Γιατί η Μόσχα «κάνει τα στραβά μάτια» στον Τραμπ για τη Γροιλανδία: H Ουκρανία, το ΝΑΤΟ και η διάσπαση της Δύσης

Η στάση της Μόσχας απέναντι στις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για πιθανή προσάρτηση του νησιού μοιάζει, εκ πρώτης όψεως, παράδοξη. Μια δύναμη με τεράστια συμφέροντα στην Αρκτική, τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην περιοχή και έντονη ευαισθησία σε ζητήματα εδαφικής κυριαρχίας, θα περίμενε κανείς να αντιδράσει σκληρά σε κάθε συζήτηση περί αλλαγής συνόρων.

Αντί γι’ αυτό, η Μόσχα στέλνει αντιφατικά αλλά όχι τυχαία μηνύματα, επιλέγοντας άλλοτε την ουδετερότητα και άλλοτε έναν σχεδόν συγκαταβατικό τόνο απέναντι στην αμερικανική επιθετικότητα.

Η Μόσχα «κλείνει το μάτι» στον Τραμπ

Το σχόλιο του Ρώσου Υπουργού Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ, ότι «η Γροιλανδία δεν είναι φυσική προέκταση της Δανίας», λειτούργησε ως καμπανάκι. Όπως επισημαίνει ο Ivor Bennett, ανταποκριτής του Sky News στη Μόσχα, η φράση αυτή έμοιαζε λιγότερο με διπλωματική παρατήρηση και περισσότερο με έμμεση ενθάρρυνση προς τον Τραμπ.

Ακόμη πιο εντυπωσιακή ήταν η προσπάθεια του Λαβρόφ να υποβαθμίσει το θέμα, λέγοντας ότι η αντιπαράθεση «δεν είναι δικό μας ζήτημα»  μια τοποθέτηση ασυνήθιστη για μια χώρα που παραδοσιακά καταγγέλλει κάθε μορφή δυτικού επεκτατισμού.

Πίσω από την ανοχή: Η Ουκρανία

Γιατί λοιπόν αυτή η ανοχή; Σύμφωνα με το Sky News, η απάντηση βρίσκεται στην Ουκρανία. Για το Κρεμλίνο, ο πόλεμος εκεί παραμένει η απόλυτη προτεραιότητα. Κάθε κρίση που αποσπά την προσοχή της Δύσης, αποδυναμώνει τη διατλαντική συνοχή και δημιουργεί τριβές μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης, λειτουργεί υπέρ της Μόσχας.

Αν η Ουάσιγκτον έρθει σε σύγκρουση με την Κοπεγχάγη και ευρύτερα με την Ευρώπη για τη Γροιλανδία, πόσο δεδομένη θα παραμείνει η αμερικανική στήριξη στις ευρωπαϊκές εγγυήσεις ασφαλείας προς το Κίεβο;

Η στρατηγική του «αφήστε τους να τσακωθούν»

Το Politico πηγαίνει ένα βήμα παραπέρα, περιγράφοντας μια συνειδητή ρωσική στρατηγική: «αφήστε τους να τσακωθούν». Η αντίδραση της Μόσχας δεν είναι απλώς παθητική, αλλά τακτικά υπολογισμένη. Τις τελευταίες εβδομάδες, Ρώσοι αξιωματούχοι και φιλοκυβερνητικοί αναλυτές κινούνται ανάμεσα σε προσποιητή συμπάθεια για τους κατοίκους της Γροιλανδίας και ανοιχτό ενθουσιασμό για το ενδεχόμενο ένταξής της στην αμερικανική σφαίρα επιρροής.

Αυτή η φαινομενική αντίφαση εξυπηρετεί τον στόχο να βαθύνουν τα ρήγματα στο ΝΑΤΟ και να μετατοπιστεί η παγκόσμια ατζέντα μακριά από την Ουκρανία.

Δεν είναι τυχαίο ότι, όπως σημειώνει το Politico, η ένταση γύρω από τη Γροιλανδία «κλέβει την παράσταση» στο Νταβός, απομακρύνοντας το ουκρανικό ζήτημα από το προσκήνιο. Για το Κρεμλίνο, αυτό συνιστά επιτυχία. Ο ίδιος ο Λαβρόφ δεν έκρυψε την ικανοποίησή του, μιλώντας ειρωνικά για τις μειωμένες «προοπτικές διατήρησης του ΝΑΤΟ ως ενιαίου δυτικού μπλοκ».

Επικίνδυνοι παραλληλισμοί

Παράλληλα, η ρωσική ρητορική επιχειρεί να δημιουργήσει έναν επικίνδυνο παραλληλισμό. Όταν ο Λαβρόφ υποστήριξε ότι η Γροιλανδία έχει για τις ΗΠΑ τη σημασία που έχει η Κριμαία για τη Ρωσία, ουσιαστικά προσπάθησε να «νομιμοποιήσει» την έννοια των αναθεωρητικών διεκδικήσεων.

Αν οι ΗΠΑ μπορούν να επικαλεστούν την «ασφάλειά» τους για να αλλάξουν σύνορα, γιατί όχι και η Ρωσία; Με αυτόν τον τρόπο, η Μόσχα βρίσκει ένα έμμεσο επιχείρημα για να δικαιολογήσει τις δικές της πράξεις στην Ουκρανία.

Η εσωτερική εικόνα στη Ρωσία

Στο εσωτερικό μέτωπο, η στάση αυτή παρουσιάζεται ως γεωπολιτική ωριμότητα. Φιλοκρεμλινικοί σχολιαστές μιλούν ανοιχτά για το όφελος του να «κάθεται κανείς και να παρακολουθεί τους εχθρούς του να αυτοκαταστρέφονται».

Η Γροιλανδία, όπως έγραψε χαρακτηριστικά ο αναλυτής Σεργκέι Μάρκοφ, είναι «η ιδανική λύση» για να επιταχυνθεί η διάλυση της δυτικής ενότητας.