«Συμφώνησαν ότι διαφωνούν» – Το παρασκήνιο της συνάντησης Μητσοτάκη – Ερντογάν

«Οι κύριοι Μητσοτάκης και Ερντογάν, κατά βάση, συμφώνησαν ότι διαφωνούν», είναι το… σαρδόνιο σχόλιο που μας έκανε, έχοντας παρακολουθήσει, χθες, το 6ο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας, στην Αγκυρα, ο πρώην αναπληρωτής πρόεδρος του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) Ουνάλ Τσέβικοζ – προοριζόταν για υπουργός Εξωτερικών, αν επικρατούσε ο Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου, στις προεδρικές εκλογές του 2023.

«Μηδέν αποτέλεσμα. Μόνο δήλωση της εκατέρωθεν καλής θέλησης και των προσδοκιών για όγκο εμπορικών συναλλαγών που θα φτάσει τα 10 δισεκατομμύρια δολάρια», είναι ο λακωνικός άμεσος απολογισμός, μιλώντας στα «ΝΕΑ», του τούρκου ακαδημαϊκού και αρθρογράφου, στην εφημερίδα «Μπιργκιούν», Ντοάν Τιλίτς.

«Οι βασικές διαφορές δεν επιλύονται. Και οι δύο μεριές προτίμησαν για ακόμη μια φορά να τις αποφύγουν, συνεχίζοντας τις business», επισημαίνει ο αναλυτής, επιβεβαιώνοντας το «μικρό» καλάθι που κρατούσαν αμφότερα τα μέρη για μια συνάντηση, η οποία, άπαξ και υπήρχε ως είδηση στον τουρκικό Τύπο, ήταν υποβαθμισμένη. «Κανείς δεν ενδιαφέρεται για την επίσκεψη Μητσοτάκη, στην Τουρκία. Η Ελλάδα είναι δευτερεύον ζήτημα για το τουρκικό κοινό. Κυριαρχούν η εσωτερική πολιτική, η Συρία και το Ιράν», εξηγεί ο πρώην πρόξενος της Τουρκίας στην Κομοτηνή, Χακάν Οκτζάλ.

Δεν ανέμενε να έχει θεαματικούς καρπούς ή εντάσεις η χθεσινή συνάντηση. Επιβεβαιώθηκε. Εξεπλάγη ωστόσο που ο έλληνας Πρωθυπουργός επανέλαβε «τις πάγιες ελληνικές θέσεις τόσο για την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ, όσο και για τα ζητήματα των μειονοτήτων». Σύμφωνα με τον τούρκο πρέσβη, «αυτή η προσέγγιση υποσκάπτει κάθε πιθανότητα για σημαντική πρόοδο προς μια αμοιβαία και δίκαιη συμφωνία μεταξύ των δύο χωρών».

«Η πρόθεση των δύο ηγετών, μέσω της νέας συνάντησης, ήταν να εμβαθύνει η προσπάθεια αποκλιμάκωσης των εντάσεων και βελτίωσης των διμερών σχέσεων. Πιστεύω ότι η Ελλάδα ένιωθε πιο άνετα σε ζητήματα ασφαλείας, έχοντας συνάψει τις νέες αμυντικές συμφωνίες με τη Γαλλία. Αυτό διευκόλυνε τον κ. Μητσοτάκη να έχει στην Αγκυρα διάθεση για συνεργασία», σχολιάζει στα «ΝΕΑ», ο πρώην υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάθιου Μπράιζα.

Από τουρκικής πλευράς, δεν διακρίνει την πρόθεση χρήσης στρατιωτικής ισχύος κατά της Ελλάδας. Παρ’ όλ’ αυτά, ο κ. Ερντογάν «ήθελε να συζητήσει ζητήματα που η Ελλάδα δεν επιθυμεί, όπως η αποστρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών, οι νέες συμφωνίες της στην Ανατολική Μεσόγειο και η διεκδίκηση ευρύτερης ΑΟΖ». Τελικά, ο τούρκος πρόεδρος δεν το έπραξε, σύμφωνα με τον κ. Μπράιζα, «γιατί δεν ήθελε να αντιπαρατεθεί τη συγκεκριμένη στιγμή με τον έλληνα Πρωθυπουργό».

«Εμμεση μομφή» στο βέτο

Την διάθεση του κ. Ερντογάν να αποφύγει τυχόν εντάσεις, «πιθανώς λόγω του παράγοντα Ντόναλντ Τραμπ», συμμερίζεται ο κ. Τιλίτς, δείχνοντας προς τη χθεσινή δήλωσή του «ως Τουρκία, πιστεύουμε ότι η συμμετοχή μας στις αμυντικές πρωτοβουλίες που ξεκίνησαν πρόσφατα στην Ευρώπη είναι προς το κοινό μας συμφέρον». Τη χαρακτηρίζει «έμμεση μομφή» του τούρκου προέδρου στο βέτο της Αθήνας για τη συμμετοχή της Αγκυρας στο πρόγραμμα κοινής άμυνα της Ευρώπης, SAFE.

Θετικό πρόσημο βάζει στην επίσκεψη του κ. Μητσοτάκη στην Αγκυρα, ο πρώην βουλευτής του Καλού Κόμματος (επί Μεράλ Ακσενέρ), Κουρσάτ Οζέρ, παρότι παραδέχεται ότι δεν υπήρξε πρόοδος στα ακανθώδη ζητήματα που τίθενται μεταξύ των δύο πλευρών. Ωστόσο, εκτιμά ότι δημιουργήθηκαν «οι ευκαιρίες για τη μεσοπρόθεσμη επίλυσή τους».

Για την 11η Φεβρουαρίου, μας είχε προϊδεάσει ο βετεράνος τούρκος δημοσιογράφος και πρώην αρχισυντάκτης της «Hürriyet», Μουράτ Γετκίν, ότι η «κύρια είδηση στην Τουρκία» δεν θα είναι η επίσκεψη του κ. Μητσοτάκη, αλλά «η νέα μεταγραφή» δημάρχου του CHP στο AKP, περιγράφοντας μια ανησυχητική τάση για τη μείζονα τουρκική αντιπολίτευση (ήδη επτά πολιτικοί του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος έχουν μετακινηθεί στο κυβερνών). Σπανίως πέφτει έξω.

Η είδηση που τελικά μονοπώλησε την τουρκική ειδησεογραφία «τουμπάροντας» την πολιτική ατζέντα στη γείτονα, και επισκιάζοντας την επίσκεψη του έλληνα Πρωθυπουργού, ήταν η «αναβάθμιση» σε υπουργό Δικαιοσύνης του γενικού εισαγγελέα της Κωνσταντινούπολης, Aκίν Γκιουρλέν, του ανθρώπου που «έκοψε και έραψε», μεταξύ άλλων, την υπόθεση που οδήγησε τον δήμαρχο του Μητροπολιτικού Δήμου Κωνσταντινούπολης, Εκρέμ Ιμάμογλου, στη φυλακή.