Во Србија е отворен автопат без дозвола за употреба и одговори за техничкиот прием

За време на протестите кои траат со месеци и нарушената доверба во институциите по падот на настрешницата на новореконструираната Железничка станица во Нови Сад, официјално беше отворен дел од автопатот Милош Велики, кој, според достапните податоци, не е технички завршен и нема дозвола за употреба.

Српскиот претседател Александар Вучиќ на 5 јули изјави дека делницата е „целосно безбедна“ за употреба и дека е горд што е завршена „и покрај надворешните и внатрешните пречки“.

„Нема никој во Србија што ја знае работата подобро од (министерката за градежништво) Александра Софронијевиќ. Најстручната жена видела сè, погледнете како изгледа“, им рече Вучиќ на новинарите за време на обиколката на делницата и додаде дека не може да им одговара на луѓе „кои посакуваат лошо на својата земја“. Ден пред церемонијата на отворање, претседателот на државата рече дека „секогаш недостасува некоја хартија“, а граѓаните беа понудени како безбедносна гаранција - личен збор на директорот на јавното претпријатие „Путеви Србије“.

Според јавно достапната база на податоци за градежни дозволи на CEOP, не е издадена дозвола за употреба за делницата од автопатот Паковраќе - Пожега.

Последниот документ што може да се најде во таа база на податоци, а се однесува на изградбата на оваа делница од автопатот, е извештајот за завршување на работите во конструктивна смисла од 2 јули 2025 година.

Овој извештај покажува дека сите груби градежни работи се завршени, но не и дека патот е подготвен за употреба. Процедурите бараат по одобрувањето на извештајот за завршување на работите, да се формира техничка комисија чија задача е да провери дали патот е во согласност со проектот и прописите.

Само ако сè е во ред, наместо да издаде дозвола за употреба, Комисијата за технички преглед може да предложи пуштање на патот во пробна работа, не подолга од една година.

Министерството за градежништво, кое е клиент на работата, и јавното претпријатие „Путеви Србије“, кое е инвеститор на проектот, не одговорија на тие прашања и на барањето на Радио Слободна Европа да го достави извештајот на техничката комисија до објавувањето на текстот.

Прашањето дали во овој случај биле почитувани сите процедури беше поставено откако телевизијата Инсајдер објави дека инженерите задолжени за стручен надзор едногласно одбиле да ги потпишат документите што се предуслов за потврдување дека делницата е завршена, и затоа е погодна за позитивен извештај од Комисијата за технички преглед и пуштање во работа.

Ова го потврди во изјава за Инсајдер директорот на Патишта на Србија, Зоран Дробњак, кој рече дека инженерите биле исплашени „поради ситуацијата со настрешницата“, но дека проблемот во меѓувреме е решен.

„Инженерите што се пред изведувачот, инженерите што се пред надзорот, сите потпишаа. Дали е безбедно, дали не е безбедно - не. Од нив беше побарано само да напишат што е извршено и што сè уште треба да се изврши. Тие напишале што треба да се изврши и тоа не е проблем, ние ќе го пријавиме. Кој е проблемот?“, рече Зоран Дробњак и додаде дека тој лично гарантира дека патот е безбеден.

Дробњак, исто така, потврди дека патот ќе биде отворен и покрај фактот што еден од тунелите на оваа делница нема воспоставено автоматски систем за следење на безбедносните параметри.

Изградбата започна во 2019 година и првично требаше да биде завршена до крајот на декември 2021 година. Роковите оттогаш постојано се поместуваат.

Главен изведувач на делницата од автопатот Прељина-Пожега е кинеската компанија China Communications Construction Company.

Оваа компанија беше и еден од главните изведувачи на изградбата на брзата железница од Нови Сад до границата со Унгарија, проект кој вклучуваше и реконструкција на железничката станица во Нови Сад.

Сепак, работата на самата зграда на станицата им беше доверена на бројни подизведувачи.

Како и во случајот со изградбата на железницата, така и за изградбата на делницата од автопатот Милош Велики, договорот со кинеската компанија е склучен без тендер, врз основа на Договорот за економска и техничка соработка во областа на инфраструктурата меѓу Србија и Кина.