Οι «μπλε φάκελοι» του ΥΠΕΘΟΟ: 6 ιδιωτικοποιήσεις και 5 τομές στη φορολογία – Ποια έργα θα «τρέξουν»

Με ένα φιλόδοξο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων που συνδυάζει επιταχυνόμενες ιδιωτικοποιήσεις και ριζική αναδιοργάνωση του φορολογικού μηχανισμού, ξεκινά για την ελληνική οικονομία το 2026.

Στον “μπλε φάκελο” -ως είθισται πλέον να λέγεται- με τις προτεραιότητες του Yπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για τη νέα χρονιά, περιλαμβάνονται δράσεις που στόχο έχουν να δημιουργήσουν ένα νέο περιβάλλον στην οικονομία, το οποίο θα συνδυάζει την αποδοτικότητα του ιδιωτικού τομέα στις επενδύσεις, με την αποτελεσματικότητα του κράτους για πιο δίκαιη συλλογή και κατανομή των φόρων.

Υπερταμείο: Επιτάχυνση αξιοποίησης δημόσιας περιουσίας

Σύμφωνα με το Ενιαίο Σχέδιο Κυβερνητικής Πολιτικής, το 2026 αναμένεται να αποτελέσει έτος – σταθμό για τον μετασχηματισμό της Ελληνικής Εταιρίας Συμμετοχών και Περιουσίας (ΕΕΣΥΠ) σε δημόσιο Επενδυτικό Ταμείο (“Sovereign Wealth Fund”) στοχεύοντας στη μεγιστοποίηση της αξίας της δημόσιας περιουσίας (με αξία χαρτοφυλακίου άνω των 5,5 δισ. ευρώ), μέσω επενδύσεων, αναδιάρθρωσης θυγατρικών και βιώσιμης ανάπτυξης.

Προβλέπεται υλοποίηση επενδύσεων μέσω του Επενδυτικού Ταμείου Καινοτομίας και Υποδομών, επιτάχυνση του μετασχηματισμού των θυγατρικών εταιρειών, αξιοποίηση περιουσιακών στοιχείων και δημοπράτηση νέων έργων στρατηγικής σημασίας.

Στο πεδίο των συμβάσεων, μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας παραχώρησης της Εγνατίας Οδού και του Βόρειου Οδικού ‘Αξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ) στο τμήμα Χανιά-Ηράκλειο το 2025, προκρίνονται έξι δράσεις:

1. εκκίνηση διαδικασίας αξιοποίησης για τα πρώτα 1.000 από τα συνολικά 36.000 ακίνητα της Εταιρίας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ)

2. η οριστική κατακύρωση διαγωνισμού για το Αεροδρόμιο Καλαμάτας

3. κατακύρωση Διαγωνισμού για τους Λιμένες Κρουαζιέρας Καβάλας και Κατάκολου

4. υπογραφή σύμβασης για τον Οργανισμό Λιμένος Λαυρίου

5. καταβολή τιμήματος και έναρξη παραχώρησης για τις Μαρίνες Αργοστολίου και Πύλου

6. είσοδος στρατηγικού επενδυτή στην Ελληνικές Αλυκές ΑΕ

Παράλληλα μέσου του “Υπερταμείου” προωθούνται εμβληματικά έργα αξιοποίησης και βιώσιμης ανάπλασης του αστικού περιβάλλοντος (ΔΕΘ-Helexpo, Κυβερνητικό Πάρκο “Ανδρέας Λεντάκης”) αλλά και έργα υποδομών (ανακαίνιση Φοιτητικής Εστίας Αθηνών, δημιουργία κέντρων εφοδιαστικής – logistics parks σε Αθήνα/Φυλή και Θεσσαλονίκη/στρατόπεδο Γκόνου).

Καταπολέμηση φοροδιαφυγής

Μεγάλες τομές φέρνει το 2026 στην είσπραξη φορολογικών εσόδων, αλλά και στην παρακολούθηση των κρατικών δαπανών.

Στον τομέα της φοροδιαφυγής, τα στοιχεία που ανακοινώθηκαν το 2025 είναι αποκαλυπτικά: η απώλεια εσόδων από ΦΠΑ έχει συρρικνωθεί κάτω από 11,4% το 2023 (ή και κάτω από 10% σήμερα σύμφωνα με προβολές της Κομισιόν) από 24% το 2019.

Επιτυγχάνοντας μείωση άνω του 55% σε λίγα χρόνια, η χώρα προσεγγίζει καθοριστικά τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (9,5% το 2023). Περαιτέρω σύγκλιση προς αυτό το επίπεδο θα σήμαινε επιπλέον δισεκατομμύρια ευρώ στα κρατικά ταμεία, πόρους που θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν κοινωνικές πολιτικές, επενδύσεις ή μειώσεις φόρων για τους συνεπείς φορολογούμενους.

Για την επίτευξη αυτού του στόχου το 2026, ως εμβληματικής σημασίας έργο προβάλλεται το υπό σύσταση ψηφιακό Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων της ΑΑΔΕ (ΜΙΔΑ). Θα αποτελεί ένα σύστημα που συγκεντρώνει στοιχεία για όλα τα ακίνητα στην Ελλάδα για φορολογικούς σκοπούς.

Με τη δημιουργία του και τη διασύνδεση της βάσης δεδομένων της ΑΑΔΕ με το Κτηματολόγιο, επιδιώκεται η συνολική και συγκεντρωτική αποτύπωση όλων των πληροφοριών που αφορούν τα ακίνητα, όπως το ιδιοκτησιακό καθεστώς, η κατάσταση και η χρήση του ακινήτου, παρέχοντας έναν πλήρη ψηφιακό φάκελο για κάθε ακίνητο, με στόχο την ακρίβεια και τη διαφάνεια και καθιστώντας πιο εύκολες τις αγοραπωλησίες ακινήτων.

Με τον τρόπο αυτό, η διαχείριση της ακίνητης περιουσίας των φορολογουμένων και των μεταβολών της θα πραγματοποιείται από ένα μοναδικό σημείο

Επιπλέον, εντός του 2026 ολοκληρώνονται επίσης και οι επενδύσεις της ΑΑΔΕ για την πλήρη ψηφιοποίηση των φορολογικών ελέγχων.

Ειδικότερα, προβλέπεται:

• η υιοθέτηση ενός ολοκληρωμένου συστήματος Business Intelligence (BI), με ισχυρή αρχιτεκτονική δεδομένων και ενσωμάτωση Τεχνητής Νοημοσύνης (AI), που θα εκσυγχρονίσει τις δυνατότητες ανάλυσης δεδομένων της Αρχής, επιτρέποντας την προηγμένη πρόγνωση και εξόρυξη πληροφοριών με στόχο τόσο τη βελτίωση της εξυπηρέτησης πολιτών και επιχειρήσεων, όσο και την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης.

• αντικατάσταση του υφιστάμενου συστήματος e-send, με στόχο την παρακολούθηση των συναλλαγών των ταμειακών μηχανών των επιχειρήσεων σε πραγματικό χρόνο και άμεση διαβίβασή τους στο myDATA

• στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 θα παραδοθεί και το σύστημα ψηφιακής παρακολούθησης διακίνησης εμπορευμάτων, το οποίο θα ελέγχει τα επαγγελματικά οχήματα και τα εμπορευματοκιβώτια (containers) κατά την είσοδο και την κυκλοφορία τους στη χώρα, ενισχύοντας την αποτελεσματικότερη στόχευση των τελωνειακών ελέγχων, την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου και τη μείωση του φορολογικού κενού και της παραοικονομίας.

Επιπλέον, σε νομοθετικό επίπεδο, μετά τη μεταρρύθμιση της φορολογίας των νοικοκυριών (φυσικών προσώπων) το ΥΠΕΘΟΟ προωθεί το «Group taxation», ένα νέο νομοθετικό πλαίσιο για τη φορολόγηση των ομίλων επιχειρήσεων της χώρα μας.

Με βάση τις προτεινόμενες ρυθμίσεις, οι επιχειρήσεις δεν αντιμετωπίζονται για φορολογικούς σκοπούς ως μεμονωμένες οντότητες, αλλά ως μέλη ενός ενιαίου ομίλου. Το νέο πλαίσιο θα επιτρέπει την υποβολή ενιαίας φορολογικής δήλωσης, με στόχο τη δημιουργία ενός ευέλικτου, προβλέψιμου και ανταγωνιστικού φορολογικού περιβάλλοντος που μειώνει την αβεβαιότητα, εξορθολογίζει τη φορολογική επιβάρυνση και θωρακίζει τη χρηματοοικονομική σταθερότητα των ελληνικών επιχειρήσεων.

Έλεγχος δαπανών

Στο μέτωπο του ελέγχου δαπανών, μεταξύ άλλων μέτρων, προωθείται το Εθνικό Μητρώο Παροχών και Ενισχύσεων. Το Μητρώο Παροχών συστάθηκε πέρυσι (με τον ν. 5217/2025) προκειμένου να παρέχει μία πλήρη δημοσιονομική εικόνα για τις παροχές και ενισχύσεις που καταβάλει το Δημόσιο σε φυσικά πρόσωπα, ενώ αναμένεται να αποτελεί ένα σημαντικό στοιχείο άσκησης δημόσιας πολιτικής.

Το Μητρώο θα τεθεί πιλοτικά σε λειτουργία έως τον Ιούνιο του 2026. Στο στάδιο αυτό θα εντάσσονται οι παροχές του ΟΠΕΚΑ, επιλεγμένες ενισχύσεις της ΔΥΠΑ, το επίδομα θέρμανσης και τα vouchers βρεφονηπιακών σταθμών.

Παράλληλα, για το 2026 προβλέπεται και ένα εργαλείο επιχειρησιακής ευφυΐας για την παραγωγή συγκεντρωτικών αναφορών που θα αποτελέσουν τη βάση για την πλήρη επιχειρησιακή ανάπτυξη του Μητρώου Παροχών, από τη Γενική Γραμματεία Δημοσιονομικής Πολιτικής του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.