Politikanët reformistë, shënjestra e re e regjimit iranian

Irani i ka arrestuar disa politikanë të shquar reformistë, teksa autoritetet vazhdojnë t'i shtypin me dorë të hekurt disidentët, pas protestave të mëdha anti qeveritare – një prej kërcënimeve më serioze për pushtetin ndër vite.

Mediat iraniane kanë raportuar për arrestimin e Ebrahim Asqarzadehit, Mohsen Aminzadehit dhe Azar Mansurit – anëtarë të koalicionit Fronti Reformist – më 8 janar.

Javad Emam, zëdhënës i koalicionit, është arrestuar më 9 shkurt.

Autoritetet kanë përdorur forcë brutale për t’i shtypur protestat mbarëkombëtare që kanë shpërthyer në fund të dhjetorit të vitit të kaluar, duke vrarë mijëra njerëz, sipas të dhënave të organizatave për të drejtat e njeriut.

Prej atëherë, autoritetet kanë nisur një fushatë të arrestimeve masive dhe kanë shënjestruar aktivistë të shquar dhe figura politike.

Teherani ka thënë se fajtorë për trazirat ishin “terroristët e armatosur”, të cilët, sipas tij, janë përkrahur nga armiqtë e Iranit: Izraeli dhe Shtetet e Bashkuara.

Ende nuk është bërë e qartë se çfarë akuzash rëndojnë mbi politikanët reformistë.

Agjencia e lajmeve Mizan, e lidhur me gjyqësorin e Iranit, ka thënë më 9 shkurt se janë arrestuar “elementët aktivë në interes të regjimit zionist dhe Shteteve të Bashkuara”.

Katër persona janë arrestuar dhe akuzuar, ka thënë agjencia, pa ofruar më shumë hollësi.

Mizan i ka akuzuar katër personat se kanë punuar “për të shkatërruar kohezionin kombëtar duke bërë akuza dhe duke shpërndarë pozicione të pavërteta kundër shtetit” gjatë protestave masive.

Mansuri e ka udhëhequr Frontin Reformist prej vitit 2023. Ajo ka shërbyer si këshilltare e ish-presidentit reformist, Mohammad Khatami.

Asqarzadeh ishte dikur anëtar i Parlamentit, ndërsa Aminzadeh ishte zëvendësministër i Jashtëm sa Khatami ka qenë në pushtet.

Aktivisti dhe ish i burgosuri politik, Hossein Razzaq i ka thënë Radios Farda të Radios Evropa e Lirë se autoritetet janë duke shtypur çdo formë disidence.

Fronti Reformist ka qenë shumë kritik ndaj autoriteteve në të kaluarën.

Përmes një deklarate të lëshuar në kohën e shtypjes së protestave, koalicioni ka thënë se “një pjesë e madhe e shtetasve iranianë e kanë humbur besimin në të gjitha institucionet dhe kapacitetet që supozohej t’i mbronin dhe përfaqësonin kërkesat e tyre”.

Pas përfundimit të luftës 12-ditore kundër Izraelit, në qershor të vitit 2025, Fronti Reformues ka paralajmëruar se shtetin e pret një “shembje graduale” nëse nuk kryhen reforma thelbësore.

Arrestimi i katër reformistëve ka ardhur pak pasi fituesja e Çmimit Nobel për Paqe, Narges Mohammadi, e burgosur disa herë, është dënuar me një tjetër masë burgimi prej shtatë vjetësh e gjysmë, ka bërë të ditur fondacioni saj përmes një deklarate të lëshuar më 7 shkurt.

Në nisje të protestave masive, liderë të burgosur opozitarë i kanë bërë thirrje liderit suprem, Ayatollah Ali Khamenei që të japë dorëheqje, si dhe kanë kërkuar hetime për vrasjet e protestuesve.

Një agjenci lajmesh për të drejta të njeriut, me seli në Shtetet e Bashkuara, ka thënë se i ka verifikuar 6.961 vrasje, kryesisht protestues, dhe që 11.630 raste tjera janë nën hetim.

Përgatiti: Krenare Cubolli