Λοιμώξεις και τραυματισμοί των ματιών στις Απόκριες
Τα τελευταία 24ωρα της αποκριάτικης περιόδου οι εορταστικές εκδηλώσεις κορυφώνονται, με μικρούς και μεγάλους να μασκαρεύονται για να συμμετάσχουν σε πάρτι, καρναβάλια και παρελάσεις. Ομως, όσο διασκεδαστικά κι αν ακούγονται όλα αυτά, οι μάσκες, το μακιγιάζ, οι διακοσμητικοί φακοί επαφής – ακόμη και τα κομφετί – κρύβουν κινδύνους, ειδικά για τα μάτια και την όραση.
«Οι Απόκριες, όπως και όλοι οι εορτασμοί, κρύβουν αυξημένο κίνδυνο οφθαλμολογικών κακώσεων και λοιμώξεων, που απαιτούν άμεση ιατρική αντιμετώπιση. Είναι λογικό και αναμενόμενο, αφού υιοθετούμε συνήθειες που μοιάζουν αθώες, αλλά αν δεν προσέξουμε μπορεί να αποδειχθούν επικίνδυνες», σημειώνει ο δρ Αναστάσιος – Ι. Κανελλόπουλος, MD, χειρουργός – οφθαλμίατρος και καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης. Και στη συνέχεια αναλύει τι πρέπει να προσέχουμε, ώστε να κλείσει η εορταστική περίοδος χωρίς απρόοπτα.
Οι βαφές στο πρόσωπο
Η χρήση ακατάλληλων προϊόντων μακιγιάζ πάνω ή γύρω από τα μάτια μπορεί να δημιουργήσει πολλά προβλήματα. Ενδέχεται να περιέχουν συστατικά, όπως αρώματα, συντηρητικά (π.χ. parabens), μεταλλικές χρωστικές και πρόσθετα χρωμάτων, τα οποία προκαλούν ερεθισμό στα μάτια ή στο δέρμα των βλεφάρων. Στην περίπτωση, συνεπώς, που χρησιμοποιήσετε καινούργια προϊόντα, δοκιμάστε τα πρώτα σε ένα μικρό σημείο του δέρματος.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να μην εφαρμόζετε προϊόντα μακιγιάζ στην εσωτερική γραμμή των βλεφάρων. Η τακτική αυτή μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό και ξηρότητα στην οφθαλμική επιφάνεια.
Αποφύγετε επίσης το γκλίτερ κοντά στα μάτια σας. Τα πλαστικά σωματίδια και οι χρωστικές στα καλλυντικά γκλίτερ ναι μεν είναι μη τοξικά (εφόσον φυσικά τα προϊόντα έχουν περάσει τους απαιτούμενους ελέγχους της ΕΕ), αλλά υπάρχει κίνδυνος να διαχυθούν στην επιφάνεια του ματιού, εάν εφαρμοστούν κοντά στα βλέφαρα.
Και βέβαια, όπως υπογραμμίζει με νόημα ο ειδικός, σε καμία περίπτωση μη χρησιμοποιείτε ως καλλυντικά τα γκλίτερ χειροτεχνίας. Αυτά μπορεί να περιέχουν μεταλλικά ή γυάλινα σωματίδια και επιβλαβείς χρωστικές, που μπορεί να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις, εκδορές του κερατοειδούς και λοιμώξεις των βλεφάρων.
Να είστε επίσης πολύ προσεκτικοί με τις αποκριάτικες ψεύτικες βλεφαρίδες και τα αποκριάτικα καλλυντικά που πωλούνται σε μη εξειδικευμένα καταστήματα. Να θυμάστε ότι τα μάτια και το δέρμα γύρω τους είναι πολύ ευαίσθητα.
Οι τραυματισμοί από αξεσουάρ
Πολύ σημαντικό είναι επίσης να προσέχετε τα αξεσουάρ των αποκριάτικων στολών. Το ραβδί μιας μάγισσας, λ.χ., και το σπαθί ενός πειρατή μπορεί να συμπληρώνουν ιδανικά την εμφάνισή σας, αλλά αν είναι λεπτά και μυτερά μπορεί να αποτελέσουν εστία τραυματισμού. Πόσω μάλλον που τα αποκριάτικα πάρτι συχνά έχουν πολυκοσμία ή διεξάγονται σε συνθήκες ημίφωτος, οπότε διευκολύνονται οι απότομες κινήσεις και τα ατυχήματα. Να προτιμάτε τα αξεσουάρ που είναι κοντά και εύκαμπτα. Ιδανικά πρέπει να είναι κατασκευασμένα από μαλακά υλικά, όπως ο αφρός.
Προσοχή χρειάζονται και οι αποκριάτικες μάσκες, ιδίως όταν πρόκειται να χρησιμοποιηθούν τη νύχτα ή στο ημίφως. Ακόμα κι αν ταιριάζουν τέλεια στο πρόσωπό σας, μπορεί να περιορίζουν την περιφερειακή όρασή σας, αυξάνοντας τον κίνδυνο πτώσεως, π.χ. από μία σκάλα.
Δεν είναι επίσης καθόλου καλή ιδέα να καλύπτετε το ένα μάτι σας, επειδή έτσι απαιτεί η αμφίεσή σας. Η μονόφθαλμη όραση μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια της αντίληψης του βάθους, αυξάνοντας τον κίνδυνο τραυματισμού. Είναι επομένως προτιμότερο να φοράτε π.χ. το κάλυμμα ματιού του πειρατή μόνο όταν βγάζετε selfie ή στέκεστε ακίνητοι και όχι όταν χορεύετε ξέφρενα ή τρέχετε στον δρόμο.
Διακοσμητικοί φακοί επαφής
Σημαντική πηγή προβλημάτων είναι οι αποκριάτικοι, διακοσμητικοί φακοί επαφής που αλλάζουν το χρώμα ή την εμφάνιση της κόρης των ματιών. Οι φακοί επαφής δεν είναι αξεσουάρ, αλλά ιατρική συσκευή και μπορεί να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα στα μάτια όταν τους προμηθευτεί κάποιος χωρίς ιατρική συνταγή και από καταστήματα λιανικής αντί για καταστήματα οπτικών.
Εάν οι φακοί που διαλέξατε δεν ταιριάζουν καλά στα μάτια σας, μπορεί να παρεμποδίσουν τη ροή του αέρα στην επιφάνεια των ματιών σας. Αν εξάλλου δεν είναι αποστειρωμένοι, μπορεί να οδηγήσουν σε συσσώρευση βακτηρίων στην οφθαλμική επιφάνεια. Επιπλέον, αν είναι πρόχειρα κατασκευασμένοι, μπορεί να προκαλέσουν φθορά στα μάτια λόγω τριβής. Τέτοιου είδους προβλήματα μπορεί να έχουν ως συνέπεια εκδορές, ρήξεις ή έλκη (πληγές) στον κερατοειδή, λοιμώξεις των ματιών ή αλλεργικές αντιδράσεις. Στις πιο ακραίες περιπτώσεις μπορεί να υπάρξει μη αναστρέψιμη μείωση της όρασης, εάν δημιουργηθούν ουλές στον κερατοειδή από επιπλοκές της χρήσης τους. Η χρήση διακοσμητικών φακών επαφής είναι συχνή. Μελέτη σε 686 γυναίκες στο Τέξας έδειξε ότι η μία στις τέσσερις φορούσε φακούς επαφής που δεν είχε συστήσει ο οφθαλμίατρος. Οι περισσότερές τους είχαν προμηθευθεί από καταστήματα λιανικής και όχι οπτικών. Το 60% από αυτές ανέφερε προβλήματα στα μάτια τους, όπως πόνος, κνησμός (φαγούρα), ερυθρότητα και πρήξιμο. Τα προβλήματα ήταν ακόμα περισσότερα (88%) σε όσες δανείζονταν τους φακούς επαφής άλλων ατόμων!
Αλλη μελέτη έδειξε ότι περίπου ένας στους επτά εφήβους χρησιμοποιεί διακοσμητικούς φακούς επαφής. Εφηβοι και ενήλικοι όμως συχνά υιοθετούν ανθυγιεινές συνήθειες καθαρισμού (π.χ. τους ξεπλένουν με νερό και όχι με το ειδικό διάλυμα). Αυτό ενέχει σοβαρό κίνδυνο λοίμωξης στα μάτια.
Τα όχι και τόσο αθώα κομφετί
Τα κομφετί επίσης μπορεί να δημιουργήσουν προβλήματα. Ειδικά όταν βρίσκονται υπό πίεση σε «κανονάκια» ενέχουν κίνδυνο σοβαρού, μερικές φορές μόνιμου, τραυματισμού των ματιών, που συχνά τον υφίστανται οι παρευρισκόμενοι και όχι όσοι τα χρησιμοποιούν. Αν και η χρήση τους μοιάζει πολύ διασκεδαστική και γιορτινή, η μεγάλη ταχύτητα με την οποία εκτοξεύεται το περιεχόμενό τους μπορεί να προκαλέσει τραυματικές κακώσεις στα μάτια, όπως διάβρωση του κερατοειδούς, οίδημα του αμφιβληστροειδούς χιτώνα στο πίσω μέρος του ματιού ή και τραυματικό ύφαιμα (αιμορραγία στο πρόσθιο τμήμα του οφθαλμού). Αυτού του είδους οι τραυματισμοί μπορεί να χρειαστούν ακόμα και χειρουργική επέμβαση για να αντιμετωπιστούν.
Για να προστατευθείτε, μη «σκάτε» το κανονάκι όταν είναι γυρισμένο προς το πρόσωπο άλλων ατόμων και μην προσπαθείτε ποτέ να το ξεμπλοκάρετε, εάν διαπιστώσετε ότι δεν λειτουργεί. Ιδανικά πρέπει να το χρησιμοποιείτε μόνο εφόσον φοράτε ειδικά προστατευτικά γυαλιά.
«Οι λοιμώξεις και οι τραυματισμοί των ματιών όχι μόνον είναι επώδυνοι, αλλά μπορεί να απαιτήσουν καιρό για να αποκατασταθούν ή, σπανιότερα, να καταλήξουν σε μόνιμες βλάβες των ματιών και της όρασης. Επομένως πρέπει να λαμβάνουμε όλα τα απαιτούμενα μέτρα προστασίας, ώστε να περάσουμε τις Απόκριες καλά, χωρίς δυσάρεστα απρόοπτα», καταλήγει ο Α. – Ι. Κανελλόπουλος.