Туркия президенти араб давлатларини тийилишга чақирди
Bloomberg хабарига кўра, Туркия Эрон зарбаларига учраган араб мамлакатлари билан фаол дипломатик алоқаларни бошлади ва уларни Яқин Шарқдаги тобора кучайиб бораётган инқирозда тўғридан тўғри ҳарбий иштирокка тортилмасликка чақирди. Нашр Туркия Ташқи ишлар вазирлигидаги манбаларга таяниб ёзишича, Анқара қарама-қаршилик кенг кўламли минтақавий урушга айланиб кетишининг олдини олиш мақсадида ҳам Теҳрон, ҳам бир қатор араб пойтахтлари билан алоқаларидан фойдаланмоқда.
Хабарларга кўра, турк расмийлари агар араб давлатлари жанговар амалиётларнинг фаол иштирокчисига айланса, можаро ҳозирги кўламидан анча чиқиб кетиши ва бутун минтақа хавфсизлигига путур етказишидан хавотирда. Туркия Эрон билан ишчи муносабатларни сақлаб қолган ҳолда бир нечта араб ҳукуматлари билан яқин сиёсий ва иқтисодий алоқаларни ҳам давом эттираётгани сабабли, у нозик бир паллада барча томонлар билан мулоқот қила оладиган кам сонли ўйинчилардан бири сифатида кўрилмоқда.
Хабарларга кўра, Туркия ўзини тийишга ундаётган мамлакатлар қаторида Бирлашган Араб Амирликлари ва Саудия Арабистони ҳам бор. Ҳар икки ҳукумат ўз ҳудудларини ҳимоя қилишга тайёр эканини бир неча бор билдирган, бироқ улар можаронинг ўз чегараларидан ташқарида янада кучайишини истамаслигини ҳам очиқ айтган. Уларнинг хавотири фақат ҳарбий эмас, балки иқтисодий ҳамдир: Эронга қарши ҳаракатларда бевосита иштирок этиш муҳим энергетика инфратузилмасини яна ҳужумлар остида қолдириши мумкин.
Ҳисоботга кўра, Ар-Риёд ва Абу-Даби кескинлашув нефть-газ объектлари, портлар ва бошқа стратегик активларни хавф остида қолдиришидан айниқса хавотирда. Анқара учун асосий мақсад инқирознинг Эрон билан араб монархиялари ўртасидаги очиқ урушга айланишининг олдини олишдир, чунки бундай сценарий Яқин Шарқ бўйлаб савдо йўллари, энергетика бозорлари ва сиёсий мувозанатни издан чиқариши мумкин.
Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдоған аввалроқ кескинликни пасайтиришга чақирган ва қарама-қарши томонлар ўртасидаги музокараларда воситачилик қилишга уринган эди. Сўнгги ҳафталарда Бирлашган Араб Амирликлари, Саудия Арабистони ва Баҳрайн муҳим инфратузилмага, жумладан нефть-газ конлари ҳамда порт иншоотларига қаратилган Эрон дрон ва ракета зарбаларига учради. Туркиянинг ҳозирги дипломатик саъй-ҳаракатлари айнан шу ҳужумлар бутун минтақа учун оқибатлари бўладиган анча йирик тўқнашувни келтириб чиқармаслигини таъминлашга қаратилганга ўхшайди.