საგარეო: ტანკერ “ვერონიკაზე” ქართველი მეზღვაურები “ამ დროისთვის” არ არიან. მაშ სად არიან ისინი?
რადიო თავისუფლების კითხვა, “ამ დროისთვის” რომ არ იმყოფებიან ეკიპაჟის შემადგენლობაში, ნიშნავს თუ არა იმას, რომ იმყოფებოდნენ ტანკერის დაკავებისას ხომალდზე და შემდეგ გაათავისუფლეს, საგარეო უწყებამ უპასუხოდ დატოვა. გვითხრეს მხოლოდ ის, რომ “საქართველოს მოქალაქეს შეუძლია დაუკავშირდეს საქართველოს შესაბამის საკონსულო სამსახურს საქართველოს მოქალაქეებთან დაკავშირებულ საკითხებზე. თუმცა, გასათვალისწინებელია, რომ პერსონალური მონაცემები არ გაიცემა იმ პირის თანხმობის გარეშე, ვისთან დაკავშირებითაც არის მოთხოვნილი ინფორმაციის გაცემა” .
მეზღვაურების ოჯახის წევრებმა, რომლებიც ასევე ცდილობდნენ სახელმწიფო უწყებებისგან ინფორმაციის მიღებას, დახმარება წინა დღეებში ტრანპორტის მუშაკთა საერთაშორისო ფედერაციას თხოვეს.
რა ვიცით ტანკერ “ვერონიკაზე”ტანკერი ვერონიკა აშშ-ს მიერ დაკავებული მეექვსე ტანკერია - რადიო თავისუფლების წყაროს ცნობით, მისი კაპიტანი რუსეთის მოქალაქეა. დაკავებამდე ტანკერი კარიბის ზღვაში ვენესუელას მოსაზღვრე ქვეყნის, გაიანის დროშის ქვეშ ცურავდა. მას შემდეგ, რაც შტატებმა ვენესუელასთან დაკავშირებული ხომალდების დაკავება დაიწყო, “ვერონიკამ” შეიცვალა როგორც დროშა, ისე სახელი - გემების საძიებო ონლაინ ბაზებში ეს ხომალდი საიდენტიფიკაციო ნომრით [IMO*] 9256860, ახლა უკვე გალილეოს სახელით და რუსული დროშის ქვეშ იძებნება.
ეს არის ხომალდი “ჩრდილოვანი ფლოტიდან”, რომელიც რუსეთთან, ირანთან და ვენესუელასთან ნედლი ნავთობის ვაჭრობაზე დაწესებული სანქციების გვერდის ავლისთვის გამოიყენებოდა და დასანქცირებულიც იყო. 2022 წლის აპრილში ის საბერძნეთის სანაპირო დაცვამ კარისტოსის ყურეში დააკავა ირანული ნავთობით დატვირთული - ამ დროს ამ ტანკერს “ლანა” ერქვა. 2026 წლის 15 იანვარს ის ვენესუელასთან კავშირის გამო დააკავეს. სანქციების უკრაინულ პორტალზე მითითებულია, რომ “გალილეო”, რომელიც არა მხოლოდ რუსეთის და ირანის დროშების, არამედ სხვადასხვა დროს ნიდერლანდის სამეფოსა და ლიბერიის დროშებითაც დაცურავდა, ამერიკული სანქციების ქვეშაა. მისთვის დაწესებული აქვს სანქციები დიდ ბრიტანეთს და ევროკავშირსაც.
ესაა 2003 წლის ტანკერი, რომელიც “ჩრდილოვან ფლოტში” შემავალი სხვა ხომალდების მსგავსად, უკვე მოძველებულად ითვლება და არ არის უსაფრთხო როგორც მასზე მომუშავე მეზღვაურებისთვის, ისე გარემოსთვის.
2025 წლის 25 დეკემბრიდან ყოფილი Veronica და ახლა უკვე GALLULEO ეკუთვნის კომპანია „ბურევესტმარინს", რომელიც რუსეთის ქალაქ რიაზანში ნახევარი წლის წინ არის დარეგისტრირებული. კომპანიის მფლობელია ილია ბუგაი - რუსეთის მიერ ანექსირებული ყირიმიდან. ბუგაი ამჟამად მოსკოვში ცხოვრობს. ის კომპანია „რუსნეფტეხიმტორგის“ გენერალური დირექტორიც არის. ეს კომპანია ნავთობპროდუქტებით ვაჭრობს, მათ შორის, ტანკერებით. ამავე კომპანიას ეკუთვნის შეერთებული შტატების შეიარაღებული ძალების მიერ დაკავებული კიდევ ერთი ტანკერი, MARINERA/BELLA 1, რომელზეც ასევე იმყოფებოდნენ ქართველი მეზღვაურები და რომლის კაპიტანიც საქართველოს მოქალაქე ავთანდილ კალანდაძე აღმოჩნდა.
რადიო თავისუფლების მიერ მოპოვებული ინფორმაციით, ტანკერ ვერონიკაზე დასაქმებულ ქართველ მეზღვაურთა ნაწილს ხელშეკრულება 2025 წლის სექტემბრის ბოლოს აქვთ გაფორმებული და მათი დამსაქმებელი კომპანია სეიშელის კუნძულზე რეგისტრირებული კომპანიის [Departier Shiptrade Corp.] მფლობელობაშია.
ტანკერმა ვენესუელას ტერიტორიული წყლები 3 იანვარს, ვენესუელას პრეზიდენტის, ნიკოლას მადუროს დატყვევების შემდეგ დატოვა.
22 იანვრის მონაცემებით, შეერთებულმა შტატებმა ბოლო ერთ თვეში სულ 7 ტანკერი დააკავა - ყველა მათგანი “ჩრდილოვანი ფლოტის” ნაწილად ითვლება. ვაშინგტონის ოფიციალური პირების განცხადებების მიხედვით, ტანკერების დაკავება სავარაუდოდ გაგრძელდება. 22 იანვარს საფრანგეთმა ხმელთაშუა ზღვაში დააკავა “ჩრდილოვანი ფლოტის” კიდევ ერთი ტანკერი - ეს არის პირველი შემთხვევა, როდესაც რუსული “ჩრდილოვანი ფლოტის” ევროპული ქვეყანა აკავებს, როგორც სანქციების დამრღვევს.
„ჩრდილოვან ფლოტში“ იგულისხმება ფორმალურად სხვა ქვეყნებში დარეგისტრირებული ხომალდები, რომლებსაც მძიმე სანქციების ქვეშ მყოფი ქვეყნები, ძირითადად რუსეთი, ირანი და ვენესუელა სანქციებისთვის თავის ასარიდებლად იყენებს. ასეთი გემები სანქციებისთვის გვერდის ასავლელად შეცდომაში შემყვან მეთოდებს იყენებენ. "ჩრდილოვანი ფლოტის" ტანკერები ხშირად თავის დასამალად თავს არიდებენ სანდო სადაზღვევო კომპანიებსა და ევროპულ პორტებს, იყენებენ ოფშორულ ქვეყნებში რეგისტირებულ კომპანიებს და მალავენ ნამდვილ მფლობელებს.სად შეიძლება იყვნენ ახლა ქართველი მეზღვაურები?ქართველი მეზღვაურების ოჯახის წევრებმა22 იანვრის საღამოსთვის ჯერ კიდევ არ იციან, სად შეიძლება იყვნენ დაკავებული ტანკერის მეზღვაურები - საგარეო საქმეთა სამინისტრო, საზღვაო ტრანსპორტის სამინისტრო და საკრუინგო ორგანიზაცია, რომლებიც მეზღვაურებთან შრომით კონტრაქტებს აფორმებს, ამ კითხვაზე პასუხს არ სცემენ.
CNBC-ის ცნობით, 20 და 21 დეკემბერს ტანკერი გალილეო პუერტო რიკოსთან გამოჩნდა მას შემდეგ, რაც რამდენიმე დღის განმავლობაში სანავიგაციო სისტემებიდან გაუჩინარებული იყო.
ამ ცნობას როიტერსიც ადასტურებს და იმოწმებს როგორც თვითმხილველებზე, ისე Tankertrackers.com-ის მონაცემებზე დაყრდნობით. ამავე წყაროს ცნობით, გალილეო სხვა დაკავებული ტანკერებისგან განსხვავებით, ნავთობით დატვირთული არ იყო და შესაძლოა პუერტო რიკოში გაჩერდეს ან აშშ-ს სხვა პორტში გადაიყვანონ. არსებობს ასევე ცნობები, რომ სხვა დაკავებული ტანკერების ნაწილი შოტლანდიის სანაპიროსთან არიან, ნაწილი მექსიკის ყურესთან, ზოგიც კვლავ ვენესუელას ტერიტორიულ წყლებში რჩება.
არც ერთი ეს წყარო არაფერს ამბობს დაკავებულ ტანკერზე მყოფ მეზღვაურებზე. რადიო თავისუფლების წყაროს ცნობით, გალილეოს, ყოფილი ვერონიკას ბორტზე მყოფ მეზღვაურებს აქვთ იმედი, რომ რამდენიმე დღეში სამშობლოში დაბრუნების უფლებას მიიღებენ.
* IMO ნომერს საერთაშორისო საზღვაო ორგანიზაცია გასცემს როგორც მუდმივ საიდენტიფიკაციო ნომერს, რომელიც გემთან ასოცირდება მისი სიცოცხლის განმავლობაში. გემის სახელისგან განსხვავებით, რომელიც შეიძლება ხშირად შეიცვალოს, IMO უცვლელია. Galileo სხვადასხვა დროს, გარდა ვერონიკასა და ლანასი, სახელად იყენებდა ასევე პეგასს.