Μέση Ανατολή: Οταν καταρρέει ο μύθος της αμερικανικής «ομπρέλας»
Εδώ και τρεις εβδομάδες οι αραβικές χώρες του Περσικού Κόλπου μοιάζουν σαν να έχουν πέσει από… τα σύννεφα. Η αιτία δεν είναι άλλη από τους χιλιάδες βαλλιστικούς πυραύλους και drones που έχει εκτοξεύσει το Ιράν εναντίον τους σε αντίποινα για την επίθεση που δέχθηκε από ΗΠΑ και Ισραήλ και το γεγονός ότι αρκετές δεκάδες, αν όχι εκατοντάδες, έχουν καταφέρει να διαπεράσουν τα συστήματα αεράμυνας, στοχεύοντας διυλιστήρια, τουριστικούς προορισμούς και, βεβαίως, τις αμερικανικές βάσεις στο έδαφός τους.
Οσο για το κόστος αυτών των πληγμάτων, όλα δείχνουν πως θα είναι πολύ μεγαλύτερο και πιο μακράς διάρκειας από εκείνο που αντιστοιχεί στις υλικές καταστροφές που έχουν προκληθεί, τις ακυρώσεις τουριστικών κρατήσεων, το «πάγωμα» επενδύσεων και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ. Κι αυτό διότι, πολύ απλά, κινδυνεύει να καταρρεύσει ο «μύθος» τον οποίο είχαν χτίσει τα προηγούμενα χρόνια, που αποτελούνταν από τους πυλώνες της αέναης ευημερίας και της σχεδόν απόλυτης ασφάλειας, καθώς βρίσκονταν κάτω από την «ομπρέλα» του ισχυρότερου κράτους στον πλανήτη, των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Οι αυταρχικοί ηγέτες του Κόλπου, όλοι στενοί σύμμαχοι των Αμερικανών, αμφισβητούσαν εδώ και καιρό τις εγγυήσεις ασφαλείας που αυτοί τους παρείχαν. Τώρα, έχουν βρεθεί ανάμεσα στα διασταυρούμενα πυρά ενός περιφερειακού πολέμου τον οποίο ξεκίνησαν οι σύμμαχοί τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες.
Τα παράπονα δε για την περιορισμένη αξία της αμερικανικής προστασίας ακούγονται ολοένα πιο δυνατά» σημείωνε την Τρίτη σχετικό ρεπορτάζ στους «New York Times».
«Επί δεκαετίες, Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Σ. Αραβία, ΗΑΕ, Κατάρ και Ομάν επέτρεπαν την ύπαρξη στρατιωτικών βάσεων και υποδομών των ΗΠΑ στο έδαφός τους, παρέχοντάς τους επίσης ελεύθερη πρόσβαση (…) με αντάλλαγμα το γεγονός ότι οι ΗΠΑ ήταν ο πιο στενός και σημαντικός στρατιωτικός τους εταίρος και προστάτης. Τώρα, όμως, οι χώρες του Κόλπου βλέπουν τις επιφυλάξεις τους για αυτή τη σχέση να αυξάνουν (…) αφότου εκτίμησαν ότι ο Ντόναλντ Τραμπ τορπίλισε εκουσίως τις διπλωματικές διεργασίες και προτίμησε να ξεκινήσει ένα πόλεμο στη Μέση Ανατολή» υπογραμμίζει από την πλευρά του παρόμοιο ρεπορτάζ στην «Guardian».
Το σίγουρο είναι πως η νέα πραγματικότητα που έχει διαμορφωθεί και η ταχύτατη εξάντληση των μέσων τα οποία έχουν διαθέσει οι ΗΠΑ σε αυτές τις χώρες – σύμφωνα με τους υπολογισμούς του «Economist», μέχρι στιγμής έχουν χρησιμοποιηθεί πάνω από 3.000 πύραυλοι αναχαίτισης – έχουν αναγκάσει τα καθεστώτα της Αραβικής Χερσονήσου να αναζητήσουν άλλες προμηθεύτριες χώρες προκειμένου να ζητήσουν βοήθεια.
Ανάμεσά τους, όπως αναφέρουν οι «NYT», η Γαλλία, η Ιταλία, η Αυστραλία, αλλά και η Ουκρανία, η οποία άλλωστε έχει αναπτύξει πλούσια τεχνογνωσία από τον δικό της πόλεμο με τη Ρωσία.
Οι καλύτεροι πελάτες
Σημειώνεται, επίσης, πως δεν ήταν μόνο η προστασία των ΗΠΑ που έδινε την εντύπωση ότι οι μοναρχίες του Κόλπου ήταν αποτελεσματικά θωρακισμένες. Ηταν και το γεγονός ότι την τελευταία δεκαετία (αν όχι και από νωρίτερα) συγκαταλέγονταν ανάμεσα στους καλύτερους πελάτες των αμερικανικών, ευρωπαϊκών, αλλά και ισραηλινών πολεμικών βιομηχανιών, με αποτέλεσμα να διαθέτουν, θεωρητικά τουλάχιστον, ισχυρές ένοπλες δυνάμεις. Αλλο όμως τι λένε τα χαρτιά και άλλο η πράξη, όπου αποδείχθηκε πως η αριθμητική ισχύς δεν συνεπάγεται αυτομάτως και αξιόμαχο στράτευμα.
Για του λόγου το αληθές, αξίζει να αναφέρουμε ότι με βάση τα στοιχεία του σουηδικού ινστιτούτου SIPRI, που αποτελούν σημείο αναφοράς για τους εξοπλισμούς σε διεθνές επίπεδο, κατά την πενταετία 2021-25 Σαουδική Αραβία, Κατάρ και Κουβέιτ απορρόφησαν το 16% των συνολικών εισαγωγών οπλικών συστημάτων που έγιναν παγκοσμίως σε αυτό το διάστημα – με το συνολικό μερίδιο των κρατών του Κόλπου να ανέρχεται σε 20%. Οι δύο πρώτες, μάλιστα, κατέλαβαν την τρίτη και τέταρτη θέση αντιστοίχως, πίσω από την εμπόλεμη Ουκρανία και την Ινδία του 1,5 δισ. κατοίκων, διαθέτοντας για τον σκοπό αυτόν τεράστιο μέρος του ΑΕΠ τους – για την ακρίβεια, των πετροδολαρίων τους.
Μήπως, τελικά, όλο αυτό ήταν ένας «χάρτινος πύργος»;