Νόμπελ Ειρήνης: Τα φαβορί και οι εκπλήξεις για τη φετινή απονομή

Έξι ημέρες πριν τη φετινή απονομή του Νόμπελ Ειρήνης, τα φαβορί είναι δύο: ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι και ο Ρώσος αντιπολιτευόμενος, Αλεξέι Ναβάλνι.

Αν και τα γραφεία στοιχημάτων θεωρούν τον Ζελένσκι ως μεγάλο φαβορί για τη νίκη, ειδικοί θεωρούν ότι οι ακτιβιστές για τα δικαιώματα των γυναικών, των αυτοχθόνων αλλά και της προστασίας του περιβάλλοντος θα κάνουν την έκπληξη.

Όπως λένε, ο Ουκρανός πρόεδρος είναι απίθανο να ανακηρυχθεί νικητής του Νόμπελ Ειρήνης ως ηγέτης σε καιρό πολέμου και οι πιθανότητες του Ναβάλνι μειώνονται επειδή Ρώσοι αντιφρονούντες κέρδισαν πέρυσι και πρόπερσι.

Ένα ακόμα φαβορί των στοιχηματικών είναι, όπως αναφέρει το Reuters, ο φυλακισμένος Ουιγούρος ακτιβιστής Ilham Tohti, αν και κάτι τέτοιο θα προκαλούσε την έντονη αντίδραση της Κίνας, δεδομένου ότι όταν ο φυλακισμένος αντιφρονών Liu Xiaobo κέρδισε το Νόμπελ Ειρήνης, το Πεκίνο πάγωσε τις διπλωματικές σχέσεις με το Όσλο για έξι χρόνια.

«Οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων οι πιο πιθανοί νικητές»

Ο Henrik Urdal, διευθυντής του Peace Research Institute Oslo, δήλωσε ότι σε μια χρονιά που σηματοδοτεί την 75η επέτειο από την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, η Επιτροπή ίσως αποφασίσει να «φωτίσει» τη συνεισφορά των ακτιβιστών στην ειρήνη.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η απονομή του βραβείου στον Tohti ή κάποιον άλλο ακτιβιστή στην Κίνα θα είναι μια καλοδεχούμενη κίνηση που θα συγκέντρωνε την προσοχή στην ολοένα και πιο αυταρχική διακυβέρνηση του Πεκίνου.

Ο Urdal αναφέρθηκε επίσης στη Narges Mohammadi, που μάχεται για τα δικαιώματα των γυναικών και κατά της θανατικής ποινής και βρίσκεται τώρα στη φυλακή και στη Mahbouba Seraj, που παρά την απαγόρευση από τους Ταλιμπάν, συνεχίζει να μάχεται για τα δικαιώματα των κοριτσιών στην εκπαίδευση και άλλα δικαιώματα των γυναικών και παραμένει στην Καμπούλ.

«Πιστεύω ότι οι πιο πιθανοί νικητές θα είναι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων» τόνισε.

Και η κλιματική αλλαγή στο προσκήνιο

Η κλιματική αλλαγή είναι ένας ακόμα θέμα, το οποίο ίσως θέλει να φέρει στο προσκήνιο η Επιτροπή, καθώς η τελευταία φορά που υπήρξε σχετική βράβευση ήταν το 2007 όταν το βραβείο απονεμήθηκε στη Διακυβερνητική Επιτροπή για την Κλιματική Αλλαγή και τον πρώην αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Αλ Γκορ.

«Είναι μια περίοδος κλονισμένης ειρήνης και μια περίοδος που μας βαραίνει η πίεση της οικολογικής κρίσης» δήλωσε ο Dan Smith, διευθυντής του Stockholm International Peace Research Institute.

«Η κλιματική αλλαγή, σαφώς σε ορισμένες συνθήκες, οδηγεί σε νέες συγκρούσεις».

Ο Σμιθ αναφέρθηκε στο κίνημα «Παρασκευές για το Μέλλον», το οποίο ξεκίνησε η Γκρέτα Τούνμπεργκ, ως πιθανό νικητή, όπως και τον ιθαγενή αρχηγό Raoni Metuktire της φυλής Kayapo στη Βραζιλία, που εδώ και δεκαετίες μάχεται για την προστασία του τροπικού δάσους του Αμαζονίου.

Ο Urdal συμφώνησε ότι τα δικαιώματα των αυτοχθόνων μπορεί να βρεθούν στο προσκήνιο και αναφέρθηκε στη Victoria Tauli-Corpuz από τις Φιλιππίνες, που ήταν Ειδική Εισηγήτρια των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Αυτοχθόνων και τον ιθαγενή αρχηγό Juan Carlos Jintiach από τον Ισημερινό.

Στις πιθανές υποψηφιότητες περιλαμβάνονται και διεθνείς Οργανισμοί, όπως το Διεθνές Δικαστήριο, η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες UNHCR, το ταμείο για τα παιδιά UNICEF, ή η Διεθνής Επιτροπή Ερυθρού Σταυρού (ICRC).

Σημειώνεται ότι οι υποψηφιότητες για το Νόμπελ Ειρήνης παραμένουν μυστικές για 50 χρόνια αλλά εκείνοι που υποβάλλουν προτάσεις μπορούν να επιλέξουν να αποκαλύψουν τις επιλογές τους.