Μάθιου Μπράιζα στα «ΝΕΑ: Η Κύπρος δεν κινδυνεύει με άμεση εμπλοκή

«Η είσοδος των κούρδων μαχητών του Ιράκ στον ισραηλο-αμερικανο-ιρανικό πόλεμο είναι μια εξαιρετικά σοβαρή κι επικίνδυνη κλιμάκωση», υπογραμμίζει στα «ΝΕΑ» ο πρώην υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στο Αζερμπαϊτζάν και μέλος του ΔΣ της βουλγαρικής εταιρείας φυσικού αερίου Overgas, Μάθιου Μπράιζα.

Θα μπορούσε οι Κούρδοι, τελικά, να αποτελέσουν τον «μοχλό» του Ντόναλντ Τραμπ για την αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν;

Ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε την πρόθεση να προμηθεύσουν οι ΗΠΑ με όπλα τους Κούρδους στο Ιράν για να ανατρέψουν το καθεστώς. Ακούγεται σαν μια απελπισμένη απειλή, που προέρχεται από το θυμικό του αμερικανού προέδρου. Συχνά στην εξωτερική πολιτική ενεργεί παρορμητικά, αντί βάσει μιας σχεδιασμένης στρατηγικής, αφού έχει κυριολεκτικά καταστρέψει το Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας, του οποίου υπήρξα μέλος και το οποίο διασφάλιζε τη συνοχή στην εξωτερική πολιτική και, μέσα από ανταλλαγές, την πρόκριση των καλύτερων λύσεων και την εξουδετέρωση ιδεών που θα δημιουργούσαν περισσότερα ζητήματα, όπως ο οπλισμός κουρδικών ομάδων στην Τεχεράνη.

Υπάρχουν αναφορές για ένοπλη σύγκρουση και χερσαία εισβολή κούρδων μαχητών από το Βόρειο Ιράκ στο έδαφος του Ιράν.

Η ένταξη των κούρδων μαχητών του Ιράκ στον ισραηλο-αμερικανο-ιρανικό πόλεμο είναι μια εξαιρετικά σοβαρή κι επικίνδυνη κλιμάκωση. Θεωρώ ότι η ενθάρρυνση της συμμετοχής των Κούρδων είναι τραγικό λάθος, καθώς δημιουργεί τον κίνδυνο εμφύλιου πολέμου στο Ιράν, κάτι που δεν είναι προς το συμφέρον κανενός. Θα δημιουργήσει μια αδιανόητα ασταθή κατάσταση, η οποία θα οδηγήσει σε απρόβλεπτα αποτελέσματα.

Πόσο μπορεί να διαρκέσει ο πόλεμος; Μπορεί να εξελιχθεί σε Ουκρανία;

Κανένας δεν γνωρίζει. Ο πρόεδρος Τραμπ αρχικά ανέφερε 3-4 ημέρες, μετά ανέφερε μία εβδομάδα και τώρα 4-5 εβδομάδες. Η διάρκεια εξαρτάται από τα επίπεδα εξάντλησης του Ιράν  και των ΗΠΑ.

Υπάρχει εικόνα για το πότε μπορεί να εξαντληθεί το Ιράν;

Δεν γνωρίζουμε. Διαθέτει μερικές χιλιάδες πυραύλους, που μπορεί να συνεχίσει να εκτοξεύει. Οι ΗΠΑ υπερτερούν στρατιωτικά και οικονομικά συντριπτικά έναντι της Τεχεράνης, η οποία επιτίθεται στους γείτονές της στον Περσικό Κόλπο για να πλήξει τον βασικό προστάτη τους, τις ΗΠΑ. Κανείς δεν γνωρίζει πόσο θα διαρκέσει αυτό. Η ανησυχία του προέδρου Τραμπ είναι μία. Η ανατίμηση της τιμής της βενζίνης που θα επιβαρύνει τους αμερικανούς καταναλωτές. Αυτό είναι  το μεγαλύτερο τίμημα για την αμερικανική πολιτική από τον πόλεμο με το Ιράν. Εξαιρετικά σοβαρό, ενώ πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.

Εύχομαι ο πρόεδρος Τραμπ να αντιληφθεί το κόστος και να υποχωρήσει. Αλλά πότε θα συμβεί αυτό, κανείς δεν μπορεί να ξέρει. Η διακοπή της παραγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου στο Κατάρ είναι τρομερά σοβαρή εξέλιξη και για την Ευρώπη. Επομένως, πρόκειται για ένα παιχνίδι με τον χρόνο, πόσο θα αντέξει το Ιράν να χτυπάει και να κρατάει τα Στενά κλειστά, πριν στην εσωτερική πολιτική των ΗΠΑ να υπάρξει αντίδραση. Οι χώρες του Κόλπου έχουν περιορισμένο προσωπικό και δυνατότητες να  αντεπιτεθούν. Κίνα και Ρωσία δεν συμμετέχουν.

Θα δούμε αμερικανικές μπότες στο έδαφος του Ιράν;

Νομίζω, σε έναν βαθμό, ναι, αλλά όχι σε μεγάλη έκταση. Αν και το πιθανότερο είναι ότι ήδη γίνονται επιχειρήσεις στο έδαφος από τις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες και ειδικές δυνάμεις. Πρόκειται για μέρος των αμερικανικών πολεμικών επιχειρήσεων.

Κινδυνεύει η Κύπρος με άμεση εμπλοκή;

Η Κύπρος δεν κινδυνεύει με άμεση εμπλοκή. Δεν έχει καμία σχέση με την τρέχουσα σύγκρουση. Το Ιράν εστιάζει στις ΗΠΑ, στο Ισραήλ και στους γείτονές του, στην περιοχή του Κόλπου, για να είναι όσο το δυνατόν πιο υψηλό το τίμημα για την Ουάσιγκτον. Δεν θα έχει κανένα κόστος για την Αμερική να εμπλακεί και η Κύπρος. Το Ιράν μπορεί όμως να εκτοξεύει πυραύλους στην αμερικανική ναυτική βάση στη Σούδα γιατί θεωρεί οποιαδήποτε αμερικανική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο – συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας – ως απειλή.

Σε περίπτωση πτώσης του καθεστώτος στο Ιράν, τι μπορεί να προκύψει;

Κατ’ αρχάς, ούτε τα στελέχη του καθεστώτος δεν ξέρουν πότε θα καταρρεύσει. Οι μαζικές διαμαρτυρίες το έχουν αποδυναμώσει δραματικά, αλλά η αφοσίωση των δυνάμεων ασφαλείας είναι κρίσιμος παράγοντας για την επιβίωσή του.

Παραμένουν πιστές ή υπάρχουν σημάδια διάλυσης;

Eκτιμώ ότι η αφοσίωση των Φρουρών της Επανάστασης στο θεοκρατικό καθεστώς είναι αλύγιστη. Αυτός είναι ο λόγος που η αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Οργανωμένη αντιπολίτευση, από όσο γνωρίζω, δεν υπάρχει.

Αν το καθεστώς καταρρεύσει, η χώρα θα εισέλθει σε χάος;

Απολύτως! Αν καταρρεύσει το καθεστώς στην Τεχεράνη, είναι αδύνατο να συγκρατηθεί η συνοχή του κράτους. Το Ιράν είναι μια σύνθετη χώρα, απαρτιζόμενη από πολλές εθνότητες, με τους Πέρσες να είναι η πλειονότητα, αλλά υπάρχουν και Αζέροι και Κούρδοι και Μπαλούχοι.