Fast-track αλλαγή χρήσης κτιρίων: Το ΥΠΕΝ ανοίγει τον δρόμο για νέα σπίτια από παλιά γραφεία και εμπορικά ακίνητα

Μετά το Πάσχα, εκτός απροόπτου, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) αναμένεται να θέσει σε εφαρμογή μια νέα ρύθμιση που φιλοδοξεί να αλλάξει τα δεδομένα στο στεγαστικό. Πρόκειται για το πολυσυζητημένο εργαλείο «fast-track» αλλαγής χρήσης κτιρίων, το οποίο θα επιτρέπει τη γρήγορη μετατροπή μη οικιστικών ακινήτων – από γραφεία και εμπορικά κέντρα έως παλιά ξενοδοχεία και βιομηχανικά κελύφη – σε κατοικίες, ακόμη και κατά παρέκκλιση των προβλέψεων των Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΓΠΣ).

Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, ο στόχος είναι διπλός: αφενός να αξιοποιηθεί ένα μεγάλο απόθεμα κλειστών, εγκαταλελειμμένων ή ημιτελών κτιρίων και αφετέρου οι νέες κατοικίες που θα προκύψουν να κατευθυνθούν στη μακροχρόνια μίσθωση.

Η νέα παρέμβαση εντάσσεται στο πακέτο στεγαστικών μέτρων που είχε ανακοινώσει ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της Βουλής στα μέσα Δεκεμβρίου, σε μια περίοδο όπου η στεγαστική πίεση έχει λάβει διαστάσεις κρίσης.

Τα εγκαταλελειμμένα ακίνητα και η ανάγκη αξιοποίησης

Το πρόβλημα είναι ορατό σε όποιον περπατά στο κέντρο της Αθήνας, στις γειτονιές του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης, αλλά και σε τουριστικές περιοχές υψηλής ζήτησης. Παλιά βιομηχανικά κτίρια, άδεια γραφεία και εμπορικά ακίνητα παραμένουν αναξιοποίητα, ενώ την ίδια στιγμή χιλιάδες νοικοκυριά αναζητούν στέγη με ενοίκια που συνεχώς αυξάνονται.

Όπως ανέφεραν στελέχη του ΥΠΕΝ, μετά το Πάσχα αναμένεται να είναι έτοιμο το νομοθετικό πλαίσιο που θα επιτρέπει τη γρήγορη αλλαγή χρήσης υφιστάμενων ακινήτων, τόσο σε εντός όσο και σε εκτός σχεδίου περιοχές.

Η δυνατότητα αλλαγής χρήσης υπάρχει ήδη, ωστόσο οι διαδικασίες είναι ιδιαίτερα χρονοβόρες. Οι πολλαπλές εγκρίσεις και οι αναθεωρήσεις αδειών λειτουργούν αποτρεπτικά, με αποτέλεσμα οι ιδιοκτήτες να στρέφονται κυρίως σε λύσεις βραχυχρόνιας μίσθωσης τύπου Airbnb αντί για δημιουργία κατοικιών.

Το στοίχημα της απλοποίησης και οι δικλίδες ασφαλείας

Το μεγάλο στοίχημα για το ΥΠΕΝ είναι η απλοποίηση των διαδικασιών. Αναζητείται η ισορροπία ανάμεσα στην ταχύτητα και στην ασφάλεια, καθώς εξετάζεται εάν θα αρκεί μια βεβαίωση μηχανικού ή θα απαιτείται επιπλέον έλεγχος. Όπως σημειώνουν αρμόδια στελέχη, στόχος είναι να θεσπιστούν πιο ευέλικτες, αλλά αξιόπιστες διαδικασίες.

«Γιατί να τα δώσουμε όλα ως δικαίωμα στον μηχανικό;» αναρωτιούνται χαρακτηριστικά. Και προσθέτουν: «Ήδη επεξεργαζόμαστε, ανάλογα με το κτίριο και τα χαρακτηριστικά του, διαδικασίες που να είναι πιο εύκολες».

Ένα ακόμη κρίσιμο σημείο αφορά τη σύγκρουση με τα Γενικά Πολεοδομικά Σχέδια. Σύμφωνα με ανώτατο παράγοντα του υπουργείου, «η αλλαγή χρήσης θα μπορεί να γίνεται ακόμη και κόντρα στις προβλέψεις τους». Πρόκειται για επιλογή που ενδέχεται να δοκιμαστεί νομικά, καθώς τέτοιες ρυθμίσεις μπορεί να κριθούν από το Συμβούλιο της Επικρατείας.

Η κυβέρνηση προτίθεται να επικαλεστεί λόγους υπέρτερου δημοσίου συμφέροντος, καθώς το στεγαστικό πρόβλημα, σε συνδυασμό με το δημογραφικό, θεωρείται ότι αγγίζει ακόμη και τον πυρήνα του εθνικού συμφέροντος.

Το ΥΠΕΝ υπογραμμίζει ότι η νέα ρύθμιση θα αφορά αποκλειστικά υφιστάμενα κτίρια. «Δεν ανοίγει ο δρόμος για νέες κατασκευές με χρήσεις που δεν προβλέπει ο πολεοδομικός σχεδιασμός. Μιλάμε για υπάρχοντα κτίρια που θα αλλάξουν χρήση για να στεγάσουν νοικοκυριά», σημειώνουν πηγές του υπουργείου, επισημαίνοντας ότι θα υπάρξουν σαφείς κανόνες ώστε να αποφευχθούν καταστρατηγήσεις, όπως η μετατροπή των νέων κατοικιών σε βραχυχρόνια μίσθωση.

Πηγή: O.T