Συρία: Οι Κούρδοι παρέδωσαν νέα φυλακή στην κυβέρνηση λίγο πριν τη λήξη της εκεχειρίας

Η συριακή κυβέρνηση ανέκτησε σήμερα τον έλεγχο μιας φυλακής στον βορρά της χώρας, μετά την αποχώρηση των Κούρδων μαχητών από τις εγκαταστάσεις. Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο της Δαμασκού, η εξέλιξη αυτή αποτελεί θετικό σημάδι ότι η εκεχειρία μεταξύ των δύο πλευρών μπορεί να διατηρηθεί.

Τα κυβερνητικά στρατεύματα έχουν καταλάβει εκτεταμένες περιοχές στη βόρεια και ανατολική Συρία τις τελευταίες δύο εβδομάδες, οι οποίες τελούσαν υπό τον έλεγχο των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (ΣΔΔ) που κυριαρχούνται από Κούρδους. Η ραγδαία αυτή μεταβολή έχει ενισχύσει την εξουσία του προέδρου Άχμεντ αλ Σάρα.

Οι δυνάμεις του Σάρα συγκεντρώθηκαν γύρω από τις τελευταίες κουρδικές πόλεις στα βορειοανατολικά, μετά την αιφνιδιαστική ανακοίνωση εκεχειρίας. Ο πρόεδρος έδωσε προθεσμία στις ΣΔΔ έως το βράδυ του Σαββάτου να παρουσιάσουν σχέδιο ένταξής τους στον συριακό στρατό.

Η προθεσμία συνδέεται με τη συμφωνία της 18ης Ιανουαρίου, που προβλέπει την ενσωμάτωση των ημιαυτόνομων θεσμών των Κούρδων στο κεντρικό κράτος. Οι ΣΔΔ είχαν αντισταθεί στην εφαρμογή της τον τελευταίο χρόνο.

Έλεγχος φυλακών και στρατοπέδων

Η συμφωνία προβλέπει επίσης ότι η κυβέρνηση θα αναλάβει τον έλεγχο φυλακών και στρατοπέδων όπου κρατούνται μαχητές και πολίτες που συνδέονται με το Ισλαμικό Κράτος (ΙΚ), την οργάνωση που οι ΣΔΔ πολεμούσαν επί χρόνια με την υποστήριξη των ΗΠΑ.

Αυτή την εβδομάδα, μια φυλακή και ένα στρατόπεδο πέρασαν στον έλεγχο της Δαμασκού, μετά τη χαοτική αποχώρηση των ΣΔΔ, κατά την οποία ορισμένοι κρατούμενοι του ΙΚ δραπέτευσαν προσωρινά. Για να αποφευχθεί νέο κενό ασφαλείας, η κυβέρνηση διαπραγματεύτηκε την αποχώρηση των Κούρδων από τη φυλακή αλ Ακτάν, στη βόρεια επαρχία Ράκα.

Ανώτερος κυβερνητικός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι οι διαπραγματεύσεις για τη φυλακή αλ Ακτάν δημιουργούν προσδοκίες πως η προθεσμία του Σαββάτου θα οδηγήσει σε πολιτική λύση και όχι σε επανέναρξη των συγκρούσεων.

Ωστόσο, όπως πρόσθεσε, η κυβέρνηση δεν έχει ακόμη λάβει απάντηση από τις ΣΔΔ για το σχέδιο ενσωμάτωσής τους ούτε για τον υποψήφιό τους στη θέση του αναπληρωτή υπουργού Άμυνας, την οποία ο Σάρα τους έχει ζητήσει να καλύψουν.

Αβεβαιότητα και στρατιωτικές κινήσεις

Πηγές των ΣΔΔ ανέφεραν ότι η προθεσμία για την απάντησή τους λήγει σύντομα, ενώ από τη Δαμασκό τονίζεται πως δεν υπάρχει προς το παρόν σκέψη για παράτασή της. Παρά την ελπίδα για πολιτική λύση, και οι δύο πλευρές ενισχύουν τις στρατιωτικές τους θέσεις.

Σύροι αξιωματικοί δηλώνουν ότι προετοιμάζονται για ενδεχόμενη μάχη, ενώ δημοσιογράφοι του Reuters κατέγραψαν στρατιωτικά οχήματα και λεωφορεία με μαχητές να κατευθύνονται προς την κουρδική πόλη Χασάκα, όπου οι Κούρδοι ενισχύουν τις άμυνές τους.

Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Γαλλία κάλεσαν τον Σάρα να αποφύγει νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις στις περιοχές που ελέγχονται από τους Κούρδους.

“Καλούμε τις συριακές αρχές να αναλάβουν πλήρως την ευθύνη τους για την προστασία όλων των αμάχων, συμπεριλαμβανομένων των Κούρδων αμάχων”, δήλωσε ο εκπρόσωπος του γαλλικού ΥΠΕΞ, Πασκάλ Κονφαβρέ.

Ανθρωπιστική κατάσταση στους καταυλισμούς

Οι ΗΠΑ, που στο παρελθόν στήριζαν τις ΣΔΔ αλλά σήμερα θεωρούν τον Σάρα βασικό εταίρο στη Συρία, βοηθούν στη μεταφορά κρατουμένων του ΙΚ από τη Συρία στο Ιράκ. Οι ΣΔΔ αποχώρησαν την Τρίτη από τον καταυλισμό αλ Χολ, ο οποίος μαζί με τον καταυλισμό Ροτζ φιλοξενεί περίπου 28.000 αμάχους, κυρίως γυναίκες και παιδιά που είχαν διαφύγει από τα προπύργια του ΙΚ.

Η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) απέκτησε σήμερα πρόσβαση στον αλ Χολ, συνοδευόμενη από Σύρους αξιωματούχους. Ο αναπληρωτής εκπρόσωπος του ΟΗΕ, Φαρχάν Χακ, δήλωσε ότι έχουν αρχίσει να παραδίδονται προμήθειες, ενώ φορτηγά με ψωμί και νερό εισήλθαν στον καταυλισμό, με τη συνδρομή της UNICEF, αποκαθιστώντας εν μέρει τις βασικές υπηρεσίες.

Η επόμενη μέρα για τη Συρία

Η ταχεία απώλεια εδαφών από τις ΣΔΔ αποτελεί τη σημαντικότερη αλλαγή ισορροπιών στη Συρία από τότε που οι δυνάμεις του Σάρα ανέτρεψαν τον Μπασάρ αλ Άσαντ στα τέλη του 2024. Αν και ο Σάρα έχει δεσμευθεί να κυβερνά για όλους τους Σύρους, οι μειονότητες – Κούρδοι, Δρούζοι και Αλαουίτες – παραμένουν επιφυλακτικές απέναντί του.

Στο πλαίσιο προσπάθειας για βελτίωση των σχέσεων, ο Σάρα υπέγραψε στις 16 Ιανουαρίου διάταγμα που αναγνωρίζει τα κουρδικά ως εθνική γλώσσα, ισότιμη με τα αραβικά.