Πόλεμος χωρίς στρατηγική; Οι φόβοι για το επόμενο βήμα των ΗΠΑ στο Ιράν
Μιλώντας προχθές σε εκδήλωση στον Λευκό Οίκο για την τεχνητή νοημοσύνη, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πως «βαθμολογεί» την πορεία του πολέμου στο Ιράν με «15 στα 10». Θέλησε έτσι να διαβεβαιώσει πως οι στρατιωτικοί στόχοι επιτυγχάνονται, πως οι ΗΠΑ έχουν τον έλεγχο της κατάστασης, πως ο πόλεμος δεν εξελίσσεται σε μακροχρόνια σύρραξη. Εντούτοις, ο Δημοκρατικός γερουσιαστής Μαρκ Γουόρνερ, μέλος της επιτροπής πληροφοριών της Γερουσίας που λαμβάνει απόρρητες ενημερώσεις, επιβεβαίωσε χθες αυτό που φοβούνται πολλοί, λέγοντας πως στις ενημερώσεις δεν έχει παρουσιαστεί κάποιο σαφές σχέδιο για την επόμενη μέρα.
Την ίδια άποψη κατάθεσε στην «Guardian» και ο Ρόμπερτ Ράιτς, ο πρώην υπουργός Εργασίας του Μπιλ Κλίντον και νυν καθηγητής Δημόσιας Πολιτικής στο UCLA: οι περισσότεροι ειδικοί και αναλυτές που προσέγγισε, διαβεβαίωσε, του είπαν πως αυτός είναι ένας πόλεμος χωρίς σχέδιο, χωρίς στρατηγική και χωρίς σαφή εικόνα για το πού οδηγεί ή πώς θα τελειώσει. Μιλώντας πάντως χθες στο Axios, ο ίδιος ο Τραμπ είπε τι θέλει: λόγο στην επιλογή του επόμενου ηγέτη του Ιράν.
«Ο γιος του Χαμενεΐ είναι απαράδεκτος για εμένα» σχολίασε τις αναφορές ότι οι Φρουροί της Επανάστασης προωθούν για διάδοχο του αγιατολάχ τον 57χρονο γιο του Μοζτάμπα. «Θέλουμε κάποιον που θα φέρει αρμονία και ειρήνη στο Ιράν. Πρέπει να εμπλακώ στον διορισμό, όπως με την Ντέλσι (Ροδρίγκες) στη Βενεζουέλα» πρόσθεσε, καθιστώντας για μια ακόμα φορά σαφές ποιο σενάριο ονειρεύεται για το Ιράν, κι ας επιμένουν οι αναλυτές ότι πρόκειται για δύο εντελώς διαφορετικές χώρες. «Θα έχουμε λόγο στην επιλογή του επόμενου ηγέτη του Ιράν, όπως και στη Βενεζουέλα» διαβεβαίωσαν ο αμερικανός πρόεδρος και το πρακτορείο Reuters. Αλλωστε πριν αποφασίσει να ξεκινήσει, το περασμένο Σάββατο, έναν νέο γύρο πυραυλικών επιθέσεων στο Ιράν, από κοινού με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο Τραμπ είχε εμπνευστεί από αυτό που η κυβέρνησή του θεωρεί ως μια σειρά από ταχύτατες και χαμηλού κόστους στρατιωτικές επιτυχίες.
Υπό την ηγεσία του, οι αμερικανικές δυνάμεις συνέλαβαν τον πρόεδρο της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο· επιτέθηκαν αιφνιδιαστικά στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν· στοχοθέτησαν τους μαχητές Χούθι στην Υεμένη· ανατίναξαν σειρά από ύποπτα για ναρκεμπόριο σκάφη στην Καραϊβική· και βομβάρδισαν στόχους στο Ιράκ, τη Νιγηρία και τη Σομαλία στο πλαίσιο αντιτρομοκρατικών επιχειρήσεων. Οπως σημειώνουν ωστόσο οι «New York Times», ο πόλεμος που έχουν ξεκινήσει οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ κατά του Ιράν κινδυνεύει να ξεφύγει από το πλαίσιο αυτών των σύντομων επιθέσεων, ειδικά αν η Ουάσιγκτον εμπλακεί περισσότερο σε προσπάθειες αλλαγής καθεστώτος.
«Στον Τραμπ αρέσουν οι εντυπωσιακές “νίκες” χαμηλού κόστους» είπε στην εφημερίδα ο Τζον Χόφμαν, ερευνητής σε θέματα άμυνας και εξωτερικής πολιτικής στο Cato Institute. «Από όσα ακούω από ανθρώπους μέσα και πέριξ της κυβέρνησης, μετά την επιχείρηση κατά του Μαδούρο ένιωθε παντοδύναμος. Ομως η κατάσταση με το Ιράν είναι ριζικά διαφορετική. Το κόστος έχει ήδη αρχίσει να αυξάνεται». Οι υποστηρικτές του αμερικανού προέδρου προτάσσουν τα οφέλη που θα έχει η εξόντωση των ηγετών του Ιράν και η εξουδετέρωση της στρατιωτικής ικανότητας της χώρας. «Ακόμα και αν απομεινάρια του καθεστώτος παραμείνουν στην εξουσία», λέει ο Ελιοτ Εϊμπραμς, ένας ερευνητής του Council on Foreign Relations που έχει εργαστεί για τρεις αμερικανούς προέδρους, ανάμεσά τους και ο Τραμπ, «δεν θα έχουν πυρηνικό πρόγραμμα, ουσιαστικά δεν θα έχουν πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων και δεν θα έχουν την ικανότητα να ασκήσουν επιρροή στην περιοχή».
Ενα αποσταθεροποιημένο Ιράν, αντέτεινε ο Χόφμαν, θα μπορούσε να αποτελέσει μεγάλο κίνδυνο για την Αμερική και τους συμμάχους της. «Αν ο στόχος είναι πραγματικά να αρχίσουμε να οπλίζουμε εθνοτικές αυτονομιστικές ομάδες και να προσπαθήσουμε να βαλκανοποιήσουμε το Ιράν», σχολίασε, «αυτό δεν θα ήταν μόνο ένας πόλεμος διά αντιπροσώπων σε κλίμακα που οι ΗΠΑ δεν έχουν ξαναζήσει στη Μέση Ανατολή, αλλά θα επέβαλλε στην περιοχή απίστευτο κόστος. Πιθανότατα μιλάμε για μαζικές ροές προσφύγων, όπως επίσης για χρόνο και χώρο για ομάδες όπως το ISIS να αρχίσουν να εδραιώνονται. Αυτές είναι ομάδες που απλώς ευδοκιμούν στο χάος» προειδοποίησε. «Ανοίγουμε το κουτί της Πανδώρας».