Το πετρέλαιο σε αβεβαιότητα – Βουτιά πάνω από 50% της αξίας του από τα ιστορικά υψηλά του 2022
Οι προβλέψεις για την πορεία του πετρελαίου το 2026 συγκλίνουν σε ένα παράδοξο συμπέρασμα: παρά τις πολλαπλές εστίες γεωπολιτικής έντασης, οι τιμές δύσκολα θα ξεφύγουν από τα σημερινά επίπεδα. Το Brent κινείται αυτή τη στιγμή κοντά στα 62 δολάρια το βαρέλι, έχοντας χάσει πάνω από 50% της αξίας του από τα ιστορικά υψηλά του 2022. Και, σύμφωνα με την πλειονότητα των αναλυτών, εκεί περίπου αναμένεται να βρεθεί και στο τέλος του 2026.
Ο βασικός λόγος δεν είναι άλλος από τη δομική υπερπροσφορά. Η Διεθνής Υπηρεσία Ενέργειας (AIE) προειδοποιεί ότι το 2026 θα καταγραφεί η μεγαλύτερη πλεονάζουσα προσφορά πετρελαίου στην ιστορία. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, ακόμη και σοβαρές πολιτικές ή στρατιωτικές κρίσεις δυσκολεύονται να πυροδοτήσουν μόνιμες ανοδικές τάσεις στις τιμές. Το πλεόνασμα λειτουργεί ως «αμορτισέρ», απορροφώντας τους κραδασμούς.
Το consensus της αγοράς, όπως αποτυπώνεται σε εκτιμήσεις που συγκεντρώνει το Bloomberg, τοποθετεί το Brent γύρω στα 61 δολάρια στο τελευταίο τρίμηνο του 2026. Αντίστοιχα, η Υπηρεσία Ενεργειακών Πληροφοριών των ΗΠΑ (EIA) βλέπει μέση τιμή κοντά στα 55 δολάρια, ενώ επενδυτικοί οίκοι όπως η ING, η JP Morgan και η Goldman Sachs κινούνται στο εύρος 56–58 δολαρίων. Οι αποκλίσεις είναι μικρές, όμως όλοι συμφωνούν σε ένα σημείο: η μεταβλητότητα θα είναι μεγάλη.
Στο επίκεντρο της εξίσωσης βρίσκεται η στρατηγική της OPEC+, η οποία τα τελευταία χρόνια παίζει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση των τιμών. Το καρτέλ έχει αρχίσει να επαναφέρει μέρος της παραγωγής που είχε περικόψει, ενώ απομένει ακόμη ένα συμφωνημένο περιθώριο αύξησης περίπου 1,2 εκατ. βαρελιών ημερησίως. Παρότι οι παραγωγοί αποφάσισαν πρόσφατα να «παγώσουν» τις αλλαγές τουλάχιστον έως τον Μάρτιο του 2026, η αγορά γνωρίζει ότι οι κάνουλες μπορούν να ανοίξουν ανά πάσα στιγμή, ασκώντας νέα καθοδική πίεση.
Την ίδια στιγμή, η γεωπολιτική διατηρεί μια μόνιμη απειλή αστάθειας. Η Βενεζουέλα παραμένει μια ωρολογιακή βόμβα: διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα παγκοσμίως, αλλά η παραγωγή της έχει καταρρεύσει. Ένα ενδεχόμενο θερμό επεισόδιο με τις Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσε να εκτινάξει την «ασφάλιστρα κινδύνου», αν και οι άμεσες επιπτώσεις στην παγκόσμια προσφορά θεωρούνται περιορισμένες. Παράλληλα, το Ιράν αντιμετωπίζει εσωτερικές αναταράξεις, ενώ η ένταση στις σχέσεις Σαουδικής Αραβίας–Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων προσθέτει έναν ακόμη απρόβλεπτο παράγοντα.
Στην Ευρώπη, το βλέμμα στρέφεται στην Ουκρανία και στο ενδεχόμενο μιας ειρηνευτικής συμφωνίας με τη Ρωσία. Μια σταδιακή επιστροφή του ρωσικού πετρελαίου στις «κανονικές» αγορές θα μπορούσε να αφαιρέσει έως και 9 δολάρια από την τιμή του Brent, σύμφωνα με τη Goldman Sachs, ενισχύοντας περαιτέρω το σενάριο χαμηλών τιμών.
Το συμπέρασμα των αναλυτών είναι σαφές: αν δεν υπάρξει μια ακραία και παρατεταμένη γεωπολιτική κρίση, το 2026 θα είναι μια χρονιά ισορροπίας σε χαμηλά επίπεδα. Το πετρέλαιο θα παραμείνει φθηνό όχι επειδή ο κόσμος είναι πιο ήρεμος, αλλά επειδή η προσφορά είναι υπερβολικά μεγάλη για να επιτρέψει στις εντάσεις να μετατραπούν σε μόνιμο ανοδικό σοκ.