο επιχειρηματίας δεν ενεργούσε με επίσημη ιδιότητα.
Το γραφείο του Ουκρανού προέδρου αρνήθηκε να σχολιάσει, ενώ ούτε το Κρεμλίνο ούτε εκπρόσωπος του Αμπράμοβιτς απάντησαν άμεσα σε αιτήματα για δήλωση. Ο Αμπράμοβιτς έχει διαδραματίσει μεσολαβητικό ρόλο μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας από τις πρώτες εβδομάδες του πολέμου το 2022, συμμετέχοντας στις συνομιλίες της Κωνσταντινούπολης τον Μάρτιο εκείνου του έτους, οι οποίες κατέρρευσαν μετά τις καταγγελίες για εγκλήματα πολέμου των ρωσικών δυνάμεων.
Ο επιχειρηματίας συνέβαλε επίσης στη συμφωνία για τις εξαγωγές ουκρανικών σιτηρών μέσω της Μαύρης Θάλασσας αργότερα το ίδιο έτος. Αν και ο ρόλος του έχει περιοριστεί από τότε που η Ρωσία ξεκίνησε απευθείας διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, παραμένει ενεργός σε ανταλλαγές αιχμαλώτων και άλλες διμερείς επαφές, συμπεριλαμβανομένων θεμάτων ενός αμερικανο-υποστηριζόμενου ειρηνευτικού σχεδίου που έχει παγώσει, σύμφωνα με πρόσωπα του περιβάλλοντός του.
Η εμμονή Ζελένσκι για απευθείας συνάντηση
«Είναι απαραίτητος γιατί είναι ο μόνος Ρώσος που δέχονται οι Ουκρανοί. Τα πηγαίνει καλά με όλους», ανέφερε μία από τις πηγές. Ο Ζελένσκι εξακολουθεί να πιέζει για μια συνάντηση με τον Πούτιν, παρά το αδιέξοδο στις αμερικανικές προσπάθειες για ειρηνευτική συμφωνία. «Δεν νομίζω ότι θα υπάρξει κάτι ουσιαστικό πριν το τέλος του καλοκαιριού», σημείωσε άτομο κοντά στον Ουκρανό πρόεδρο, προσθέτοντας ότι η Ουάσιγκτον επικεντρώνεται στο Ιράν και η Μόσχα δεν έχει ακόμη συνειδητοποιήσει πως δεν θα μπορέσει να καταλάβει το υπόλοιπο του Ντονμπάς.
Σύμφωνα με άτομο του περιβάλλοντος Αμπράμοβιτς, ο Ζελένσκι «πιστεύει ότι μπορεί να λύσει τα πάντα με τη μαγεία της προσωπικής του γοητείας σε μια συνάντηση ηγετών». Ο ίδιος ο Αμπράμοβιτς αποκαλεί την προσπάθεια αυτή «ο διαγωνισμός του καπετάνιου», αναφορά σε σατιρική εκπομπή στην οποία συμμετείχε ο Ζελένσκι πριν ασχοληθεί με την πολιτική. «Αυτό δεν είναι κάτι που ελκύει τον Πούτιν. Ούτε λειτουργεί στον Τραμπ. Όμως ο Ζελένσκι είναι απολύτως προσηλωμένος σε αυτό», πρόσθεσε η πηγή.
Το μήνυμα και η αντίδραση της Μόσχας
Δύο ανώτεροι Ουκρανοί αξιωματούχοι περιέγραψαν το μήνυμα που έστειλε ο Ζελένσκι μέσω Αμπράμοβιτς ως παρόμοιο με την ανοικτή επιστολή προς τον Πούτιν που δημοσίευσε στην ιστοσελίδα της ουκρανικής προεδρίας την Πέμπτη, προκαλώντας την οργισμένη αντίδραση της Μόσχας. Ένας εξ αυτών ανέφερε ότι ο τόνος του ιδιωτικού μηνύματος ήταν λιγότερο αιχμηρός από εκείνον της δημόσιας επιστολής.
Στην επιστολή, ο Ζελένσκι πρότεινε κατάπαυση του πυρός και απευθείας συνομιλίες, ενώ ειρωνεύτηκε τον Πούτιν για τις στρατιωτικές αποτυχίες και τις ουκρανικές επιθέσεις με drones στην Αγία Πετρούπολη. Αναφέρθηκε επίσης στην εξάρτηση της Ρωσίας από τη Βόρεια Κορέα και την αυξανόμενη στήριξή της από την Κίνα. «Δεν θα έχετε αρκετά χρήματα ή πολιτικό κεφάλαιο για να συνεχίσετε να αγοράζετε την αφοσίωση των Ρώσων όπως τα τελευταία 26 χρόνια», ανέφερε ο Ζελένσκι στην επιστολή του.
Ο Πούτιν απάντησε την Παρασκευή χαρακτηρίζοντας την επιστολή «κάπως αγενή» και γραμμένη «με τρόπο που καθιστά αδύνατη οποιαδήποτε διά ζώσης συνάντηση». Επισήμανε επίσης ότι η ουκρανική επίθεση με drone σε παιδαγωγική σχολή στην πόλη Σταρομπίλσκ, που στοίχισε τη ζωή σε 21 ανθρώπους μια ημέρα μετά τη συνάντηση με τον Αμπράμοβιτς, δείχνει πως ο Ζελένσκι δεν επιδιώκει ειλικρινά την ειρήνη.
Οι ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες και η στάση του Κρεμλίνου
Την ίδια ώρα, οι χώρες της ΕΕ εξετάζουν τον διορισμό ειδικού απεσταλμένου που θα μπορούσε να διαπραγματευθεί με τον Πούτιν εκ μέρους της Ευρώπης. Ο Ρώσος πρόεδρος έχει προτείνει επανειλημμένα τον πρώην καγκελάριο της Γερμανίας Γκέρχαρντ Σρέντερ, επιλογή που απορρίπτει η ΕΕ λόγω των στενών δεσμών του με τη Μόσχα, ενώ έχει απορρίψει τους περισσότερους άλλους πιθανούς υποψηφίους.
«Ειλικρινά, δεν βλέπω πώς η Ρωσία θα μπορούσε να εμπιστευθεί ανθρώπους που μιλούν εδώ και χρόνια για την ανάγκη στρατηγικής ήττας της Ρωσίας», δήλωσε ο Πούτιν την Πέμπτη. Τόνισε ότι η Μόσχα παραμένει ανοιχτή σε πιθανά διαβήματα για συνομιλίες, αλλά πρότεινε να διεξαχθούν «σε επίπεδο υπουργείων Εξωτερικών ή μυστικών υπηρεσιών», αποκλείοντας ουσιαστικά τη δική του άμεση συμμετοχή.