Αννα – Μόσχα Καμπόσου στα «ΝΕΑ»: Γυμναστική για το σώμα και για την ψυχή
Η μουσική και η κίνηση μοιάζουν, εκ πρώτης όψεως, να ανήκουν σε διαφορετικούς κόσμους: η μία ακούγεται, η άλλη βιώνεται μέσα από το σώμα. Κι όμως, όταν συναντηθούν, μπορούν να αφηγηθούν ιστορίες για την προσπάθεια, την πειθαρχία, τη συνεργασία και την ανάγκη του ανθρώπου να ξεπεράσει τα όριά του. Σε αυτή τη συνάντηση στηρίζεται η νέα πρωτότυπη παραγωγή μουσικού θεάτρου «Η Συμφωνία του Αθλητή» του συνθέτη Αλέξανδρου Μούζα, που ταξιδεύει έως τις 15 Μαΐου σε 15 πόλεις της Κρήτης, της Ανατολικής Μακεδονίας, της Θράκης και της Ηπείρου, στο πλαίσιο του προγράμματος της Εθνικής Λυρικής Σκηνής «Η ΕΛΣ ταξιδεύει στην Ελλάδα». Σκηνοθετημένη από την Αννα – Μόσχα Καμπόσου, η παράσταση μετατρέπει τη σκηνή σε έναν ζωντανό χώρο πειραματισμού, όπου η όπερα, το χιπ – χοπ, οι ήχοι της καθημερινότητας και η σωματική δράση συνθέτουν μια αλληγορική διαδρομή από την αδράνεια προς την αφύπνιση της άσκησης με κεντρικά πρόσωπα τρεις ερμηνευτές της Λυρικής. Για όλα αυτά, η Αννα – Μόσχα Καμπόσου μίλησε στο «Νσυν».
«Η Συμφωνία του Αθλητή» συνδέει δύο κόσμους που δεν συναντώνται συχνά: τη μουσική και τον αθλητισμό. Τι σας γοήτευσε περισσότερο σε αυτή τη συνάντηση όταν αναλάβατε τη σκηνοθεσία;
Η πρόκληση και ο συνδυασµός των δύο κόσµων του έργου αποκτούν ενδιαφέρον µε τη σκέψη και µόνο της συνύπαρξης. Από τη µια η µουσική που δηµιουργεί πλήθος συναισθηµάτων, ποικίλες εικόνες, και από την άλλη ο αθλητισµός που ανεβάζει παλµούς, δίνει ώθηση και δύναµη στην καθηµερινότητα. Η µουσική γυµνάζει τον εσωτερικό µας κόσµο, την ψυχή, ενώ ο αθλητισµός το σώµα. Στη σκηνή προσπαθούµε να δώσουµε αυτόν τον συνδυασµό µε έναν τρόπο χαριτωµένο, απόλυτα αρµονικό. Ο ρεαλισµός της σκηνοθετικής µατιάς δηµιουργεί εκείνα τα κωµικά στιγµιότυπα που ο καθένας µας ζει καθηµερινά. Στους τρεις εντελώς διαφορετικούς χαρακτήρες του έργου ο θεατής θα βρει πολλά κοινά στοιχεία µε τον εαυτό του. Η ένταξη των παιδιών από κάθε πόλη στην παράστασή µας µου έδωσε την ιδέα να προσθέσω αυτό το στοιχείο ως φαντασία – όνειρο στη σκέψη των ηρώων µας, δίνοντας µια ξεχωριστή διάσταση στον χαρακτήρα τους. Το συγκινησιακό κοµµάτι της παράστασης, που βγαίνει προς το τέλος του έργου, σίγουρα µας αφορά όλους και σχετίζεται µε µια ανάµνηση των παιδικών µας χρόνων. Ο αυτοσαρκασµός δίνει µια άλλη διάσταση στο να αφυπνιστεί η παρέα αυτή και να κάνει κάτι να αλλάξει τη ρουτίνα. Μέσα στα µεταξύ τους αστεία και πειράγµατα, αρχίζουν και χρησιµοποιούν αντικείµενα αθλητισµού, ξεχασµένα, σκονισµένα από τα χρόνια, και χωρίς να το καταλάβουν γυµνάζονται παρασέρνοντας ο ένας τον άλλον.
Η παράσταση ταξιδεύει σε δεκαπέντε πόλεις της περιφέρειας. Θεωρείτε ότι η εμπειρία της όπερας αλλάζει όταν μεταφέρεται εκτός μεγάλων αστικών κέντρων;
Η εμπειρία της όπερας και του μουσικού θεάτρου διαφοροποιείται από τόπο σε τόπο. Αυτό εξαρτάται από το ίδιο το κοινό αλλά και την εκάστοτε θεατρική σκηνή στην οποία πρέπει να προσαρμοστούμε. Φυσικά, η μεγαλύτερη συμβολή αφορά τη συμμετοχή του κοινού, που εκφράζει τον ενθουσιασμό του με το γέλιο ή το χειροκρότημα, ιδιαίτερα μάλιστα όταν μπροστά του συμβαίνει κάτι τόσο διαφορετικό που δεν ανέμενε. Ενας ακόμα παράγοντας, όμως, είναι ότι σε κάθε πόλη εντάσσονται στην παράσταση διαφορετικά κάθε φορά παιδιά, ως μουσικοί, χορωδοί, αθλητές ή χορευτές. Η διάδραση αυτή με τα παιδιά, που κάθε φορά είναι διαφορετική, είναι εξαιρετικά αναζωογονητική και εμψυχωτική για εμάς. Το κοινό της περιφέρειας έρχεται με λαχτάρα να δει κάτι καινούργιο, να ανακαλύψει κάτι που ίσως δεν το γνωρίζει. Τα συναισθήματα αυτά μπορώ να τα αφουγκραστώ καλύτερα, καθώς είμαι και εγώ παιδί της επαρχίας.
Στην παράσταση, η ιδέα του αθλητή λειτουργεί και συμβολικά. Μπορούμε να πούμε ότι κάθε καλλιτέχνης είναι με έναν τρόπο και ένας αθλητής της τέχνης του;
Ο καλλιτέχνης είναι μόνιμα αγωνιστής. Ο σκηνοθέτης μελετάει και σχεδιάζει, ο ηθοποιός εκπαιδεύει, αθλεί το σώμα του και τα εκφραστικά του μέσα, ο μουσικός εξασκείται στην ικανότητα για υψηλού επιπέδου μουσικές εκτελέσεις, ο χορευτής δουλεύει το σώμα του για κάθε απαιτητική χορογραφία, ο τραγουδιστής εκπαιδεύει το εργαλείο της φωνής του κ.ο.κ. Ετσι κι αλλιώς, για να δημιουργήσει ή να εκφραστεί μέσα από την τέχνη κάποιος, πρέπει να γυμνάζει το σώμα του, την ψυχή, το μυαλό και κάθε φορά να πρέπει να ξεπερνάει τον εαυτό του. Για να πετύχεις τον στόχο σου πρέπει να ιδρώσεις.
Η μουσική μπορεί να λειτουργήσει όπως ο αθλητισμός, ως ένας τρόπος αυτογνωσίας και προσωπικής εξέλιξης;
Από αρχαιοτάτων χρόνων, η μουσική λειτουργεί ως τρόπος έκφρασης, είτε σε ατομικό είτε σε ομαδικό επίπεδο. Παράλληλα είναι ένα εργαλείο πνευματικής εξέλιξης που οδηγεί και στην αυτογνωσία. Μας παρέχει έναν τρόπο να εκφραζόμαστε, να ταξιδεύουμε, να χαιρόμαστε, να χορεύουμε, να αθλούμαστε, να θυμόμαστε, ακόμα και να μελαγχολούμε.
Πόσο σημαντικό είναι, ειδικά για τους νέους, να ανακαλύψουν τη χαρά της κίνησης και της άσκησης μέσα από παραστάσεις σαν τη δική σας;
Στην εποχή της τεχνολογίας, της εύκολης πρόσβασης στην πληροφορία και της εξάρτησής μας από το κινητό, το μήνυμα της παράστασής μας γίνεται ακόμα πιο επίκαιρο. Εστω λίγα λεπτά καθημερινής άθλησης προσφέρουν εκείνη τη σωματική και ψυχική ενέργεια που χρειαζόμαστε. Αυτό δεν είναι απαραίτητο να συμβεί σε ένα γυμναστήριο, αλλά και στο σπίτι, μέσα από ελαφριά άσκηση είτε ακόμα και με τον χορό. Πέραν των ωφελειών στην υγεία μας, αποβάλλουμε όλο το άγχος και το στρες που συσσωρεύει η μέρα.